Sien Winters Slotwoord - Steunpunt Wonen Studiedag 'Woonsurvey 2018': 25 april 2019 Sien Winters:...

download Sien Winters Slotwoord - Steunpunt Wonen Studiedag 'Woonsurvey 2018': 25 april 2019 Sien Winters: Slotwoord

of 16

  • date post

    29-Jul-2020
  • Category

    Documents

  • view

    0
  • download

    0

Embed Size (px)

Transcript of Sien Winters Slotwoord - Steunpunt Wonen Studiedag 'Woonsurvey 2018': 25 april 2019 Sien Winters:...

  • Studiedag 'Woonsurvey 2018': 25 april 2019 Sien Winters: Slotwoord

    1

    Slotwoord Sien Winters

    De kracht van het woord zit in de herhaling. Daarom gebruiken we dit laatste  kwartier van deze studiedag om nog eens kort samen te vatten wat hier  gezegd is, en om hier en daar nog een uitroepteken te plaatsen. 

    Veel van wat we hoorden, wisten we eigenlijk al. O.a. dat in één van de  meest welvarende delen van de wereld een groot deel van de bevolking nog  steeds onvoldoende inkomen heeft om menswaardig te wonen. Dat nog  altijd ongeveer 1 op 10 woningen in slechte staat blijft. En dan spreken we  hier nog niet over wie niet in het grote boek van de overheid is ingeschreven,  omdat hij of zij dakloos is, op de vlucht voor oorlog of voor agressie in het  gezin, …. De cijfers duwen ons nog maar eens met de neus op de feiten. We mogen  hier niet aan wennen. We moeten op dezelfde nagel blijven kloppen.

  • Studiedag 'Woonsurvey 2018': 25 april 2019 Sien Winters: Slotwoord

    2

    Het is logisch dat in zo’n situatie het woord ‘wooncrisis’ valt. Toch denk ik dat  we moeten opletten met dit zo te benoemen. Want dan creëer je misschien  de illusie dat het probleem zich alleen op de woningmarkt bevindt, en de  oplossing in het woonbeleid, en dat is een te gemakkelijke analyse. Ik kom  daar dadelijk op terug. Een positief punt is dat de situatie niet is verslechterd. Gemiddeld gezien is  de kwaliteit van de woningen erop vooruit gegaan: comfort en uitrusting  verbeterden, de fysische staat verbeterde, de vochtproblematiek nam af, de  isolatie verbeterde … Tegelijk is die verbetering niet ten koste gegaan van de  gemiddelde betaalbaarheid: inkomens hielden gelijke tred met de  woonuitgaven. Het is de eerste keer sinds er evoluties gemeten worden (de  eerste cijfers zijn van 1976), dat de betaalbaarheid niet achteruit gaat. 

    Is dit te danken aan het woonbeleid? Ik kan daar geen zuiver antwoord op geven.  Het beleid levert zeker een bijdrage. Door huisjesmelkerij aan te pakken, door  bijkomende sociale woningen te bouwen, door huursubsidies toe te kennen en uit  te breiden. De voorbije jaren zijn stappen vooruit gezet. Maar als we kijken naar de  omvang van de problematiek, dan moeten we er ons bewust van zijn dat het  woonbeleid alleen maar de noodzakelijke kentering teweeg kan brengen als er veel  grotere budgettaire impulsen komen. Het grote werk gebeurt ook elders. In de economie, die zorgt voor werk en  inkomen. In de sociale bescherming, die ervoor moet zorgen dat iedereen een  degelijk inkomen heeft, ook wie niet kan werken. In publieke voorzieningen als  scholen en gezondheidszorg die voor iedereen toegankelijk moeten zijn en zo  armoede en uitsluiting moeten tegengaan… Het is daar dat de verdeling van  middelen over mensen plaats vindt. Het is die verdeling waar de woningmarkt zich  op ent, met een aanbod voor ieders portemonnee. En zo lang die portemonnee op  het einde van de maand (of soms halfweg de maand al) zo goed als leeg is, zal de  woningmarkt ondermaatse woningen blijven voorzien. 

  • Studiedag 'Woonsurvey 2018': 25 april 2019 Sien Winters: Slotwoord

    3

    Als mensen middelen hebben, zal de woningmarkt wel komen met oplossingen. Zie  wat er is gebeurd op vlak van woningkwaliteit. De verbetering van de kwaliteit in de  kernen van steden en dorpen is het gevolg van een duidelijke vraag naar goede en  goed gelegen appartementen, die uitgaat van een  toenemend aantal  alleenstaanden en eenoudergezinnen en van nieuwe generaties ouderen met  andere woonvoorkeuren dan vorige generaties. Ze houden nog steeds aan hun  eigen woning. Maar het begrip ‘eigen woning’ kreeg voor hen mogelijk een andere  inhoud. Het is niet meer zoals vroeger de enige woning waar ze hun hele leven in  hebben doorgebracht. De woning is niet meer (zoals vroeger vaak) gebouwd met  eigen handen. Mensen brengen hun vrije tijd nu ook graag door op een terras en in  een restaurant. Ze houden van shoppen en op reis gaan. En daarmee kreeg de  woning een andere betekenis. De markt heeft hierop ingespeeld met een nieuw  aanbod. De appartementen rukken op in elke dorpskern. Oude afgeleefde  woningen maken plaats, verdwijnen uit het aanbod. We krijgen een natuurlijke  vernieuwing, ook zonder dat de overheid tussenkomt. Dus laat ons dat proces maar  zijn gang laten gaan. Maar laat er ons ook niet van verwachten dat dit alle  woonproblemen gaat oplossen.

