Cultuurbeleid in Vlaanderen Dep CJSM

Click here to load reader

  • date post

    28-May-2015
  • Category

    Documents

  • view

    531
  • download

    1

Embed Size (px)

Transcript of Cultuurbeleid in Vlaanderen Dep CJSM

  • 1. Cultuurbeleid in Vlaanderen Sofie Taghon Departement Cultuur, Jeugd, Sport en Media19 januari2012

2. Inhoud

  • Historische terugblik
  • Het cultuurbegrip
  • Functies van het cultuurbeleid
  • De rol van de cultuuroverheid
  • Strategische doelstellingen 2009-2014
  • Organogram Vlaamse cultuuroverheid
  • Beleidsinstrumenten

3. 19 deeeuw

  • 1. Vlaamse Beweging als historische context
    • Unitaire Belgische staat is een Franstalig gegeven (1830)
    • Reactie door figuren uit de culturele wereld (literaire fase)
    • Zeer langzame bewustwording en aanpassing aan de culturele realiteit (gerecht, openbaar bestuur, leger, onderwijs, politiek, ) (politieke fase)
    • Vlaamse Beweging als stimulerende en remmende factor voor cultuurbeleid

4. 19 deeeuw

  • 2.Industrialisatie, verstedelijking en proletariaat als belangrijke ontwikkeling
    • Volksverheffing door onderwijs en ontspanning te verschaffen
    • Beleidsinitiatieven: toelagen aan naschoolse initiatieven en financile steun voor de bibliotheken

5. Jaren 60: democratisering

  • Strijd voor culturele autonomie
  • Democratisering en cultuurspreiding
    • Meer cultuur voor meer mensen
    • Prioriteit: nieuwe culturele infrastructuur
  • Uitbreiding cultuurbegrip
    • Hoge cultuur naar mensen brengen
    • Geheel van materile en geestelijke verworvenheden die het gelaat van elke groep, in elke fase van haar bestaan tekenen
    • Film, sport, kunstonderwijs en openbare omroep

6. Jaren 70: inspraak

  • 1970 grondwetsherziening: Nederlandse Cultuurraad
  • Verdere democratisering van cultuur:
    • Passieve participatie: bib-decreet, culturele centra
    • Actieve participatie aan het beleid
      • Koepelorganisaties in sociaal-cultureel werk en jeugdwerk
      • Gemeentelijke culturele raden
      • Cultuurpact (1973)

7. Jaren 70: inspraak

  • Van cultuurbeleid naar welzijnsbeleid
    • Geen inspraak zonder voldoende vorming en deskundigheid
    • Persoonlijke ontplooiing/permanente vorming
  • Beperkt kunstenbeleid
    • Monumentendecreet
    • Theaterdecreet
    • Beeldende kunsten grote afwezige in beleid (enkel via aankoop van werken)
  • Beperkt internationaal beleid

8. Jaren 80: het keerpunt

  • 1980: tweede staatshervorming
    • Politiek autonome deelstaten (gemeenschappen en gewesten)
    • Vlaanderen krijgt eigen regering om decreten uit te voeren (minister Poma PVV)
  • Aandacht voor kunsten en de kunstenaar
  • Beleid bouwt voort op realisaties van jaren 1970, met beperkter budget
  • Geleidelijke uitbouw van decreten in artistieke sectoren (musea, podiumkunsten, muziek)
  • 1988: derde staatshervorming

9. Jaren 90

  • 1993: vierde staatshervorming
    • Stijging fiscale bevoegdheid en middelen, rechtstreekse verkiezing Vlaams Parlement
    • Nu ook bevoegd voor buitenlands (cultuur)beleid: kunst en cultuur om imago van Vlaanderen te versterken via culturele ambassadeurs
  • Beleidsplansystematiek in kunstensector
    • Nieuwe decreten in artistieke sectoren

10. Jaren 90

  • Kennisgestuurd en geobjectiveerd beleid
    • Cultuurstudies
    • Adviesraden
    • Fonds voor de letteren (2000) en Vlaams Audiovisueel Fonds (2002); decreet van 1999
  • Verdere democratisering van het cultuurbeleid: strips, popmuziek

