VKW Outlook Rondetafel 2014 Brussel

Click here to load reader

  • date post

    16-Nov-2014
  • Category

    Documents

  • view

    396
  • download

    1

Embed Size (px)

description

 

Transcript of VKW Outlook Rondetafel 2014 Brussel

  • 1. OUTLOOK 2014 Brussel, 04 december 2013

2. DiscussiethemasEconomische outlook Het energievraagstuk Moet er nog groei zijn? 3. Caroline VenECONOMISCHE OUTLOOK 4. Voorzichtig herstel Belgi mist hervormingsboot Vooruitzichten & risicos 5. Voorzichtig herstel 6. Extreem soepel monetair beleid in VS en EMU BeleidsrenteTotale activajanuari 2007=100Source: European Central Bank and Federal Reserve Board 7. Condities bankleningenGezinnen: schuld/inkomensratio 8. Leningen aan de private sector 9. Moeizaam herstel sinds Grote Recessie 107OESO leading indicator 10297United States Euro area (17 countries) Brazil China India Russian Federation9287 Jan-2008Jan-2009Jan-2010Jan-2011Jan-2012Jan-2013 10. Ontluikende economien nemen wat gas terug 11. Gendustrialiseerde landen eindelijk uit dal? 12. Internationale contextVS Gezinsbestedingen ondersteund dankzij: Schuldafbouw Lage inflatie => koopkracht Inhaalvraag Bedrijven Verbeterde concurrentiekracht Schaliegas => industrieJapanEMU Deflatoire spiraal (eindelijk) doorbroken dankzij Abenomics? Hervormingen: zwaar gewogen op groei en werkloosheid lijken nu vruchten te beginnen afwerpen Quid Duitsland? 13. Eurozone: economie klaart op 14. Arbeidsmarkt eurozone ook beterschap in periferie 15. Minder grote grondstoffenhonger drukt prijzen 16. Belgi mist hervormingsboot 17. Economische groei 6 4in %2 0 200720082009201020112012-2 -4 -6 BelgiNederlandDuitslandFrankrijkeurozone2013 18. May-13Sep-12Jan-12May-11Sep-10Jan-10May-09Sep-08Jan-08May-07Sep-06Jan-06May-05Sep-04-20Jan-04May-03Sep-02Jan-02May-01Sep-00Jan-00Vertrouwensindicatoren2010 producentenvertrouwen0-10consumentenvertrouwen-30-40 19. May-13Sep-12Jan-12May-11Sep-10Jan-10May-09Sep-08Jan-08May-07Sep-06Jan-06May-05Sep-04Jan-04May-03Sep-02Jan-02May-01Sep-00Jan-00Capaciteitsbezettingsgraad verwerkende nijverheid87858381797775737169 20. Concurrentiekrachtverlies 21. Exportmotor laat het afweten 22. Werkgelegenheid vooral gedreven door gesubsidieerde jobs 23. Inflatie (jaarwijziging consumptieprijzen in%) 24. Overheidsfinancin: sanering maar onvoldoende structureel Nettofinancieringssaldo 1 0 -1 -2 -3 -4 -5 -6 -7 -8Brutoschuld 110100 90 80 70 60 50 40 2007 2008 2009 2010 2011 2012 2013 2014BelgiNederlandFrankrijkeurozoneDuitsland2007 2008 2009 2010 2011 2012 2013 2014BelgiNederlandFrankrijkeurozoneDuitsland 25. Vooruitzichten en risicos 26. Naar langzame versnelling (BBP groei)World2011 3,92012 3,22013 2,92014 3,6US Euro zone Japan1,8 1,5 -0,62,8 -0,6 2,01,6 -0,4 2,02,6 1,0 1,22,7 4,3 6,3 9,30,9 3,4 3,2 7,72,5 1,5 3,8 7,62,5 3,0 5,1 7,3Brazil Russia India ChinaSource: IMF 27. Met verschillende snelheden (BBP groei) 2011201220132014Eurozone1,5-0,6-0,41,0Belgium Germany France1,8 3,4 2,0-0,3 0,9 0,00,1 0,5 0,21,0 1,4 1,0Netherlands Italy Spain Greece0,9 0,4 0,1 -7,1-1,2 -2,4 -1,6 -6,4-1,3 -1,8 -1,3 -4,20,3 0,7 0,2 0,6Portugal Ireland-1,3 2,2-3,2 0,2-1,8 0,60,8 1,8 Source: IMF 28. Inflatierisico momenteel beperktSource: IMF 29. LT-rente blijft gematigd, maar vrees voor tapering 6 Japan Euro5VS Duitsland4 3 2 1 0 2008Jan2009Jan2010Jan2011Jan2012Jan2013Jan 30. Vernauwing renteverschillen binnen EMU 6 5 43BE FR NL2SP FI1 0IT 31. Risicos 1. 2. 3. 