Uitdagingen voor gezondheidszorgberoepen in 2020 Een open poort naar de toekomst

download Uitdagingen voor gezondheidszorgberoepen  in 2020 Een open poort naar de toekomst

of 38

  • date post

    06-Feb-2016
  • Category

    Documents

  • view

    32
  • download

    0

Embed Size (px)

description

Uitdagingen voor gezondheidszorgberoepen in 2020 Een open poort naar de toekomst. Eleonora Holtzer Zorgambassadeur 12 September 2011 Associatie K.U.Leuven. Indeling. Inleiding Waarom is het tijd voor verandering? Wie zijn onze bondgenoten ? Wat is het juiste moment ? - PowerPoint PPT Presentation

Transcript of Uitdagingen voor gezondheidszorgberoepen in 2020 Een open poort naar de toekomst

Dia 1

Uitdagingen voor gezondheidszorgberoepen in 2020

Een open poort naar de toekomst

Eleonora HoltzerZorgambassadeur

12 September 2011Associatie K.U.Leuven

IndelingInleidingWaarom is het tijd voor verandering?Wie zijn onze bondgenoten?Wat is het juiste moment?Hoe evolueert de omgeving?Welke strategie is het antwoord op de uitdagingen?Uitdagingen voor de toekomstBesluit2Inleiding3In ieder van ons verschuilt zich een strijder van het licht, die weet dat hij kan vechten voor zijn dromen

Een strijder van het licht hoort altijd 5 regels in zijn achterhoofd te hebben, de 5 regels die Kwang-tse (nvdr. Chinese monnik) 3000 jaar geleden heeft opgeschreven

Uit Strijders van het licht, Paulo Coelho, 1997

1e regelHet geloof:

Alvorens je een gevecht aangaat, moet je geloven in het waarom van het gevecht4Mijn droomVoldoendegoed opgeleidezorgverstrekkersom in de toekomst de kwantitatieve noden in te vullen om kwalitatieve zorg voor elke patint / clint / bewoner te garanderen5Ook uw droom?Schaarste aan zorgverlenersRaming: 25 % uitstroom van huidig zorgpersoneel in de komende 10 jaarNiet alleen een kwantitatief verlies, maar ook verlies van expertise en knowhowGrote tekorten van bepaalde groepen van zorgverleners:Verpleegkundigen en zorgkundigen/verzorgendenMaar ook nog veel andere beroepen binnen en buiten de zorg (cf. lijst knelpuntberoepen VDAB)Bepaalde groepen: overaanbodBvb. Psychologen, logistiek medewerkers, vroedvrouwen

6Opleidingen die leiden naar knelpuntberoepen in de zorg volgens de VDAB (2011-2012)HBO of Hoger secundair onderwijs met technische of beroepsvormingKinderverzorgingOptiek optimetrieTandtechniekenThuis- en bejaardenzorgVerpleegkundeHoger onderwijs: professionele bachelorsErgotherapie*Kinesitherapie*Optiek optimetrieTandtechniekenVerpleegkundeHoger onderwijs: academische bachelors en mastersFarmaceutische wetenschappen*Kinesitherapie*

7* Nieuwkomers

Ter infoImpact van veroudering van de patintenpopulatieImpact:Meer nood n aan zorg n aan verpleegkundeComplexiteit van de zorg neemt toe door multipathologie en evoluties in de geneeskundeMeer technologie in de zorg noodzakelijkGeriatrie is niet alleen een kwestie van ouderenzorg: elke zorgverlener is geriatrische hulpverlener = basisspecialiteit Probleem: Affiniteit van jongeren met bejaarden is kleiner dan de affiniteit met kinderen8Financile restrictiesDemografische evolutie: de verzilvering van de maatschappij moet gedragen worden door een kleiner aandeel werkenden Begrotingsgroei van 4% van het RIZIV budget per jaar kan niet worden aangehoudenDe vergrijzing van de werknemers zorg voor een stijgende kostprijs terwijl de inkomsten dalenHet hoge % aan deeltijdswerkenden is duurZowel in loon, als in communicatie, als in opleiding

