Zingeving in ICT

download Zingeving in ICT

of 29

  • date post

    18-Jul-2015
  • Category

    Science

  • view

    68
  • download

    0

Embed Size (px)

Transcript of Zingeving in ICT

  • Zingeving in projectbesluitvorming

    Het rapport Elias vanuit zingevend perspec8ef

    Zonder zingeving geen geslaagde ICT

  • Inhoud

    1. Inleiding

    2. Zingeving in de Noord-Zuidlijn 3. Theore8sch kader 4. Zingeving in ICT projecten

    Dialoog

  • 1. Inleiding

    Rapport Elias als bron voor reec8e

    Weloverwogen toepassen van inzichten Waarvoor wel en waarvoor niet?

    Enkele handreikingen vanuit zingevend perspec8ef

  • 2. Zingeving in de Noord-Zuidlijn

    De belangrijkste conclusies

    De casus

    Essen8es

  • Conclusies 1. In het proces van besluitvorming is vaak onvoldoende aandacht voor zingeving. 2. Onduidelijkheden die hieruit voortvloeien komen in de uitvoeringsfase alsnog op tafel met als gevolg (eindeloze) discussie, en stagna8e. 3. Door het proces van besluitvorming te zien als zingeving en dit expliciet te maken, is het voor betrokkenen beter mogelijk zich te verbinden. Dat is nodig om tot geaccepteerde resultaten te komen.

  • Mijlpalen

    1955 Idee: ondergronds spoorwegstelsel 70-78 Aanleg Oostlijn Bijlmer 1975 Nieuwmarktrellen 1976 Nooit meer een metro.. 1988 Idee: Tunnelboor 1991 Principebesluit 1997 Referendum 2002 Besluit tot aanleg 02-09 Worstelingen, incidenten, kostens8jgingen,

    uitloop, klachten, verzakkingen 2009 Raadsenqute onderzoek 2009 Besluit tot herstart 2011 10 Lessen uit de Noord-Zuidlijn

  • Beeldvorming

  • Ra8onele oplossing

  • Een probleem

  • Essen8es

    In het proces van besluitvorming (2002) zien we de zingevingsvraag niet of nauwelijks op tafel komen. In de woordelijke verslagen komen we deze vragen niet tegen.

    Deze vragen komen alsnog op de agenda 8jdens de uitvoering in de vorm van discussies, onderzoeken en adviezen. Uiteindelijk expliciet in besluitvorming in tweede (2009) en derde instan8e (2011).

  • 3. Theore8sch kader

    Wat is zingeving? Cynen Weick Giddens

  • Wat is Zingeving?

    Zweverig Spiritueel Niet grijpbaar De zin van het leven Waartoe zijn wij op aarde Diepere bedoeling De reden waarom mensen iets doen

  • Concre8sering

    Zingeving: - karakteris8eken waaraan mensen zich kunnen

    verbinden - duidelijkheid op essen8le punten - rich8nggevend voor ons handelen Aangrijpingspunt: - besluitvorming: in publieke organisa8es bij meer

    complexe vraagstukken - evidente rol voor bestuurders en leiders in brede zin

  • Onduidelijkheid over doelen Onzekerheid

    over eecten

    Onduidelijke beelden

    Inconsistente visie

    Verschillende waardeorintatie

    Wisselende bevoegdheden

    Het probleem is niet helder

    Onvoldoende Capaciteit/competenties

    Vage verdeling van verantwoordelijkheid

    Conict over posities

    Onduidelijke informatie

    Onduidelijke meetinstrumenten 1

    2

    3

    4

    5 6 7

    8

    9

    10

    11 12

    Karakteris8eken en aanleidingen

  • Herkennen beoordelen - reageren

    Herkennen analyseren - reageren Proberen herkennen - reageren

    Handelen herkennen - reageren

    Cynen Snowden 1999

  • Gebeurtenis Nu Toekomst

    Betekenis toekennen

    Besluit

    Sensemaking Weick 1995

    Bron: Weick (1995)

  • Verleden Heden Toekomst

    Zingeving

    Besluit

    Betekenis toekennen Reec8ef Zin toekennen

    Verwach8ngen Pro ac8ef Zin geven

    Zingeving in besluitvorming - Verleg 2012

  • Interpreta8ef schema Faciliteit Norm

    Zingeving Dominan8e Legi8ma8e

    Communica8e Macht Sanc8e

    Structuur

    Interac8e

    Modaliteit

    Bron: Giddens (1984)

    Structura8etheorie Giddens 1984

  • Essen8es

    Aandacht voor zingeving is sleutel voor peak performance.

    Opdracht voor leiding en alle betrokkenen om zingevingsvragen in de besluitvormingsfase expliciet te maken.

