Bijbelkringinleidersinstructie. Programma Kringen op Panoplia: een inleiding Liturgische aspecten...

43
Bijbelkringinleidersinstr uctie

Transcript of Bijbelkringinleidersinstructie. Programma Kringen op Panoplia: een inleiding Liturgische aspecten...

Page 1: Bijbelkringinleidersinstructie. Programma Kringen op Panoplia: een inleiding Liturgische aspecten Inhoudelijke aspecten Tijdens de kringavond Valkuilen.

Bijbelkringinleidersinstructie

Page 2: Bijbelkringinleidersinstructie. Programma Kringen op Panoplia: een inleiding Liturgische aspecten Inhoudelijke aspecten Tijdens de kringavond Valkuilen.

Programma

• Kringen op Panoplia: een inleiding

• Liturgische aspecten

• Inhoudelijke aspecten

• Tijdens de kringavond

• Valkuilen en problemen

Page 3: Bijbelkringinleidersinstructie. Programma Kringen op Panoplia: een inleiding Liturgische aspecten Inhoudelijke aspecten Tijdens de kringavond Valkuilen.

Kringen op Panoplia

Page 4: Bijbelkringinleidersinstructie. Programma Kringen op Panoplia: een inleiding Liturgische aspecten Inhoudelijke aspecten Tijdens de kringavond Valkuilen.

Kringen op Panoplia

• 1e halfjaar: Psalmen (7 kringen)

• 2e halfjaar: 1-2 Petrus (9 kringen)

• 2 thema-kringen– Godsbeelden– Navolging van Christus

• 2 Plenaire bijbelkringen

Page 5: Bijbelkringinleidersinstructie. Programma Kringen op Panoplia: een inleiding Liturgische aspecten Inhoudelijke aspecten Tijdens de kringavond Valkuilen.

Kringen op Panoplia

Wat is het doel van een bijbelkring?• Een bijbelgedeelte verstaan

– Weten wat de schrijver wilde zeggen tot zijn publiek

– Weten wat God door de tekst wil zeggen tot ons

– Interpreteren en toepassen

Page 6: Bijbelkringinleidersinstructie. Programma Kringen op Panoplia: een inleiding Liturgische aspecten Inhoudelijke aspecten Tijdens de kringavond Valkuilen.

Kringen op Panoplia

Wanneer is een kring goed?

• Als je persoonlijke kennis en vaardigheden opdoet en/of deze vergroot

• Speelt zich af in een gemeenschap van broeders en zusters

• Toepassing is niet alleen ‘dat je er iets concreets mee kunt’ – het is óók het verkrijgen van een dieper inzicht in wie God is

Page 7: Bijbelkringinleidersinstructie. Programma Kringen op Panoplia: een inleiding Liturgische aspecten Inhoudelijke aspecten Tijdens de kringavond Valkuilen.

Liturgische aspecten

Page 8: Bijbelkringinleidersinstructie. Programma Kringen op Panoplia: een inleiding Liturgische aspecten Inhoudelijke aspecten Tijdens de kringavond Valkuilen.

Liturgische aspecten

Ideeën voor een liturgie:

• Zingen• Gebeden• (Schrift)lezingen• Muziek luisteren (CD Bijbelkringcommissie!)• Mediteren over een bijbelvers

Page 9: Bijbelkringinleidersinstructie. Programma Kringen op Panoplia: een inleiding Liturgische aspecten Inhoudelijke aspecten Tijdens de kringavond Valkuilen.

Liturgische aspecten

Wat is het belang van zingen vooraf?

• Helpt over drempel van gereserveerdheid heen• Moment van toewijding• Dient om de aandacht te richten op God• Lofprijzing en dankzegging

“Het woord van Christus wone rijkelijk in u, in alle wijsheid; leert en vermaant elkander, met psalmen en lofzangen, en geestelijke liederen, zingende den Heere met aangenaamheid in uw hart.”

- Kolossensen 3:16

Page 10: Bijbelkringinleidersinstructie. Programma Kringen op Panoplia: een inleiding Liturgische aspecten Inhoudelijke aspecten Tijdens de kringavond Valkuilen.

