Autonoom handelen met de rolstoel Hoofdstuk 8

download Autonoom handelen met de rolstoel Hoofdstuk 8

If you can't read please download the document

  • date post

    10-Jun-2015
  • Category

    Healthcare

  • view

    548
  • download

    21

Embed Size (px)

description

PowerPointpresentatie Autonoom handelen met de rolstoel Hoofdstuk 8 Wivina De Keyser, Leslie Vincke, Henk Beyaert 2014

Transcript of Autonoom handelen met de rolstoel Hoofdstuk 8

  • 1. Met dank aan: Axamed, Comfortlift, FreeWheel, Handi-Move, Life & Mobility, Metra, Move all the way, Otto Bock, Permobil, Quingo, RGK, ROHO,Sunrise Medical en VermeirenHoofdstuk 8Rolstoeltraining

2. 1. Leeswijzer2. Het belang van rolstoeltraining3. Fasen in de rolstoeltraining4. De rolstoeltraining aan de individuele clintaanpassen5. Kennis, vaardigheden en attitude6. Methodiek7. Trainingsomgeving en benodigdheden8. De ergotherapeut als rolstoeltrainer 3. 9. De rolstoeltrainingssessie10. De startfase van de rolstoeltraining11. De basisfase van de rolstoeltraining12. De activiteitenfase van de rolstoeltraining13. De participatiefase van de rolstoeltraining14. Elektronisch rolstoelrijden15. Oorzaken van het niet of verkeerd gebruikvan rolstoelen 4. 1 Leeswijzer Deel van het totale revalidatieproces Ergotherapeutische interventie Geen doel op zich Niet gericht op specifieke doelgroepen Meest haalbare situatie Proces aanpassen aan de individuele clint Per fase doelstellingen, trainingsruimte enbenodigdheden Elektronisch rolstoelrijden Oorzaken niet of verkeerd gebruik van rolstoelen 5. 2 Het belang van rolstoeltrainingIntegratie van de rolstoel in het dagelijksleven vraagt training 6. 3 Fasen in de rolstoeltraining1. De startfase Kennismaking Probleeminventarisatie en -analyse Prioriteiten Doelstellingen en plan van aanpak bepalen2. De basisfase Start training Basisvaardigheden3. De activiteitenfase Specifieke rolstoelvaardigheden4. De participatiefase Specifieke rolstoelvaardigheden Extramuraal en eigen omgeving van de clint 7. 3 Fasen in de rolstoeltrainingSchema 8.1 p. 192-193: voorbeeld van eenrolstoeltrainingsproces 8. 4 De rolstoeltraining aan de individuele clintaanpassen Voor manueel aangedreven rolstoelen Meest haalbare situatie Met nodige flexibiliteit benaderen en aanpassen aanclint Leerproces Nodige tijd is individueel verschillend Benvloeding door persoonlijke maar ook externe factorenbv. methodiek, trainingsomgeving, -rolstoel en trainer 9. 5 Kennis, vaardigheden en attitudes Effectieve trainingsprogrammas: kennisuitwisseling vaardigheden en activiteiten oefenen attitudes 10. 6 Methodiek Individueel of per twee meest efficint sommige vaardigheden ook in grotere groepen Motivatie van de clint stimuleren Duidelijke verbale instructies zijn belangrijk Handelingen voordoen + instructiefilmpjes 11. 7 Trainingsomgeving en benodigdheden Belang van trainingsrolstoel Trainingsruimten In de eigen omgeving Trainen in een virtuele omgeving 12. 8 De ergotherapeut als rolstoeltrainerDe rolstoeltrainer: is didactisch sterk heeft inzicht in de handelingsproblemen van declint en invloed op de rolstoeltraining bouwt een vertrouwensrelatie op met de clint werkt empowerend garandeert de veiligheid heeft de vaardigheden zelf onder de knie is een goede observator 13. 9 De rolstoeltrainingssessies9.1 Voorbereiding van de rolstoeltrainingssessies Trainingsomgeving en benodigdheden in orde? Is de clint er klaar voor? Zelfreflecties en feedback geven 14. 