Het stimuleren van de Nederlandse MKB-financieringsmarkt · PDF file MKB-ondernemers,...

Click here to load reader

  • date post

    14-Oct-2020
  • Category

    Documents

  • view

    2
  • download

    0

Embed Size (px)

Transcript of Het stimuleren van de Nederlandse MKB-financieringsmarkt · PDF file MKB-ondernemers,...

  • Het stimuleren van de Nederlandse MKB-financieringsmarkt Fiscale steunmaatregelen op basis van internationale voorbeelden

    Onderzoek: Céline Smits Hanzehogeschool Groningen

  • Het stimuleren van de Nederlandse MKB-financieringsmarkt Via alternatieve (non-bancaire) kredietverstrekkers

    Afstudeeronderzoek Céline Smits Hanzehogeschool Groningen

    Afstudeeronderzoek Céline Smits Hanzehogeschool Groningen Opleiding: Finance, Tax & Advice Afstudeerbegeleider: Dhr. J. Sillen

    Stichting MKB Financiering Intern begeleider: Prof. Dr. J. Koelewijn

    Groningen, 2 maart 2020

    Dit afstudeeronderzoek is geschreven onder verantwoordelijkheid van de Hanzehogeschool Groningen. Het copyright berust bij de auteur. Zowel de Hanzehogeschool Groningen als de auteur verklaren dat zij eventuele gegevens van derden die voor dit afstudeeronderzoek zijn gebruikt en die door deze derden als vertrouwelijk zijn aangemerkt, als zodanig zullen behandelen.

  • 3

    Het stimuleren van de Nederlandse MKB-financieringsmarkt Fiscale steunmaatregelen op basis van internationale voorbeelden

    Voorwoord

    Beste lezer, Voor u ligt mijn afstudeerscriptie waar ik van februari 2020 tot en met juni 2020 met veel plezier aan heb gewerkt. Deze afstudeerscriptie dient tevens als sluitstuk voor mijn Bachelor Finance, Tax and Advice die ik volg aan de Hanzehogeschool te Groningen. Mijn afstudeerscriptie heb ik mogen uitvoeren bij de Stichting MKB Financiering waar ik met veel plezier deel heb uitgemaakt van een enthousiast en openhartig team. Deze afstudeerscriptie is geschreven in de periode waarop het Coronavirus onze samenleving domineerde. Desalniettemin is er door alle betrokken partijen alles aan gedaan om deze scriptie in goede banen te leiden en het proces zo normaal mogelijk te laten verlopen. Met vele conference calls en online communicatie is deze afstudeerscriptie met succes tot stand gekomen. Hoewel ik gezien de omstandigheden weinig op het kantoor van de Stichting MKB Financiering heb kunnen zijn, heb ik toch continu de betrokkenheid gevoeld van het team. Ik wil Jaap, Georgie, Ronald, Daphne, Fons, Bert en Iwan daarom bij voorhand al bedanken voor al hun enthousiaste medewerking. Dit onderzoek heeft mij tot veel nieuwe inzichten gebracht. De alternatieve MKB-financieringsmarkt was voor mij nog onbekend terrein, maar gedurende dit onderzoek ben ik steeds meer een specialist geworden op dit vakgebied. Ik hoop dat u, net als ik, veel opsteekt van dit onderzoek. Ik wens u veel leesplezier. Céline Smits Groningen, 6 juni 2020

  • 54

    Het stimuleren van de Nederlandse MKB-financieringsmarkt Fiscale steunmaatregelen op basis van internationale voorbeelden

    Het stimuleren van de Nederlandse MKB-financieringsmarkt Fiscale steunmaatregelen op basis van internationale voorbeelden

    Samenvatting De aanleiding voor dit onderzoek is het grote MKB-financieringsprobleem dat in Nederland heerst. Stichting MKB Financiering onderzoekt dit probleem al langere tijd en probeert samen met diverse partijen oplossin- gen hiervoor te vinden. Er was echter nog geen concreet beeld van de buitenlandse fiscale regelingen die invloed hebben op de alternatieve MKB-financieringsmarkt. Dit onderzoek is erop gericht de buitenlandse fiscale regelingen te vergelijken met het Nederlandse belastingstelsel. Hieruit zijn de volgende doel- en pro- bleemstelling geformuleerd. Doelstelling: Het doel van dit onderzoek is de Stichting MKB Financiering zo goed mogelijk van advies te voorzien betreffende het stimuleren van de Nederlandse alternatieve (non-bancaire) MKB-financierings- markt door middel van het analyseren van de invloeden van binnen- en buitenlandse fiscale regelingen geprojecteerd op het Nederlandse belastingstelsel. Probleemstelling: “Hoe kan de Nederlandse MKB-financieringsmarkt via alternatieve financiers worden gestimuleerd en welke Nederlandse of uit andere EU-landen afkomstige belastingregelingen die een effec- tieve en efficiënte werking hebben, kunnen daarvan (gedeeltelijk) worden overgenomen in het Nederlandse belastingstelsel?” Nadat het probleem volledig is geanalyseerd en de pijnpunten binnen de alternatieve MKB-financierings- markt in kaart zijn gebracht, worden de binnen- en buitenlandse fiscale regelingen uiteengezet. Vervolgens worden deze vergeleken met het Nederlandse belastingsysteem. Nadat deze analyse heeft plaatsgevonden, zullen de aanpassingen en aanbevelingen met betrekking tot de Nederlandse alternatieve MKB-financie- ringsmarkt worden gegeven. Er zijn veel barrières die ervoor zorgen dat de alternatieve MKB-financieringsmarkt niet de middelen kan uit- zetten die zij wil én die nodig zijn om dit probleem op te lossen of te verkleinen. Eén van de grote barrières is de tweestrijd tussen banken en alternatieve financiers. Sinds de kredietcrisis zijn banken steeds minder welwillend geworden om MKB-financieringen te verstrekken. Terwijl de alternatieve MKB-financieringsmarkt een steeds groter platform vormt. Deze sector loopt echter tegen veel fiscale en non-fiscale barrières aan waardoor het speelveld tussen banken en alternatieve financiers steeds ongelijker dreigt te worden.

