Landscape Analysis: Hollands Coastline

download Landscape Analysis: Hollands Coastline

of 44

  • date post

    22-Jan-2018
  • Category

    Environment

  • view

    267
  • download

    2

Embed Size (px)

Transcript of Landscape Analysis: Hollands Coastline

  1. 1. 1 Titel 2. 1.1 Titel Fig. 1: Naam van het plaatje Tekst tussenkop Quote Tekst Tekst tussenkop Quote Tekst LANDSCHAPSANALYSE ERIK-JAN VAN OOSTEN
  2. 2. 2 Prikkeldraad maakte voor het eerst zijn entree in Nederland na de eerste wereldoorlog waar het gebruikt werd voor dezelfde doeleinden als waar het nu voor gebruikt wordt: het voorkomen dat iemand van plek A naar plek B kan gaan. Het militaire karakter straalt het een kleine honderd jaar later nog steeds uit. De gemene metalen stekels kijken je waarschuwend aan. In een landschap als dit waar mensen voornamelijk voor recreatieve doeleinden komen en in doorgaans in opperbeste stemming verkeren is het koude, puntige staal wel een erg sterk contrast. Een vriendelijker middel was in mijn ogen passender geweest. Anderzijds illustreert dit beeld ook sterk hoe serieus wij onze strijd tegen het water nemen. De kustzone is een slagveld en de kustverdediging een no-go area. Prikkeldraad Fig. 1: Helmgras zorgt ervoor dat het duin op zijn plek blijft en aangezien dat een kwestie van nationale veiligheid is dient er een hek omheen te staan. 1. Thematische Analyse - Hoogte - Ontstaanswijze - Geschiedenis - Water - Massa Ruimte - Intrastrutuur - Noordzee - Randstad - Landgoederen 2. Doorsnede plangebied 3. Problem Tree 4. Materialisatie 5. Landschapstypen 6. Kustverdediging 7. SWOT - Strength - Weakness - Opportunities - Threats 8. Foto analyse 9. Eerste Concept 4 4 5 6 9 10 14 15 16 17 18 20 21 24 27 30 30 31 32 33 34 42 Inhoudsopgave Erik-Jan van Oosten Student nr. 880623623100 Design Studio IV: LAR-35806 Begeleiding: Ingrid Duchhart en Harro de Jong
  3. 3. 3 2. 1.1 Titel Fig. 1: Naam van het plaatje Tekst tussenkop Quote Tekst Tekst tussenkop Quote Tekst Inleiding Landschap moet je beleven!
  4. 4. 4 Fig. 3: Bewerkte versie van de hoogtekaartFig. 2: Polders en Droogmakerijen In dit hoofdstuk loop ik de verschillende lagen van het landschap stuk voor stuk door. De verschillen die boven tafel komen worden vervolgens gebruikt om de landschapstypen te formuleren in het volgende hoofdstuk. Voordat ik naar de hoogtekaart keek had ik de verwachting voornamelijk dezelfde hoogtes te vinden: Holland is immers zo plat als een dubbeltje! Maar tot mijn verbazing was er wel degelijk sprake van een noemenswaardig relief! Achter de duinen zijn er grofweg 2 verschillende hoogtes te onderscheiden: Groen 0 tot -2 Geel -4 en dieper Slechts 2 meter verschil lijkt niet waarneembaar maar door de harde grens tussen de groene en gele gebieden op de kaart valt het hoogteverschil echt op. Wat ook opvalt is dat de twee grote lage (gele) gebieden gescheiden worden door een stukje hoger (groen) gebied. De onderstaande kaart geeft aan waar de polders (donker) en de droogmakerijen (licht) liggen. Opvallend is dat de droogmakerijen overeenkomen met de lage stukken. Dit is te verklaren uit het feit dat de droogmakerijen drooggemalen meren en veenplassen zijn in plaats van ontgonnen land. Het hogere stuk tussen de 2 grote laagtes in is het gevolg van de het sediment dat de oude maas heeft afgezet. 1. Thematische analyse
  5. 5. 5 1. Fig. 4: Nederland aan het begin van het Holoceen Fig. 5: Ligging jonge duinen Ik begin de geschiedenis in 11.000 BP. We verlaten het Pleistoceen met zijn ijstijden en betreden het Holoceen. In die tijd waren de oude duinen net afgezet en begon de zeespiegel geleidelijk te stijgen. De duinen liepen geleidelijk aan land inwaarts zoals ze dat met de huidige stijging van de zeespiegel ook willen doen. Achter deze duinen ontstond een lagune waarin zich een veenpakket kon vormen (Basisveen). Bovenop deze laag werd de oude zeeklei Afgezet (Afzetting van Calais). Deze lagune was een grote delta met verschillende riviermondingen.In Holland bouwde men eerst op de rivierruggen omdat deze relatief droog waren en vanaf de 11e eeuw ontgon men vanuit daar de grote veenkoepels die vruchtbare bodems bieden. Ontwatering was essentieel en al snel gecompliceerd. Dit vergde veel samenwerking welke resulteerde in een regionale aanpak van de waterproblematiek. Deze ontginningen hadden een keerzijde: het land klonk drastisch in en de kwaliteit van het land nam af. De wateropgave werd steeds complexer, evenals de technologie om het land dat ondertussen al onder de zeespiegel lag te bemalen. Ontstaanswijze