9 De rolstoeltrainingssessies9.2 Verloop van een rolstoeltrainingssessies1. De clint begroeten2. Doelstellingen bepalen enrolstoeltraining bespreken3. Training4. Evaluatie en afsluiting 15. 9 De rolstoeltrainingssessies9.3 Voorbereidende opdrachten 16. 10 De startfase van de rolstoeltraining10.1 Inleiding Kennismaking Probleeminventarisatie en -analyse De nodige gegevens verzamelen Prioriteiten en doelen stellen Plan van aanpak opstellen 17. 10 De startfase van de rolstoeltraining10.2 Doelstellingen in de startfase Therapeutgerichte doelstellingen Gegevens verzamelen + probleemanalyse Doelstellingen Rolstoeltraining plannen Clintgerichte doelstellingen Maakt kennis met de trainingsomgeving Maakt kennis met de rolstoel Start met rolstoelgewenning 18. 10 De startfase van de rolstoeltraining10.3 Trainingsomgeving en benodigdheden Kennismaking Ruimte voor gesprek 19. 10 De startfase van de rolstoeltraining10.4 Rolstoeltraining in de startfase Gegevensverzameling Assessment Doelbepaling Plan van aanpak Kennismaking en rolstoelgewenning Zo vlug mogelijk kennismaken met rolstoel Nodige tijd is individueel afhankelijk Beperking niet aanvaarden Angst Psychologische ondersteuning 20. 10 De startfase van de rolstoeltraining10.4 Rolstoeltraining in de startfase10.5 Opdracht 21. 11 De basisfase van de rolstoeltraining11.1 Inleiding Aandacht voor de positionering in de rolstoel Verweven met het adviesproces Verder aan de rolstoel wennen 22. 11 De basisfase van de rolstoeltraining11.2 Doelstellingen in de basisfase Therapeutgerichte doelstellingen Optimale klimaat scheppen Clintgerichte doelstellingen Rolstoelgewenning Zitbalans Liften ter preventie van decubitus Transfers in en uit de rolstoel De rolstoel aandrijven De rolstoel afremmen Draaien, achterwaarts rijden en parkeren, deuren gebruiken,gebruik rolstoelonderdelen 23. 11 De basisfase van de rolstoeltraining11.3 Trainingsomgeving en benodigdheden Zitbalansoefeningen voor de spiegel Recht voor- of achteruit rijden Oefenzaal of brede, rustige gangen Strepen op de vloer Banken en kegels Andere vaardigheden Blokken, kegels, touwen, stoelen en banken Verschillende deurtypes en verplaatsbare wanden Openbare ruimte 24. 11 De basisfase van de rolstoeltrainingVoorbereidende deelhandelingen voor transfers en ADL-activiteiten Veilig plaatsnemen en weer rechtstaan Rolstoel bedienen en (de)montage van rolstoelonderdelen Zitbalanstraining Het zitvlak liften ter preventie van decubitus 25. 11 De basisfase van de rolstoeltraining11.4.2 Aandrijvingstechniek manuele rolstoelenAandrijvingstechniek en overbelasting van bovenste ledematen Aandrijvingstechniek niet om het even! Oorzaak van Repititive Strain Injury (RSI) Mede door dagelijkse activiteiten zoals transfers, liften . Schouder- en polsproblemen Verschillende benvloedende factoren, bv. aandoening of ziekte, geslacht, gewicht, omgevingsfactoren,aandrijvingstechniek . 26. 11 De basisfase van de rolstoeltraining11.4.2 Aandrijvingstechniek manuele rolstoelen arcingtechniek SLOP- en DLOP-techniek semicirculaire techniek 27. 11 De basisfase van de rolstoeltraining11.4.2 Aandrijvingstechniek manuele rolstoelenTwee benvloedende aspecten van de aandrijvingstechniek Bewegingsbaan van de bovenste ledematen (zithouding) Contact tussen hand en hoepel 28. 11 De basisfase van de rolstoeltrainingVoorwaarden voor gebruik van de juiste aandrijvingstechniek1. Goede zithouding2. Kennis, vaardigheden en attitude (competenties) van derolstoelgebruiker 29. 