    Tegelijk maken de antwoorden op de vragen over ‘Slim wonen en leven’ duidelijk  dat wat zich spontaan privaat ontwikkelt, nog lang niet goed genoeg is. Leven in de  stad, in een appartement, en nog minder in woonblokken met veel verdiepingen is  voor velen niet aantrekkelijk, wekt zelfs weerstand op. De uitrusting en technische  kwaliteit mag dan binnen in de nieuwe woningen wel hoog zijn, de kwaliteit van  het leven in de bredere betekenis kan beter. Dat kunnen we alleen bereiken als  heel de sociale en ruimtelijke omgeving mee evolueert. De uniformiteit en grijsheid  moet worden doorbroken, er is nood aan meer groen en open ruimte, een veiliger  verkeer en schonere lucht, meer mogelijkheid tot contact met buren, een  zorgaanbod in de omgeving voor wie nood heeft aan ondersteuning, … De private  sector lijkt nog onvoldoende overtuigd van de opbrengst van dergelijke  investeringen, op enkele vooruitgeschoven pionnen na. Ontwikkelaars kiezen liever  voor een garage of autostandplaats dan voor gezamenlijke speelruimte voor  kinderen. Denkend dat het dat is wat de burger wil. Maar de burger verandert. En  het zullen de vooruitgeschoven pionnen zijn die daar op lange termijn garen bij  spinnen. 

  • Studiedag 'Woonsurvey 2018': 25 april 2019 Sien Winters: Slotwoord

    4

    De vraag of de transitie er moet komen of niet, is volgens mij niet meer  aan de orde. Wie wil zien wat er gebeurt, weet genoeg. Het is  veranderen of ondergaan. Letterlijk. De vraag of de burger wel rijp is  voor de transitie, is daarmee een foute vraag. We kunnen ons blind  staren op de grote meerderheid die nog altijd een vrijstaande woning  op de buiten wil, maar daarmee geraken we geen stap verder. We  moeten verder met de 53% die wel een parkeerruimte of fietsenstalling  wil delen, met de 28% die bereid zou zijn een tuin of een gedeelte van  de tuin te delen of de 9% die wel een extra leefruimte wil delen. En  zoeken naar nieuwe mogelijkheden om tegemoet te komen aan de  vraag naar meer ontmoetingen met buren, naar sociale activiteiten en  sociale en  culturele diversiteit in de buurt.

    Ik onthoud van vandaag ook dat er nood is aan nieuwe woonvormen, een betere  publieke infrastructuur en een beter aanbod van openbaar vervoer om te kunnen  inspelen op de bereidheid die er blijkt te zijn om private buitenruimte op te geven,  om de auto aan de kant te zetten en meer te wandelen en te fietsen. We moeten  ruimte maken voor goede voorbeelden, en met die voorbeelden de blik van  anderen openen. Van onze verkozenen mogen we verwachten dat ze zich niet blind laten leiden door  wat de meerderheid van de Vlamingen vandaag vraagt. We mogen verwachten dat  ze bouwen aan de toekomst van de volgende generaties. En ook hier zullen het de  vooruitgeschoven pionnen zijn die er op termijn bij winnen. In een recent interview  in De Standaard formuleerde Marcia De Wachter, voormalig directeur van de  Nationale Bank, het als volgt: “De geschiedenis toont dat politici die een  langetermijnproject geloofwaardig in de markt kunnen zetten, de verkiezingen  winnen”. Het was dezelfde boodschap die deze namiddag bleek uit het verhaal van  de burgemeester van Vorselaar.

  • Studiedag 'Woonsurvey 2018': 25 april 2019 Sien Winters: Slotwoord

    5

    Tot slot hoeven we ons niet af te vragen hoe en waar we de transitie  moeten beginnen. Want die is gewoon al bezig.  Bijvoorbeeld in de steden, mede onder impuls van de Vlaamse  subsidies voor stadsvernieuwing, Zoals …

    Park‐Spoor Noord,  Antwerpen

  • Studiedag 'Woonsurvey 2018': 25 april 2019 Sien Winters: Slotwoord

    6

    Volkstuintjes in de wijk Tondelier, Gent

    Wijkfeest in de Brugse Poort, Gent

  • Studiedag 'Woonsurvey 2018': 25 april 2019 Sien Winters: Slotwoord

    7

    Leuven, waar de voormalige centrale werkplaatsen van de NMBS nu nieuw leven brengen in wat de  achterkant van de stad was

    Maar ook in kleinere  steden …

    Toekomstbeeld ‘Stedelijk wonen aan de  Leie in Deinze’ 

  • Studie