4.Afbouw onconventioneel monetair beleid Eurozone: financile risicos VS: begroting en schuldenplafond Opkomende economien: tragere groei 32. Geert JanssensHET ENERGIEVRAAGSTUK 33. Technologische omwentelingenOnvervalst trilemmaConcurrentiekrachtBeleidsaanbevelingen 34. Technologische omwentelingen 35. George P. Mitchell father of frackingSource: Forbes 36. US oil and gas production (mboe/d)Source: OECD / IEA 2012 37. US shale oil (LTO) production estimates 38. Peak oil komt heel dichtbij Niet de veelbesproken aanbodgedreven peak-oil maar wel een vraagpiek Twee technologische revoluties Fracking Autotechnologie: zuinigheid verbrandingsmotoren Hybride technologie Voertuigen op natuurlijk gas en waterstof Toename brandstofefficintie met 2,5% per jaar genereert vraagpiek 39. Vraag naar olie: enkele scenarios (m b/d)Bron: Citi Research 40. Onvervalst trilemma 41. Energiemarkt zit gevangen in een trilemmaBetaalbaarheidBevoorradingszekerheidDuurzaamheidTypisch Belgisch probleem wordt hoe langer hoe meer Europees 42. (1) Betaalbaarheid Olie: wereldmarktprijzen 43. Olieprijzen rond 100 dollar per vat 44. (1) Betaalbaarheid Olie: wereldmarktprijzen Gas: meer en meer regionale prijs 45. Trends marktprijzen voor natuurlijk gasSource: American Chemistry Council (based on EIA, Petrobas, IMF, World Bank, various national agencies 46. (1) Betaalbaarheid Olie: wereldmarktprijzen Gas: meer en meer regionale prijs Elektriciteitprijs hangt af van: Brandstofprijzen voor opwekking (Belgi: 51% nuclear, 35% gas, 9% hernieuwbaar, 4% olie en 4% steenkool) Efficintie omzettingsproces Marktomstandigheden (o.m. concurrentie) Belastigen en taksen Netkosten Klimaatbeleid 47. Prijzen aan de pomp (evolutie 2007-2012)Source: IEA / Center for European Reform; Trends in energy price indexes 2005-12 48. (2) Bevoorradingszekerheid Piekvraag komt steeds meer in het gedrang Sluiting kerncentrales (problemen vanaf 2022) Ook in Duitsland met Energiewende Beperkte importcapaciteit Piekaanbod steeds groter probleem omdat aandeel intermittend aanbod stijgt en prioriteit krijgt op het net Hoelang duurt het nog voor het licht uit gaat? 49. (3) Duurzaamheid Zonnepanelen, windmolens, Kosten van groene energie worden verhaald op de distributiekosten, die nu helft factuur uitmaken Bevoorradingszekerheid? SERV doorlichting groen beleid: Gebrek aan marktwerking: verkeerde parameters. Weten waarom men kiest voor een technologie Efficintieverliezen subsidiring zonnepanelen lopen op tot veelvoud van de bijkomende middelen NIB. 50. Concurrentiekracht 51. Energieprijzen Belgi versus buurlanden Studie Deloitte (2013) Grote industrile verbruikers betalen 12% (in Vlaanderen) tot 45% (in Walloni) meer voor electriciteit ivm buurlanden Verschil bedraagt 6,5 euro per MWh (voor Vlaanderen) tot 25 euro per MWh (in Walloni) Voor 1.000 GWh profiel gaat het om nadeel van 6,4 miljoen euro in Vlaanderen versus 6,9 voor Walloni Voor 100 GWh profiel gaat het om 1 miljoen euro per jaar in Vlaanderen en 2,5 miljoen euro in Walloni 52. Share of gain in production of chemicals (excl. pharmaceuticals) through 2012-2020Source: American Chemistry Council (based on EIA, Petrobas, IMF, World Bank, various national agencies 53. US chemistry trade balance shiftSource: American Chemistry Council (based on EIA, Petrobas, IMF, World Bank, various national agencies 54. Beleidsaanbevelingen 55. Groene paradox Belgisch en Europees beleid werken averechts Groen beleid cash betaald met inefficinties Ondertussen reactie olieproducenten? Energiewende in Duitsland Unilateraal en plotsklaps doorgevoerd Gascentrales niet meer rendabel op piekmomenten Steenkoolcentrales wel en dus 70-tal nieuwe steenkoolcentrales gepland in EU Straks meer CO uitstoot? 56. Belgi Naar een energienorm Prijzen voor industrile verbruikers niet hoger dan bij de buren? Is wat anders dan prijsbevriezingen! Lange termijnbeleid Herstellen marktwerking en investeringsklimaat Importcapaciteit uitbouwen Beleid van demand response (smart grid) Afbouw regulering Geen speeltuin 57. Europa EU milieubeleid werkt contraproductief Groene paradox Energiebedrijven investeren buiten Europa Emission Trading Scheme (ETS) defect Ook hier nood aan meer LT beleid Schaliegas in Europa? Duur en niet evident CO uitstoot: binnenkort koekje eigen deeg? ETS herstellen of opgeven Meer cordinatie (echte Europese markt) Geopolitieke gevolgen schaliegas? 