  • 4. Zingeving in ICT-projecten

    1. Cynen en ICT

    2. Analyse rapport Elias

    3. In gesprek

  • Herkennen beoordelen - reageren

    Herkennen analyseren - reageren Proberen herkennen - reageren

    Handelen herkennen - reageren

  • Doel: De oorspronkelijke businesscase is achterhaald Gemeenschappelijk doel ontbreekt

    Effecten: De businesscase van de I-strategie zelf is nu niet transparant Burger uit het oog verloren

    Beeld: Geen rijksbrede prioritering van ICT-projecten

    Visie: Ambities hoger dan wat wordt waargemaakt

    Waardeorintatie: CIO-stelsel niet gericht op beheersing De commissie hoopt dat het zelfreinigend vermogen toeneemt

    Verantwoordelijkheid: Gebrekkige beheersstructuur, spaghetti

    Probleem: De ontwikkeling van een interdepartementale onderzoeksagenda is onduidelijk

    Competenties: De vraag is of er niet meer personeel van buiten moet worden aangetrokken Kennis laat te wensen over Bevoegdheden: Onduidelijke

    bevoegdheden van de Nationaal Commissaris Digitale Overheid

    Posities: geen sturing Pupillenvoetbal

    Informatie: Onduidelijk is of maatregelen zijn uitgevoerd

    Dashbord: Het Rijk weet niet welke besparingen met het beleid zijn bereikt 1

    2 3

    4

    5

    6 7

    8

    9

    10

    11 12

    Voorbeelden uit het rapport Elias

  • Doel: Stel een zakelijke rechtvaardiging op Effecten: Toon de meerwaarde aan

    voor de eindgebruiker

    Beeld:

    Visie: Zorg voor een heldere aanbestedingsstrategie

    Waardeorintatie: Verantwoordelijkheid: Zorg voor draagvlak; Verantwoordelijkheid in 1 hand.

    Probleem: Reorganiseer en standaardiseer werkprocessen; Breng risicos in kaart; Faseer de ontwikkeling;

    Competenties: Toon haalbaarheid aan Bevoegdheden:

    Posities: Organiseer tegenspraak

    Informatie:

    Dashbord:

    1 2

    3

    4

    5 6 7

    8

    9

    10

    11 12

    Posi8onering BIT-regels boerenverstand

  • Doel: Effecten:

    Beeld:

    Visie: Prioritering

    Waardeorintatie: Doorlopende toetsing

    Verantwoordelijkheid: Duidelijke sturing

    Probleem:

    Competenties: Versterk kennis in de organisatie en opleidingen

    Bevoegdheden: Meer doorzettingsmacht CIOs

    Posities:

    Informatie: Verbeter kwaliteit informatie + gegevens

    Dashbord: Rijks ICT dashbord

    1 2

    3

    4

    5 6 7

    8

    9

    10

    11 12

    Posi8onering aanbevelingen besluitvorming

  • Doel: Stel een zakelijke rechtvaardiging op Effecten: Toon de meerwaarde aan

    voor de eindgebruiker

    Beeld:

    Visie: Zorg voor een heldere aanbestedingsstrategie Prioritering

    Waardeorintatie: Doorlopende toetsing

    Verantwoordelijkheid: Zorg voor draagvlak; Verantwoordelijkheid in 1 hand. Duidelijke sturing

    Probleem: Reorganiseer en standaardiseer werkprocessen; Breng risicos in kaart; Faseer de ontwikkeling;

    Competenties: Toon haalbaarheid aan Versterk kennis in de organisatie en opleidingen

    Bevoegdheden: Meer doorzettingsmacht CIOs

    Posities: Organiseer tegenspraak

    Informatie: Verbeter kwaliteit informatie + gegevens

    Dashbord: Rijks ICT dashbord

    1 2

    3

    4

    5 6 7

    8

    9

    10

    11 12

    Integraal overzicht

  • Opmerkingen (1)

    ICT-debacles zijn meestal meer dan ICT-debacles: is de oorzaak gelegen in ICT of ergens anders?

    Technische en instrumentele maatregelen werken bij (technisch) ingewikkelde projecten, maar volstaan niet bij (sociaal) complexe projecten

  • Opmerkingen (2)

    Complexiteit wordt niet veroorzaakt doordat we consequen8es van besluiten niet kunnen overzien; dat is juist een kenmerk van complexiteit.

    Sturen op onzekerheid is een illusie. Een eigenschap van onzekerheid is dat je er niet op kan sturen.

    Zonder zingeving geen geslaagde ICT

  • Dialoog

    Hebben we het over hetzelfde vraagstuk? Zijn deze antwoorden kristalhelder?

    Wat is het inspirerend beeld? Wat is de diepere bedoeling?

    Zonder zingeving geen geslaagde ICT

  • Meer weten

    info@ivzb.nl www.ivzb.nl