Informatieboekje Duurzame Businessmodellen

download Informatieboekje Duurzame Businessmodellen

of 13

  • date post

    11-Jan-2017
  • Category

    Documents

  • view

    217
  • download

    1

Embed Size (px)

Transcript of Informatieboekje Duurzame Businessmodellen

  • OnderzoeksprogrammaDuurzameBusinessmodellen(DBM)

  • 2

    InhoudVoorwoordAntoineHeideveld 3OverhetonderzoeksprogrammaDuurzameBusinessmodellen 4Thema1.Transitienaarduurzamebedrijfsmodellen:leiderschapenhetmetenvangedeeldewaardecreatie6Thema2.Duurzameinnovatiesenhunmaatschappelijkeimpact 7Thema3.Samenwerkenvoorduurzamebusinessmodellen 8Thema4.HetopschalenvanautodeleninNederland 10Thema5.Duurzamebedrijfsmodellenindepraktijk:circulairingerichtesupplychains 12Contact 13

  • 3

    VoorwoorddoorAntoineHeideveldnetwerkmanagerDuurzameBusinessmodellenNederlandkrijgtvoorheteersteenprogrammavoorwetenschappelijkonderzoeknaarhetwinstgevendmakenvanduurzamebusinessmodellen,meteenonderzoeksbudgetvan2miljoeneuro.Dooreenslimmekoppelingvanverschillendewetenschappelijkedisciplines,ambitieuzeondernemingenenoverhedenwordthetontwikkelenvanwinstgevendeduurzamebusinessmodellenversneld.Hierdoorwordtdoorondernemingenpositieveimpactgecreerdopsociaal,financieelenecologischkapitaal.HetonderzoeksprogrammaDuurzameBusinessmodellen(DBM)gaatomhetontwikkelenentoepassenvankennisrondduurzamebusinessmodellen.Binnendeonderzoeksprojectenwerkenonderzoekerssamenmetprivateen/ofpubliekecofinanciers,dievragenuitdepraktijk(binnenbepaaldesectoren)hebbeningebracht.DitmaaktDBMtoteenbijzonderprogramma.Hetkwamtotstandinhetcontacttussendriepartijen:HetGroeneBrein(hetsamenwerkingsverbandvanwetenschappersvoorduurzaamheid),DeGroeneZaak(deondernemersverenigingvoorambitieuzeduurzamebedrijven)enNWO(deNederlandseorganisatievoorWetenschappelijkOnderzoek).Dathetprogrammauiteindelijkookdaadwerkelijkvanstartkongaan,istedankenaanallepartijendiebereidblekenomnietalleenhunvraagstukkenintebrengen,maarookeensubstantieeldeelvandeonderzoekskostentedragen.Ditmaaktdekansophetontwikkelenvanrelevantekennis,dieooknogeensdirectkanwordentoegepastindepraktijk,zeergroot.Endatisookpreciesdebedoeling:wetenschappelijkekennisontwikkelingenhetontwikkelenvanhandvattenvoordealledaagsepraktijkgaanhierhandinhand.InditinformatieboekjeoverhetOnderzoekDuurzameBusinessmodellenvindtukortesamenvattingenvanDBMalsgeheelendevijfprojectenronddevijfDBM-thema's,zoalsdezegestartzijn.

  • 4

    OverhetonderzoeksprogrammaDuurzameBusinessmodellenHoofddoelstellingvanDBMiszowelhetverdiepenvanwetenschappelijkekennisover,alshetmakenenontsluitenvannieuwemethodenvoordeontwikkelingentoepassingvanduurzamebusinessmodellen.Zodoendewordenkoplopersgeholpenominteressanteconceptenenpropositiesuittewerkenenterealiseren,endeadoptieensucceskansvanduurzamebusinessmodellentevergroten.Hetcrerenvannieuwespeelveldenmaakthetonderzoeknaarduurzamebusinessmodellenzowelinteressantvoorfundamenteelonderzoekalsrelevantvoordirectetoepassingenbijbedrijven.Vijfthema'sHetonderzoeksprogrammaisopgebouwduitvragenuitdepraktijkvanondernemingen,overhedenenmaatschappelijkeorganisaties,diealscofinanciersvanhetonderzoeksprogrammaoptreden.Erzijnvijfclustersvankennisvragen(verderopthemasgenoemd)gedentificeerd,teweten:

    Leiderschapenhetmetenvanmeervoudigewaardecreatie Impactvanduurzamebusinessmodellen Vormingvannieuwebusinessmodellenengemeenschappelijkewaardecreatie Opschalingvanduurzamebusinessmodellen(casusautodelen) Depraktijkvannieuwebusinessmodellen:circulairinkopen