  6. 6. 6 Rond het jaar 1100 begon men met het ontwateren van de veenkoepels in de lagune achter de duinen. Op deze voedingsrijke bodems gewassen makkelijker te verbouwen dan op de arme zandgronden. De typerende verkavelingsvorm van deze ontginning was de strookverkaveling. Men ontgon vanaf de huiskavel aan de dijk naar achter in een rechte lijn de veenkoepel op. Vanaf deze periode werden ook de jonge duinen afgezet. Deze zouden tot 1700 blijven groeien. Holland groeide gestaag en het aantal polders nam in rap tempo toe. De inklinking van het land begon een groot probleem te worden waardoor de productiviteit door grondwaterverhoging omlaag moest. Tot overmaat van ramp braken verschillende stormen door de dijken heen en vernietigden een groot aantal polders. Dit leidde tot het beeld dat we kennen van de kaart aan het begin van onze gouden eeuw: steden omringt door grote plassen water. 1100 De veenontginningen 1421 St. Elisabethsvloed 1. Geschiedenis De Laagjestaart Het hollandse kustlandschap is als een goede taart: veel laagjes die elk een andere textuur, dikte, smaak en verschijningsvorm hebben. Deze afbeelding is het stap-voor- stap recept om de hollandse taart te bereiden. het onderste plaatje laat zien hoe de taart eruit zag voordat de Hollanders er aan begonnen te snoepen. Tegenwoordig zitten er wat gaten in de taart en zijn sommige lagen gaan schiften (inklinken) maar het is en blijft deze laagjestaart.
  7. 7. 7 1.Geschiedenis 1600- 1700 Gouden Eeuw 1850 Industrile Revolutie De grote plassen water waren een gevaar bij verkeerde wind en met de economische vooruitgang kon er genvesteerd worden in de nieuwe mogelijkheden die de wetenschap van die tijd bood. De grote doorbraak was de molen met draaibare kop. Met dergelijke molens werden verschillende plassen drooggemalen en ontstonden droogmakerijen als de Beemster. Het Hollands landschap stond vol met molens en de vooruitgang vierde op spectaculaire wijze hoogtij. Nederland was over zijn piek heen door grote nederlagen met de vloten, de kolonien en de verovering/plundering door de fransen. Men keek echter wel naar de succen uit het buitenland. n van die succesen was de uitvinding van de stoommachine welke gebruikt kon worden voor het pompen van water. De Haarlemmermeerpolder werd in die tijd drooggelegd en Nederland Industrialiseerde mee in de vaart der volkeren. 1950 Nieuwe start Evenals in de gouden eeuw had men het plan een nieuwe start te maken en het groots aan te pakken. De idealen waren duidelijk en de doelstellingen logen er niet om: Nederland moest zichzelf kunnen voeden en iedereen moest een dak boven zijn hoofd hebben. Het plan voor het IJsselmeer waar al jaren aan gewerkt werd kon tot uitvoering gebracht worden en was door de electrische pomp technisch uitvoerbaar. Andere monsterprojecten uit die tijd waren de Deltawerken en het Bijlmerproject. Nederland begon opnieuw!
  8. 8. 1.1 Titel Tekst tussenkop Quote Tekst 8 Fig. 6: Het hollands landschap gedomineerd door de molen Fig. 7: Het Nederlands landschap en de industrie werken langs elkaar heen in plaats van samen En nu? We bevinden ons nu in een vreemde tijd die weinig van doen lijkt te hebben met het historisch Nederland. Heeft het feit dat we al jaren geen echt grote dijkdoorbraken hebben mogen meemaken onze haat/liefde relatie met het water aangetast? Heeft de Hollandse, nuchtere, handelsgeest plaatsgemaakt voor een benauwde, bijna bekrompen visie op de werkelijkeid? De grote verschillen met het verleden op een rijtje: - De zeggenschap over het landschap ligt niet bij landheren (middeleeuwen), private sector (gouden eeuw) of bij de overheid (na-oorlogse periode) maar bij verschillende gemeenten, provincies, commissies, organisaties, inspraakpartijen, belangenverenigingen en klankbordgroepen. - Nederland is op idealistisch vlak sterk geindividualiseerd. In de middeleeuwen had men het protestantsisme wat de mensen verbond, in de gouden eeuw geloofde men in de toekomst die het nieuwe land zou bieden en de vrijheid van de markt en in de na-oorlogse jaren was bepaalde de gezuilde samenleving welke idealen je er op nahield. Tegenwoordig lopen er meer iets-isten rond dan gelovigen en zijn tijdschriften als de Happinez legitieme plekken om levenswijsheid en idealen uit te halen. - Waar in het verleden de druk op ruimte leidde tot het vergroten van de ruimte lijkt nu de focus eerder te liggen op het verkleinen van het aantal inwoners en het halt toeroepen van de groei. Het zou meer bij de Nederlandse handelswijze horen als we weer land aan zouden winnen. Bovendien gingen deze periodes van uitbreiding altijd gepaard met economische vooruitgang. - Recreatie is niet alleen een nieuwe speler maar ook een sturende kracht in het landschap. 1. Geschiedenis
  9. 9. 9 Tekst tussenkop Quote Tekst 1. Fig. 8: Probleemveld water 1.1 Titel Het Hollands landschap is onmogelijk los te zien van het watersysteem. In het ontwerp dient er dan ook serieus rekening gehouden te worden met het water en het krachtenveld dat daarbij komt kijken. Er spelen verchillende problemen: - Verzilting in de laaggelegen gebieden als gevolg van zeespiegelstijging en waterwinning. - De hoeveelheid water die de grote rivieren af moeten voeren neemt toe doordat de klimaatsverandering ervoor zorgt dat er landinwaarts meer regen valt - Nederland kantelt lichtelijk de zee in door ondergrondse processen. Daar bovenop komt nog de verdere inklinking van het veen. Water Zeespiegelstijging Waterwinning BodemdalingVerzilting Toename waterafvoer Verzilting Verzilting Fig. 9: Coastal squeeze: door de stijgende zeespiegel en de toenemende druk van