Liturgische aspecten

Liedkeuze

• Streef naar liederen bij Bijbelgedeelte

• Geef aan waarom je een psalm/lied hebt gekozen

Page 11: Bijbelkringinleidersinstructie. Programma Kringen op Panoplia: een inleiding Liturgische aspecten Inhoudelijke aspecten Tijdens de kringavond Valkuilen.

Liturgische aspecten

Gebed om de aanwezigheid van de Geest bij de opening van de Schrift

• Sta er bij stil tot Wie je gaat bidden.• Wees ervan overtuigd dat God je wil horen in Christus• Uitdrukking van dankbaarheid en afhankelijkheid

• Uitdrukking van geloof; lofprijzing

• Voorbede voor elkaar

• Geeft eenheid

• Persoonlijke ontwikkeling

Page 12: Bijbelkringinleidersinstructie. Programma Kringen op Panoplia: een inleiding Liturgische aspecten Inhoudelijke aspecten Tijdens de kringavond Valkuilen.

Liturgische aspecten

Gebed op kring

• Formuliergebed

• Stil gebed

• Vrij gebed

• Kringgebed?

Page 13: Bijbelkringinleidersinstructie. Programma Kringen op Panoplia: een inleiding Liturgische aspecten Inhoudelijke aspecten Tijdens de kringavond Valkuilen.

Liturgische aspecten

Structuur van de liturgie

• Zorg voor een opbouw• Denk na over wat je wanneer doet• Liturgie van tevoren op papier zetten• Vooraf afspreken de liturgie in stilte en eerbied af te

werken

Page 14: Bijbelkringinleidersinstructie. Programma Kringen op Panoplia: een inleiding Liturgische aspecten Inhoudelijke aspecten Tijdens de kringavond Valkuilen.

Liturgische aspecten

Page 15: Bijbelkringinleidersinstructie. Programma Kringen op Panoplia: een inleiding Liturgische aspecten Inhoudelijke aspecten Tijdens de kringavond Valkuilen.

Inhoudelijke aspecten

Page 16: Bijbelkringinleidersinstructie. Programma Kringen op Panoplia: een inleiding Liturgische aspecten Inhoudelijke aspecten Tijdens de kringavond Valkuilen.

Inhoudelijke aspecten

Bijbelkringreader:• Tekstverwijzingen• Samenvatting commentaar

Handreiking Inleider:• Liedsuggesties• Aandachtspunten

Page 17: Bijbelkringinleidersinstructie. Programma Kringen op Panoplia: een inleiding Liturgische aspecten Inhoudelijke aspecten Tijdens de kringavond Valkuilen.

Inhoudelijke aspecten

Stappenplan bijbelkring:1. Tekst doorlezen

2. Structuur aanbrengen/verbanden zoeken (observeren)

3. Onderzoek naar de hoofdvraag en het antwoord erop (interpreteren)

4. Bedenken wat de tekst nu betekent (toepassen)

Page 18: Bijbelkringinleidersinstructie. Programma Kringen op Panoplia: een inleiding Liturgische aspecten Inhoudelijke aspecten Tijdens de kringavond Valkuilen.

Inhoudelijke aspecten

Stappenplan: 1. Tekst doorlezen• Verschillende vertalingen

– http://www.biblija.net

– http://www.herzienestatenvertaling.nl

– http://www.naardensebijbel.nl

• Indien mogelijk: grondtaal– http://biblewebapp.com (!)

– http://www.bibelwissenschaft.de

Page 19: Bijbelkringinleidersinstructie. Programma Kringen op Panoplia: een inleiding Liturgische aspecten Inhoudelijke aspecten Tijdens de kringavond Valkuilen.

Grondtaal: http://biblewebapp.com

Page 20: Bijbelkringinleidersinstructie. Programma Kringen op Panoplia: een inleiding Liturgische aspecten Inhoudelijke aspecten Tijdens de kringavond Valkuilen.

Inhoudelijke aspecten

Stappenplan: 2. Structuur aanbrengen

1. Verdelen in alinea’s of strofen2. Kernwoorden opzoeken3. Herhalingen markeren

Page 21: Bijbelkringinleidersinstructie. Programma Kringen op Panoplia: een inleiding Liturgische aspecten Inhoudelijke aspecten Tijdens de kringavond Valkuilen.

Inhoudelijke aspecten

Stappenplan: 3. Interpreteren:

• Moeilijke begrippen nazoeken: Voor de koorleider. Op de wijs van De lelies. Van de Korachieten, een kunstig lied. Een liefdeslied.