9Meer zorg met minder middelen2e regelDe kameraad:

Je moet bondgenoten zoeken en leren om te vechten met anderen aan je zijde, want een man alleen wint geen oorlog

10BondgenotenFederale en Vlaamse regeringWerkgevers- en werknemersorganisatiesPatinten en mantelzorgersAlle gezondheidszorgberoepen en ruimerNiet alleen verpleegkunde/vroedkunde maar het volledig spectrumVerpleegkunde/vroedkunde openen de poort van professionalisering en multidisciplinaire samenwerking11Mindset van bondgenoten is OK3e regelDe tijd:

Een gevecht in de winter is anders dan een gevecht in de zomer. Een goede strijder gaat na wat het juiste moment is om de strijd aan te vangen

124 beroepen in ontwikkelingVerpleegkundeFunctiedifferentiatieVroedkundeAccent verschuiving van dystocie naar eutocieVerzorgende/zorgkundigeVan huishoudhulp meer accent op zorgHuishoudhulp Van het zorgcircuit naar het commercile circuit133 sectoren in ontwikkelingZiekenhuizenVersnelling van de geneeskunde en evolutie naar meer chronische zorgThuiszorgProfielwijziging van de clinten en van vormen van zorgverleningOuderenzorgBooming businessKomende 10 jaar: + 20.000 woongelegenheden = + 12.000 medewerkersMeer en meer commercile initiatievenVraagt prioritaire aandacht: evolutie van zorgomgeving naar woonomgeving met ad-hoc zorg die complexer wordt14MomentumWerkveld :Hebben reeds bestaande tekorten n de wetenschap dat deze alleen maar zullen toenemen in de toekomstOnderwijsEen aantal fenomenenEngemaakte hogeronderwijsruimteHBO5, meer specifiek voor verpleegkundeEuropese richtlijn in combinatie met structuurdecreet is niet realistisch15Het momentum is daar4e regelDe plaats: In een kloof vecht je op een andere manier dan op een vlakte. Bedenk wat er zich om je heen bevindt en welke manoeuvres daarom de beste zijn

16Internationale ontwikkelingenEuropa: Bologna, EQF, Herziening richtlijn 2005/36/EC, Groenboek, Internationaal:Kwaliteit en patintveiligheid (IOM), relatie verpleegkundige bestaffing (aantal, kwalificatie, werkomgeving) (L. Aiken, )Allerlei studies /rapporten: Future of nursing in US, WHO, ICNRegelgeving in VlaanderenIn het onderwijs: Veel recente aanpassingen o.i.v. Europa en kwaliteitsbeleidIn het werkveld: Verouderde wetgeving, bijgewerkt met veel herzieningen maar geen fundamentele hervormingen Ziekenhuiswet dateert van 1963 en gecordineerd in 1987.KB nr 78 (beroepsbeoefenaars) dateert van 196718Vlaanderen maakt deel uit van een evoluerende omgeving5e regelDe strategie: De beste strijder is degene die zijn gevecht plant

19Jobat, 27 augustusZorg moet andersgeorganiseerd

We zijn niet klaar voor zeer veel oude mensen

Prof. Van HootegemProfessor arbeidssociologie20

Korte inhoud (a)Duur gezondheidszorgsysteem met hardwerkende mensen en patinten die niet tevreden zijnDemografische evolutie laat ons geen keuzeMet minder mensen meer doen zonder harder te werkenVan Taylorgeorganiseerde zorg naar patint-gerichte multidisciplinair georganiseerde zorg21Korte inhoud (b)Wat is nodigDrang (goesting, leiderschap, visie, overtuiging) en dwang (hoge nood)Verminderen van de cordinatie en de administratie (gaat veel verder dan lean)Opleiding van de zorgberoepen moeten een extreme makeover krijgenGeen specialisatie maar generalisatie, tenzij voor universitaire ziekenhuizen waar kennis moet ontwikkeld wordenGeen hirarchie maar coachend leiderschap22Zorgnet VlaanderenTien punten plan van Zorgnet Vlaanderen voor een toekomstig manpowerbeleid in de zorg