58. E = mc 59. Discussiethemas Schaliegas geeft de VS slechts een tijdelijk concurrentieel voordeel. De gevolgen voor de industrie op lange termijn zijn beperkt. De subsidies voor groene energie zijn nodig om de transitie te kunnen maken. Het prijseffect ervan op de energie-intensieve gebruikers zal hen aanmoedigen sneller energiezuiniger te worden en heeft dus op termijn ook een voordeel voor hen. 60. Eric Dumez (president Benelux Henkel)GETUIGENIS ENERGIE 61. Prof. Erik BuystMOET ER NOG GROEI ZIJN? 62. Is nulgroei wenselijk? Erik Buyst Centrum voor Economische Studin 63. Wat is economische groei? Bruto binnenlands product (BBP) = totale waarde van goederen en diensten geproduceerd door een economie in een bepaalde periode. Bij vergelijkingen doorheen tijd en ruimte: ooCorrigeren voor prijsveranderingen = meten van volumeveranderingen = rele BBP-groei of BBP-groei in volumetermen. Corrigeren voor bevolkingsveranderingen = rele BBP-groei per hoofd. 64. Oorzaken van economische groei Inzet van meer productiefactoren: arbeid, kapitaal, land (extensieve groei). Hogere output per eenheid ingezette productiefactor, bv. door toename arbeidsproductiviteit (intensieve groei) o Organisatorische vooruitgang o Technologische ontwikkelingen: nieuwe productieprocessen en nieuwe producten. 65. Huidige toestand Reel BBP per hoofd 351000 euro van 200533 30 Nederland28Belgi EU-1525 23 20 1995199820012004200720102013 66. Huidige toestand Hoe groot is de kans dat we afsteven op nulgroei? oSinds 2006 is nulgroei een feit Wat zijn de gevolgen? Belgische overheidsapparaat heeft duidelijk moeite zich aan te passen aan de nieuwe situatie. 67. Gevolgen van nulgroei Totale overheidsuitgaven in % van BBP 56 54 52 50Nederland Belgi48EU-15 46 44 42 1995199820012004200720102013 68. Gevolgen van nulgroei Geldt ook voor andere indicatoren van publieke sector oOverheidsschuld: 95,7% van BBP in 2009 naar meer dan 100% vandaag Werkloosheid kruipt eveneens omhoog, ondanks massale uitstroom babyboomers 69. Gevolgen van nulgroei Vergrijzing in scenario van 1,5 % rele BBP-groei per jaar. oPensioenuitgaven: 2011: 9,9 % van BBP 2030: 13,6 % van BBPoGezondheidszorg: 2011: 8,0 % van BBP 2030: 9,4 % van BBP Hoe lager de economische groei: o oHoe hoger de aandelen in het BBP van 2030. Extra uitgaven voor werkloosheid. 70. Gevolgen van nulgroei Risico op zware generatieconflicten Nieuwe uitdagingen, bv. verkleuring. 71. Groei is noodzaak MAAR wat dan met leefmilieu? 72. Groei is noodzaak Ontwikkeling milieutechnologie is relatief duur: gaat gemakkelijker in context van groei. Kuznetscurve geen automatisme: overheid. Af te wachten of Kuznetscurve ook werkt voor biodiversiteit, enz. Idem grondstoffen en energiedragers oOntwikkeling recyclage, nieuwe materialen, nieuwe technologien (schaliegas). 73. Groei is noodzaak Internationale context: o oAandeel Westerse landen in wereld-BBP slinkt snel. Gevolgen voor normen en waarden. 74. Besluit Groei is een noodzaak geworden. Cruciale vraag is eerder: hoe kunnen we de groeimotor weer aanzwengelen? 75. Discussiethemas De westerse economien hebben de jongste 100 jaar voldoende groei gekend. Het is evident dat het nu aan de ontwikkelingslanden is en dat de groei in de industrielanden stagneert. We zouden ons in Belgi beter concentreren op een nog meer gelijke verdeling van de taart tussen de bevolking in plaats van de taart te willen groter maken. 76. Geert Verhaeghe (works director & country leader Belgium DuPont de Nemours)GETUIGENIS GROEI 77. Dank voor jullie inbreng! 78. Met dank aan