11 De basisfase van de rolstoeltrainingTe vermijden aandrijvingstechnieken Fout bewegingspatroon moeilijkom terug af te leren Benvloedende factorenaandrijving rolstoel Lichaamsmaten van derolstoelgebruiker De zitbreedte Het gewicht van de rolstoel De positie van de achterwielas Spiervermoeidheid 30. 11 De basisfase van de rolstoeltrainingTe vermijden aandrijvingstechniekenDe arcingtechniek of curvilineaire techniek- Verspilling spierkracht- Grote belasting, te kleine slaghoek- Remming van opgebouwde snelheidVolle pijl: aandrijvingsfaseStippellijn: herstelfase 31. 11 De basisfase van de rolstoeltrainingTe vermijden aandrijvingstechniekenSingle Looping Over Propulsion (SLOP)- en Double Looping OverPropulsion (DLOP)-techniek- Grootste bedreiging voor het ontstaan van RSI- Kenmerkend is de uitslaande beweging van de hand/pols op heteinde van de aandrijvingsfase 32. 11 De basisfase van de rolstoeltrainingVolle pijl: aandrijvingsfaseStippellijn: herstelfase 33. 11 De basisfase van de rolstoeltrainingNadelen SLOP- en DLOP-techniek- Maakt geen gebruik van zwaartekracht- Te kleine slaghoek- Uitslaande beweging- Onderbroken bewegingspatroonInvloed van de zithouding! 34. 11 De basisfase van de rolstoeltrainingCorrecte bimanuele aandrijvingstechniek Na halve baan aan te drijven (propulsie) Zonder uitslaande beweging Halve baan herstellen (recuperatie) Aandrijvingsfase en herstelfase zijn elkaarsspiegelbeeldVolle pijl: aandrijvingsfaseStippellijn: herstelfase 35. 11 De basisfase van de rolstoeltrainingWaarom goede aandrijvingstechniek? Invloed van een goede zithouding;gebruik van een grote slaghoek Gebruikmaken van zwaartekracht inde herstelfase Vloeiend bewegingspatroon Geen uitslaande beweging 36. 11 De basisfase van de rolstoeltrainingDe aandrijvingstechniek en polsklachten 50 % van rolstoelgebruikers Polsuitslagen Vastnemen van de hoepels: powergrip Herhalend patroon Oplossing: pushen - contactgrip 37. 11 De basisfase van de rolstoeltrainingCorrecte bimanuele aandrijvingstechniekVolle pijl: aandrijvingsfaseStippellijn: herstelfase 38. 11 De basisfase van de rolstoeltrainingAlternatieve aandrijvingstechniek door middelvan voetenPersonen met afunctionele lichaamszijdeAandrijven met functionele arm en voeten(eventueel ondersteund door de andere zijde)Trippelrolstoel met aangepaste zithoogte 39. 11 De basisfase van de rolstoeltrainingUnilaterale aandrijving met eenrolstoel met dubbele hoepelSlechts n hand om aan te drijven grootste hoepel: wielaandrijvingaan deze zijde kleinste hoepel: wielaandrijvingaan de andere zijdeProbleem met ruimtelijk inzicht 40. 11 De basisfase van de rolstoeltrainingUnilaterale aandrijving met rolstoel metlaterale duwstangInterpretatie van de verschillende standenProbleem met ruimtelijk inzicht 41. 11 De basisfase van de rolstoeltraining11.5 Achteruitrijden Trekbeweging aan de hoepel van vooraan op het wiel totbovenop het wiel Traag handelen en over de schouder kijken Dubbele hoepel en laterale duwstang 42. 11 De basisfase van de rolstoeltraining11.6 De rolstoel afremmen Door de romp naar achteren te bewegen en metgestrekte armen en handen op hoepels afremmen Rolstoelhandschoenen Met mate afremmen! 43. 11 De basisfase van de rolstoeltraining11.7 Draaien met de rolstoel Ene wiel blokkeren en hetandere wiel voorwaartsduwen Naar links, aan rechterwielduwen 44. 11 De basisfase van de rolstoeltrainin