(Psalm 45:1)

• Zoeken naar de hoofdvraag/-stelling van de perikoop: Wat wil de schrijver tegen zijn publiek zeggen?

http://www.bibelwissenschaft.de/wibilex

Page 22: Bijbelkringinleidersinstructie. Programma Kringen op Panoplia: een inleiding Liturgische aspecten Inhoudelijke aspecten Tijdens de kringavond Valkuilen.

Inhoudelijke aspecten

Stappenplan: 3. Interpreteren:

Commentaar lezen• Studiezaal Theologie in de UB

Page 23: Bijbelkringinleidersinstructie. Programma Kringen op Panoplia: een inleiding Liturgische aspecten Inhoudelijke aspecten Tijdens de kringavond Valkuilen.

Inhoudelijke aspectenStappenplan: 4. Toepassen:

• Hoe zou je handelen als je in dezelfde situatie verkeerde als personen in het verhaal?– Hoe handelen zij in werkelijkheid?

– Wat kun je van hun gedrag leren?

• Zoeken naar beloften en geboden– Staat er een belofte voor je in dit gedeelte?

– Blijkt uit dit gedeelte dat God wil dat je iets doet?

• Wat zegt deze tekst over God?

• Wat zegt deze tekst over de mens?

Page 24: Bijbelkringinleidersinstructie. Programma Kringen op Panoplia: een inleiding Liturgische aspecten Inhoudelijke aspecten Tijdens de kringavond Valkuilen.

Inhoudelijke aspecten

Stappenplan: 4. Toepassen:

Leef je in in verhaalpersonen

Toen hij in Betanië in het huis van Simon (..) aanwezig was bij een feestmaal, kwam er een vrouw binnen. Ze had een albasten flesje bij zich dat gevuld was met zeer kostbare, zuivere nardusolie. Ze brak het flesje en goot de olie uit over zijn hoofd. Sommige aanwezigen zeiden geërgerd tegen elkaar: ‘Waar is deze verkwisting goed voor? Die olie had immers voor meer dan driehonderd denarie verkocht kunnen worden, en dat geld hadden we aan de armen kunnen geven.” (Marcus 14,3-5)

Het flesje olie zou nu zo’n € 10.000,- kosten. Vind je dit verspilling? Hoe zou je reageren op een dergelijke actie? Wat zegt het over Jezus dat hij heel anders reageert dan je zou verwachten? Wat vind je van de reactie van Jezus?

Page 25: Bijbelkringinleidersinstructie. Programma Kringen op Panoplia: een inleiding Liturgische aspecten Inhoudelijke aspecten Tijdens de kringavond Valkuilen.

Inhoudelijke aspectenStappenplan: 4. Toepassen:

Zoek naar beloften en geboden

Er is toch niemand die kwaad van mij kan spreken om wat ik eet, als ik God maar voor mijn eten dank? Dus of u nu eet of drinkt of iets anders doet, doe alles ter ere van God. Geef geen aanstoot aan de Joden, aan andere volken of aan Gods gemeente. (1 Korinte 10:30-32)Geeft Paulus hier een algemene leefregel voor christenen? Zo ja, wat houdt deze regel in?

Hoe kun je dit gebod toepassen in je eigen leven?

- Ja, deze regel komt veel vaker voor, zie Rom 14:5-6 en Kol 3:17. De inhoud is: ‘wat je doet maakt (binnen zekere grenzen) niet uit, als je het maar tot eer van God doet.

Page 26: Bijbelkringinleidersinstructie. Programma Kringen op Panoplia: een inleiding Liturgische aspecten Inhoudelijke aspecten Tijdens de kringavond Valkuilen.

Inhoudelijke aspectenStappenplan: 4. Toepassen:

Wat zegt deze tekst over God en wat over de mens?

Daarom – spreekt de HEER –, keer nu terug tot mij met heel je hart en begin te vasten, te treuren en te rouwen. Niet je kleren moet je scheuren, maar je hart. Keer terug tot de HEER, jullie God, want hij is genadig en liefdevol, geduldig en trouw, en tot vergeving bereid. Mis-schien herroept hij zijn vonnis, komt hij erop terug en laat hij toch iets van zijn zegen over, zodat jullie weer graan en wijn kunnen offeren aan de HEER, jullie God. (Joël 2,12-14)

Wat kun je uit deze verzen over God leren?