    DBMistrans-eninterdisciplinairvanaardengerichtopsamenwerkingtussenuniversiteitenenniet-universitairepartners,zoalsbedrijven,overhedenenmaatschappelijkeorganisatiesenpubliekekennisinstellingen.Inoktober2014zijnvijfprojectengehonoreerdronddevijfhoofdthemas:

    Thema1:Transitienaarduurzamebedrijfsmodellen:leiderschapenhetmetenvangedeeldewaardecreatie,o.l.v.RobvanTulder(EUR)

    Thema2:Duurzameinnovatiesenhunmaatschappelijkeimpact,o.l.v.BasHillebrand(RUN) Thema3:Samenwerkenvoorduurzamebusinessmodellen,o.l.v.MarkoHekkert(UU) Thema4:HetopschalenvanautodeleninNederland,o.l.v.KoenFrenken(UU) Thema5:Duurzamebedrijfsmodellenindepraktijk:circulairingerichtesupplychains,o.l.v.BartVos

    (UvT)Deprojectenkenneneenlooptijdvanvierjaar.KennisdisseminatieencommunityvormingBinnenhetDBM-programmaisveelaandachtvoorkennisdelingenkennisdisseminatie,zowelophetmomentdaterresultatenzijnalsookaandestartenlopendehetonderzoek.Deactiviteitenrichtenzichzowelophetopenbaarmakenvankennisalsopsynergiemetanderelopendetrajecten:hetsamenmetbetrokkenenvanbuitenhetconsortiumverdiepenvandekennisontwikkelingenkennistoepassing.Doelstellingenvandekennisdisseminatieendecommunityvormingzijn:

    resultatenzonaarbuitenbrengendatdepraktijkdekenniskantoepassenendewetenschapdekennisverderkanontwikkelen

    hetbrengenvansamenhangtussendevijfkennisvrageninhetprogramma hetbrengenvansamenhangmetprogrammasbuitenDBMpergeclusterdekennisvraag

    Alscommunicatietoolswordeninelkgevalingezet:

    1. eene-nieuwsbrief(2xperjaarofzovaakalsnuttigis)2. eenwebsitealsonderdeelvandewebsitevanHetGroeneBrein,metgoededoorlinkingnaarNWO3. congressen/seminars(bijstart,midtermeneindvanhetprogramma)

    Elkevandevijfgeclusterdekennisvragenisinhoudelijkeencomplexevraagdienieteenvoudigisoptelossen.Daardooriserveelinteractienodigperkennisvraag.Devijfvragenhangenookopeenbepaaldewijzesamen.Gezamenlijkvormenzehetonderzoeksprogramma.Alswedezegezamenlijkheidtussendevijfkennisvragen

  • 5

    optimaalnaarvorenkunnenbrengen,wordtdesomderdelengroterdandeoptelsomvandelossedelen.ErkomendanooktweesoortenCommunitiesofResearchandPractice:

    eencommunityperonderzoeksthema(dusvijfcommunities) eenprogrammabredecommunityvoordevijfthemastegelijkmet:

    eentrajectmetallePhD-studentenenpostdoconderzoekersvanDBM verdiepingvandoorsnijdendethemaszoalsIP,leiderschapenandere

    HettrajectmetallePhD-studentenenpostdocsisopdeKickoffop15aprilvormgegeven,ineensessieonderleidingvanJohnGrin.AlleonderzoekersbinnenDBMisgevraagdopwelkethemaszegezamenlijkverdiepingwillenenopwelkewijzedeonderlingesamenwerkinggestaltekankrijgen.DitwordtconcreetvormgegevenopbasisvandewensenvandedeelnemendePhD-studentenenpostdoconderzoekers.Daarnaastzijnalleprojectleidersvandevijfkennisvragenbevraagdophunwensenvoorgezamenlijkeverdiepingrondomdoorsnijdendethemas.Hieruitkomenvooralsnogdevolgendethemasnaarvoren:

    - Ontwikkelengemeenschappelijkkaderduurzamebusinessmodellen:o Gezamenlijkvocabulaire,afstemmenvandefinities(bijvoorbeeldrondhetmetenvanimpact);

    ditnietomeendefinitieopteleggenmaaromeventueleverschillenhelderweertekunnengeven.

    o Ontwikkelenkader:waarhebbenwehetpreciesoverbijDBM?o OntwikkelenvangemeenschappelijkevisievanDBMopmicro-,meso-enmacroniveau.