11. 1999-2009

  • Paarse regering
    • Overheveling budget van culturele ambassadeurs naar internationaal kunstbeleid
    • Anciaux spreekt de ascetische elite toe meer inspanningen te doen om een ruimer publiek te bereiken (2001)
  • Participatie als prioritaire doelstelling
    • Doelgroepen
    • Verdubbeling budget over tien jaar
    • Wetenschappelijk steunpunt
    • participatiedecreet

12. 1999-2009

  • Sturende overheid
    • Vier nieuwe kaderdecreten + participatiedecreet
      • Beleidsplansystematiek
      • Van kwantitatieve naar kwalitatieve beoordelingscriteria
      • Professionalisering
      • Belangrijke impuls voor lokaal cultuurbeleid
      • Ontzuiling
      • Decentralisatie

13. Participatiedecreet cultuur, jeugd, sport

  • Flankerende maatregelen voor sectoraal beleid om participatie te verhogen en te verruimen (kansengroepen)
    • Mensen in armoede
    • Mensen met een beperking
    • Mensen met een etnisch-cultureel diverse achtergrond
    • Gezinnen met kinderen
    • gedetineerden

14. Participatiedecreet cultuur, jeugd, sport

  • Participatie-instellingen (Demos, CultuurNet Vlaanderen, Stichting lezen)
  • Grootschalige topevenementen
  • Projecten ter bevordering van de participatie van kansengroepen
  • Landelijke hobbyverenigingen
  • Lokale netwerken ter bevordering van vrijetijdsparticipatie van mensen in armoede

15. Participatiedecreet cultuur, jeugd, sport

  • De Rode Antraciet
  • Cultuur- en sportgemeente
  • Verenigingen met specifieke opdracht voor verenigingsleven
    • Minderhedenforum
    • Samen (De Verenigde Verenigingen)
    • Vlaams Netwerk van Verenigingen waar armen het woord nemen
    • Intro vzw (toegankelijke evenementen)
    • Vlaams Steunpunt Vrijwilligerswerk

16. Participatiedecreet cultuur, jeugd, sport

  • Proeftuinen
    • Brede school (sport)
    • Dynamo-project (verenigingsondersteuning sport)
    • Buurtsportbegeleiders (ter versterking van lokale buurtsportinitiatieven)
    • Brede school (jeugd)
  • Aanbod kansengroepen in gemeenschapscentra

17. Marktontwikkeling voor cultuur

  • Ontwikkeling markt voor cultuur: van 6-8% in jaren 60-70 tot ca. 1% nu. Oorzaken:
    • Babyboomers zijn op de markt gekomen, nu eerder stagnatie bevolking;
    • Rele inkomen steeg sterk vnl. in jaren 60-70;
    • Toename scholingsgraad tijdens jaren 60-70;
    • Sociale revolutie: intrede vrouwen op arbeids-, onderwijs-, cultuurmarkt (proces nu afgerond);

18. Marktontwikkeling voor cultuur

      • Toename vrije tijd gestuit.
      • Toename concurrentie van vrijetijdsindustrie.
  • Gevolg: +/- gesatureerde markt voor cultuur.
  • Wat betekent dit voor het beleid van culturele instellingen?

19. Inhoud

  • Historische terugblik
  • Het cultuurbegrip
  • Functies van het cultuurbeleid
  • De rol van de cultuuroverheid
  • Strategische doelstellingen 2009-2014
  • Organogram Vlaamse cultuuroverheid
  • Beleidsinstrumenten

20. Het cultuurbegrip

  • Beleidsmatige ordening
    • Professionele kunsten
    • Cultureel erfgoed
    • Sociaal-cultureel werk voor jeugd en volwassenen
  • Sociologische invalshoek
    • Bildung, persoonlijkheidsontwikkeling
  • Systeem van gedeelde symbolen en betekenissen

21. Inhoud

  • Historische terugblik
  • Het cultuurbegrip
  • Functies van het cultuurbeleid
  • De rol van de cultuuroverheid