    · De voornaamste barrière die naar voren kwam tijdens de interviews met de alternatieve financiers was de naamsbekendheid. De alternatieve MKB-financieringsmarkt is namelijk pas sinds een aantal jaar aan het groeien en zich aan het ontwikkelen. Er is daardoor veel aanbod op de markt waardoor het lastig is voor MKB-ondernemers, -adviseurs, -accountants en de overheid hier een goed beeld van te krijgen. Dit gaat gepaard met een gebrek aan vertrouwen.

    · De belangrijkste barrière die uit de onlinebronnen naar voren is gekomen is de vermogensredements- heffing. Dit is een heffing die in box 3 valt. In het voorstel tot wijziging hiervan uit 2019 zou het vanaf 2022

    voordeliger worden om te sparen en nadeliger om te beleggen waardoor de barrière nog verder zou toe- nemen. Hierdoor worden met name particulieren geraakt die via crowdfunding willen investeren.

    Bij de aanbevelingen is daarom geprobeerd deze sector een extra steun in de rug te geven.

    Tot slot is ook gebleken dat met name startende bedrijven, groeibedrijven en innovatieve bedrijven moeite ervaren financieringen te ontvangen. Wederom is dit aspect meegenomen in de aanbevelingen. Op deze manier is getracht alle gebreken in de markt aan te pakken en een gelijk speelveld te creëren.

    In dit onderzoek zijn de volgende aanbevelingen gedaan: · De herinvoering van de Durfkapitaalregeling, inclusief directe en indirecte beleggingen én een toevoeging

    van de groeibedrijven en innovatieve bedrijven. · De invoering van de Belgische Winwinlening.

  • 76

    Het stimuleren van de Nederlandse MKB-financieringsmarkt Fiscale steunmaatregelen op basis van internationale voorbeelden

    Het stimuleren van de Nederlandse MKB-financieringsmarkt Fiscale steunmaatregelen op basis van internationale voorbeelden

    Inhoudsopgave Voorwoord 3 Samenvatting 5 1. Inleiding 11 1.1 De aanleiding tot het onderzoek 11 1.2 Het onderwerp 11 1.3 De doelstelling 12 1.4 De centrale vraagstelling 13 1.5 De deelvragen 13 1.6 Leeswijzer 14 2. Theoretisch kader 15 2.1 De literatuur 15 2.2 De modellen 18 2.3 De begrippenlijst 19 2.4 Type alternatieve financieringsvormen 21 3. Onderzoeksmethodiek 23 3.1 Onderzoeksmethode 23 3.2 Methode per deelvraag 24 3.3 De betrouwbaarheid 26 3.4 De valilditeit 27 4. Binnen- en buitenlandse fiscale belastingmaatregelen die invloed uitoefenen op de alternatieve MKB-financieringsmarkt 29 4.1 Omschrijving 29 4.2 De Nederlandse regelingen en stimuleringsinstrumenten 30 4.3 Nederlandse fiscale regelingen 33 4.4 De buitenlandse fiscale regelingen 36 4.4.1. België 37 4.4.2. Duitsland 41 4.4.3 Verenigd Koninkrijk 42 5. De barrières van alternatieve (non-bancaire) kredietverstrekkers 49 5.1 Omschrijving 49 5.2 Barrières voor alternatieve MKB-financiers 50 5.3 Informatie verworven uit interviews met alternatieve MKB-financiers 55 5.4 Conclusie 56 6. De gevolgen van fiscale belastingmaatregelen geprojecteerd op de Nederlandse MKB-financieringsmarkt 59 6.1 Omschrijving 59 6.2 Beoordeling regelingen 59 6.3 Selectie 63 6.4 Conclusie 64 7. De aanpassingen van fiscale belastingmaatregelen voor de Nederlandse MKB-financieringsmarkt 65 7.1 Omschrijving 65 7.2 Fiscale regelingen en aanpassingen 65 7.3 Conclusie 67

  • 98

    Het stimuleren van de Nederlandse MKB-financieringsmarkt Fiscale steunmaatregelen op basis van internationale voorbeelden

    Het stimuleren van de Nederlandse MKB-financieringsmarkt Fiscale steunmaatregelen op basis van internationale voorbeelden

    8. Conclusie 69 9. Aanbevelingen 71 Discussie 73 Bibliografie 75 Bijlage A: Alternatieve financieringsvormen 78 Bijlage B: SWOT-analyse 81 Bijlage C: Interviews met alternatieve financiers 82 Bijlage D: Interview doorverwijsregeling 85 Bijlage E: Interview Durfkapitaalregeling 87 Bijlage F: Interview Regeling groenprojecten 89 Bijlage G: Interview alternatieve financieringsmarkt 91 Bijlage H: Nederlandse non-fiscale regelingen 94 Bijlage I: Voorwaarden Durfkapitaalregeling 99 Bijlage J: Voorwaarden SEIS en EIS 100 Bijlage K: Voorwaarden Innovatiekrediet 101 Bijlage L: Belastingmaatregel missen doel 102

  • 1110

    Het stimuleren van de Nederlandse MKB-financieringsmarkt Fiscale steunmaatregelen op basis van internationale voorbeelden

    Het stimuleren van de Nederlandse MKB-financieringsmarkt Fiscale steunmaatregelen op basis van internationale voorbeelden

    Inleiding

    De inleiding is bedoeld om een introductie t