- God is genadig, liefdevol, geduldig, trouw – hij wil zonden vergeven en de straf kwijtschelden. Tegelijk is dat niet vanzelfsprekend (“Misschien…”)

Page 27: Bijbelkringinleidersinstructie. Programma Kringen op Panoplia: een inleiding Liturgische aspecten Inhoudelijke aspecten Tijdens de kringavond Valkuilen.

Inhoudelijke aspectenStappenplan: 4. Toepassen:

Zie ook: http://www.ifes.nl/bijbelstudie

Page 28: Bijbelkringinleidersinstructie. Programma Kringen op Panoplia: een inleiding Liturgische aspecten Inhoudelijke aspecten Tijdens de kringavond Valkuilen.

Tijdens de kringavond

Page 29: Bijbelkringinleidersinstructie. Programma Kringen op Panoplia: een inleiding Liturgische aspecten Inhoudelijke aspecten Tijdens de kringavond Valkuilen.

Tijdens de kringavond

Hoofdlijn bewaken

• Doel van een kring: bijbelgedeelte verstaan• Focus ligt niet op details, maar op de grote lijn.• Grijp terug op vorige kringen, houd de structuur van het

betoog in de gaten• Let op (terugkerende) thema’s binnen het bijbelboek

Page 30: Bijbelkringinleidersinstructie. Programma Kringen op Panoplia: een inleiding Liturgische aspecten Inhoudelijke aspecten Tijdens de kringavond Valkuilen.

Tijdens de kringavond

Goede vragen zijn:

• Hulpmiddelen om doelstelling te realiseren

• Gericht op de boodschap van het gedeelte

• Gericht op situatie van de kringleden en niet in de richting van je eigen gedachten

Page 31: Bijbelkringinleidersinstructie. Programma Kringen op Panoplia: een inleiding Liturgische aspecten Inhoudelijke aspecten Tijdens de kringavond Valkuilen.

Tijdens kringavond

Kijk goed naar het type vragen dat je stelt:

• Open of gesloten vragen– Bidden jullie voor het eten?– Vinden jullie het belangrijk voor het eten te

bidden?• Diepte- of breedtevragen

– Waarom vond Jezus bidden zo belangrijk?– Kun je bijbelse voorbeelden noemen van

mensen voor wie het gebed belangrijk was?

Page 32: Bijbelkringinleidersinstructie. Programma Kringen op Panoplia: een inleiding Liturgische aspecten Inhoudelijke aspecten Tijdens de kringavond Valkuilen.

Tijdens kringavond

Kijk goed naar het type vragen dat je stelt:

• Kennisvragen• Begripsvragen• Analysevragen• Verwerkingsvragen• Evaluatievragen• Toepassingsvragen

Page 33: Bijbelkringinleidersinstructie. Programma Kringen op Panoplia: een inleiding Liturgische aspecten Inhoudelijke aspecten Tijdens de kringavond Valkuilen.

Tijdens de kringavond

Vragen en het communicatieproces

• Retorische vragen– Moeten we niet meer bidden?

• Directe vragen– Pietje, hoe vaak bid jij?

• Wedervragen– Wat vind je er zelf van?

• Doorgeefvragen– Jantje, kun je je iets voorstellen bij het probleem van

Pietje?

Page 34: Bijbelkringinleidersinstructie. Programma Kringen op Panoplia: een inleiding Liturgische aspecten Inhoudelijke aspecten Tijdens de kringavond Valkuilen.

Tijdens kringavond

Minder goede vragen:

• Retorische vragen• Vage vragen• Te persoonlijke vragen• Te simpele vragen

Page 35: Bijbelkringinleidersinstructie. Programma Kringen op Panoplia: een inleiding Liturgische aspecten Inhoudelijke aspecten Tijdens de kringavond Valkuilen.

Tijdens de kringavond

Minder goede vragen (voorbeelden):

Maar Ik heb voor u gebeden, dat uw geloof niet ophoude; en gij, als gij eens zult bekeerd zijn, zo versterk uw broeders. (Lukas 22,32)

- Zijn jullie bekeerd?