    - IntellectueelEigendom:o SpecifiekkortlopendonderzoekrondhetmakenvaneenbeslisboomvoorhettoepassenvanIP

    induurzamebusinessmodellen.- Leiderschap:inverschillendekennisvragenstaatleiderschapcentraal.Hieromheenzoudenweeen

    gezamenlijkkaderkunnenontwikkelen.- Verdienmodel/businesscase:kortetermijnversuslangetermijn.Bijeenaantalduurzamebusinesscases

    isteziendathetopkortetermijngeldkostendathetopdelangetermijnveeloplevert,vaakookvoorpartijendienietdekostendragen.Devraagishoejehiermeeomgaat.Ishetmogelijkomhieringezamenlijkeenaantalverdienmodellenteontwikkelen?

    - Opschaling.Hoekomjevaneengoedideetotgrotemaatschappelijkimpact?Kernbijbovenstaandepuntenisomenerzijdsgezamenlijkeenonderwerpmeerverdiepingtegevenenanderzijdsomdoormiddelvaneen'loosecoupling'goedvanelkaartewetenwaterspeeltendevrijheidtekunnennemenomintensiefsamentewerken.Decommunitiesperthema'szijnindepagina'shiernaverderuitgewerkt.

  • 6

    Thema1.Transitienaarduurzamebedrijfsmodellen:leiderschapenhetmetenvangedeeldewaardecreatieHoofdaanvragerProf.dr.R.J.M.(Rob)vanTulder(ErasmusUniversiteitRotterdam)rtulder@rsm.nl/010-4081994ConsortiumErasmusUniversiteitRotterdam,HanzehogeschoolGroningen,TechnischeUniversiteitDelft,UniversiteitvanAmsterdam,UniversiteitUtrecht,TNOHoofddorp(Arbeid),StichtingPhusisenMinisterievanEconomischeZakenSamenvattingDetransitievaneentraditioneelbusinessmodelnaareenduurzaambedrijfsmodelvergtfundamenteleveranderingeninbedrijfsprocessenennieuwevormenvanleiderschap.Randvoorwaardevoordezeovergangnaarmeerduurzamebedrijfsmodellenvormthetmetenvanvooruitgangenimpact.Ditinterdisciplinaireconsortiumbrengtkennisuitverschillendedisciplinesbijelkaaromoplossingentebiedenvoordriesectoren:zorg,voedselzekerheidenenergie/biodiversiteit.Onderzoeksthema's

    Derolvanleiderschapindetransformatienaarduurzaamheid Stadiaintransformatieenbusinessmodelinnovatie Hetontwikkelenvanmeetmodellenvoorgedeeldewaardenrondongestructureerdeproblemen Synthese

    OpzetcommunityKernvanditprogrammaligtbijwickedproblemsindezorg,voedselzekerheidenenergie/biodiversiteit.Ronddezethemaszijnookveleanderenbezigmethetonderzoekenvanwickedproblems.Veelonderzoekvindtplaatsnaarhetmetenvandevoortgangenimpact.Erwordthierinalveelsamengewerktenhetnaastelkaarleggenvandeverschillendeaanpakkengebeurtdeelsal.Waarhetopditmomentvooralaanontbreekt,ishetgezamenlijkbenuttenvandeverschillendecasestudiesvoorhetmacro-economischperspectief.WatbetekenendestudiesronddeverschillendewickedproblemsvoorNederlandalsgeheel,bijvoorbeeldvoorhetBNP?Hetisessentieelommetpartijenbuitenhetconsortiumgezamenlijkeenvisieteontwikkelen.Hetvoorstelisomvandezecommunityeenlabtemakenwaarbinnensamenmetpartijenbuitenhetonderzoeksprogrammameerjarigwordtnagedachtoverdemacro-economischeimplicatiesvanonderzoeknaarimpactenwickedproblems,zodaternaeenaantaljaareenstevigevisieligtopmacro-economischniveaurondmeervoudigewaardecreatie.Dezezalnietalleenopmicro-enmesoniveaupraktischvormgegevenworden(watalindiverseonderzoekengebeurt),maarjuistookoplandelijkeschaalwordenvertaaldinconcretetools,dievoorbeleidsmakersrelevantzijn.Naarverwachtingorganiserenweeind2015eeneerstesessie.Centralevraaghierinisrondwelkwickedproblemwedemacro-economischeimplicatieswillenvormgevenintools.Essentilepartnerszijndeeigenconsortiumpartners,bedrijvendieopdewickedproblemsactiefzijnenmogelijkenkeleanderewetenschappelijkepartners.UitvoerendeonderzoekersMr.SanderTideman(promovendusEUR)MurielArtsMSc(promovendusEUR)Ro