Peter Degadt en Jef Van Holsbeke

23

Samenvatting (a)Werkorganisatie: focus op de kernopdrachtEenduidige beroepsprofielen met functiedifferentiatieTransparant en extern gevalideerd opleidings- en bijscholingsaanbodValorisatie van de leidinggevendenPromotie van het beroep24Samenvatting (b)Beheersing van de zorgvraag en zorg in partnerschapBijsturing van de randvoorwaardenArbeidsmobiliteit en arbeidsmigratieVersterking van de interactie tussen praktijk, opleiding en onderzoek Monitoring van tewerkstelling van verpleegkundigen en verzorgenden25Bouwen aan positieve beeldvormingOnderscheid in opleidingsprofielen en creren van duidelijkheid wie wat doet in de zorgsectorDiversiteit in tewerkstellingsmogelijkheden in de sectorDe combinatie van EQ en IQDe zorgsector als innovatiesector bij uitstekDe multidisciplinariteit in de zorgsectorDe rijkdom van het intermenselijke contactDe werkomstandigheden in de zorgsector26Zorgsector als beloftevolle carrireoptie4 belangrijke pijlersPromotie zorgsector uitbouwenKorte termijnBAN, www.wordzorgverlener.beLangere termijnOnderbouwde professionele campagne Juiste beeldvormingEenduidig, duidelijk, krachtig en overtuigendContinu lopende acties ontwikkelenInleefmomentenGoede informatieve websitesZorgberoepen in de moderne communicatie brengenBoordtabellen (BackOffice) (Cf. bijlage)

274 belangrijke pijlersInnovatie en ontwikkeling stimulerenOnderzoek als belangrijke pijler om de zorgsector te ontwikkelen en te professionaliserenNiet alleen medische ontwikkelingOok paramedisch en zorgMultidisciplinaire benadering

Herbekijken van zorgorganisatieVoor elke competentie is er plaats in het zorgproces !Juiste man/vrouw op de juiste plaatsFunctiedifferentiatie en taakuitzuivering Ontschotting bewerkstelligen

28Uitdagingen voor een open poort naar de toekomst29De uitdaging voor de opleiding verpleegkundeMet beperkte middelen (financieel en qua ruimte) toch instroom van studenten n toelaten n goed opleiden n multi-inzetbaar maken (generalisatie versus specialisatie)

De uitdaging voor de opleiding vroedkundeMet beperkte middelen (financieel en qua ruimte) toch instroom van studenten n beperken n vroedvrouwen multi-inzetbaar maken

Quid: Tewerkstelling van vroedvrouwen zal problematisch worden

Uitdagingen voor een open poort naar de toekomstWat is nodig vanuit het werkveldEenduidige beroepsprofielen met FunctiedifferentiatieTaakuitzuiveringMultidisciplinariteit en subsidiariteitOntwikkelen van nieuwe zorgmodellenCreren van voldoende n goede stageplaatsenSamenwerken met hogescholen ifv. ruimte en mankrachtOntschotting van de zorg

30Uitdagingen voor een open poort naar de toekomstWat is daar voor nodig vanuit de hogescholenGoede profielen aantrekkenSamenwerkingsverbanden creren met ASO scholen Verpleegkundigen en vroedvrouwen een stevige theoretische background gevenEuropa aangrijpen om een stevige basis te leggen in 3 jaarSpecialisatie in een tweede tijd, in combinatie met werkervaringVerpleegkundigen en vroedvrouwen een stevige praktijkbasis geven in samenwerking met het werkveld2300 u praktijk: is niet te veelStageconcept herdenken: mentorbegeleiding lukt onvoldoendeVoluit gaan voor kwaliteit

31Uitdagingen voor een open poort naar de toekomstBijkomendVersterking samenwerking opleiding - onderzoek werkveldVermaatschappelijking van de zorg inbouwen in de opleiding: zelfzorg, preventie, mantelzorgOuderenzorg sexy makenGezamenlijk werken aan goede individuele en klassikale inleefmomenten32Uitdagingen voor een open poort naar de toekomstTot slotWendbaarheid van het on