• Te direct• Geeft het punt van de tekst niet weer

Page 36: Bijbelkringinleidersinstructie. Programma Kringen op Panoplia: een inleiding Liturgische aspecten Inhoudelijke aspecten Tijdens de kringavond Valkuilen.

Tijdens de kringavond

Minder goede vragen (voorbeelden):

Voor de tweede maal liep hij van hen weg en bad: ‘Vader, als het niet mogelijk is dat deze beker aan mij voorbijgaat zonder dat ik eruit drink, laat het dan gebeuren zoals u het wilt.’ (Matteüs 28.42)

- Hoe zou je dit gebed van Jezus karakteriseren?

• Vage vraag• Het is niet duidelijk wat voor soort antwoord je wilt krijgen

Page 37: Bijbelkringinleidersinstructie. Programma Kringen op Panoplia: een inleiding Liturgische aspecten Inhoudelijke aspecten Tijdens de kringavond Valkuilen.

Tijdens de kringavond

Minder goede vragen (voorbeelden):

In mijn hevige toorn neem ik wraakop alle volken die niet hebben geluisterd.

(Micha 5:14)

- Moeten we in onze tijd de toorn van God nog serieus nemen?

• Retorische vraag!

Page 38: Bijbelkringinleidersinstructie. Programma Kringen op Panoplia: een inleiding Liturgische aspecten Inhoudelijke aspecten Tijdens de kringavond Valkuilen.

Tijdens de kringavond

Minder goede vragen (voorbeelden):

Álles is van u; of het nu Paulus, Apollos of Kefas is, wereld, leven of dood, heden of toekomst – álles is van u. Maar u bent van Christus en Christus is van God.

(1 Kor 3,21b-23)

- Van wie zijn de gelovigen?

• Te simpele vraag!• Voegt niets toe aan de kring – antwoord staat al letterlijk in de tekst

Page 39: Bijbelkringinleidersinstructie. Programma Kringen op Panoplia: een inleiding Liturgische aspecten Inhoudelijke aspecten Tijdens de kringavond Valkuilen.

Tijdens de kringavond

Gesprekstechnieken

• Doorvragen• Omgaan met stiltes (afh. van oorzaak)• Verschillende meningen• Verschillende persoonlijkheden• Persoonlijke verhalen• Samenvatten• Tijdsmanagement

Page 40: Bijbelkringinleidersinstructie. Programma Kringen op Panoplia: een inleiding Liturgische aspecten Inhoudelijke aspecten Tijdens de kringavond Valkuilen.

Valkuilen en problemen

• Supermarktprincipe• Groep puzzelaars• Theekrans• EHBO-post• Startbaan

• Het bijbelkringtrauma

Page 41: Bijbelkringinleidersinstructie. Programma Kringen op Panoplia: een inleiding Liturgische aspecten Inhoudelijke aspecten Tijdens de kringavond Valkuilen.

Concreet: Hoe pak ik het aan?

1. Begin met gebed!2. Begin op tijd: een week van tevoren3. Lees het tekstgedeelte meerdere malen in

verschillende vertalingen4. Noteer vragen en aandachtspunten die bij je opkomen5. Lees de Bijbelkringreader6. Als er onduidelijkheden blijven, sla er dan een

commentaar op na7. Bedenk een doel en een hoofdvraag voor de kring: wat

wil je met deze kring bereiken?8. Probeer goede vragen te bedenken met een balans

tussen observeren/interpreteren en toepassen. Gebruik hiervoor ook de handreiking

9. Zorg voor een goede liturgie 10. Maak een tijdschema

Page 42: Bijbelkringinleidersinstructie. Programma Kringen op Panoplia: een inleiding Liturgische aspecten Inhoudelijke aspecten Tijdens de kringavond Valkuilen.

Afsluiting

• Je mag fouten maken• Al doende leert men!

• Word horig aan het Woord• Bid om de Heilige Geest

Ik verzeker het jullie nogmaals: als twee van jullie hier op aarde eensgezind om iets vragen, wat het ook is, dan zal mijn Vader in de hemel het voor hen laten gebeuren. Want waar twee of drie mensen in mijn naam samen zijn, ben ik in hun midden.’ (Matt 18,19-20)

Page 43: Bijbelkringinleidersinstructie. Programma Kringen op Panoplia: een inleiding Liturgische aspecten Inhoudelijke aspecten Tijdens de kringavond Valkuilen.

Einde