Studiewijzer Rome

Click here to load reader

  • date post

    04-Jul-2015
  • Category

    Documents

  • view

    89
  • download

    3

Embed Size (px)

Transcript of Studiewijzer Rome

Studiewijzer Rome10e-5e eeuw voor christus1.2.1 Studievragen1 Geef een opsomming van de 7 koningen die Rome hebben geregeerd. volgens de overlevering over

Romulus (753-717 v.C.) Latijn, stichter van Rome, verdeelde het volk in patricirs en plebejers, stichtte de senaat en andere fundamentele instellingen. NumaPompilius (716-674 v.C.) Sabijn, stichtte de voornaamste religieuze instellingen. TullusHostilius (673-642 v.C.) Latijn, veroverde Alba Longa. Ancus Marcius (641-617 v.C.) Sabijn, breidde het Romeinse gebied uit tot aan de zee. TarquiniusPriscus (616-578 v.C.) Etrusk, voerde constitutionele hervormingen door en versloeg de Sabijnen. ServiusTullius (578-534 v.C.) Etrusk, bouwde de stadswal die de zeven heuvels omwalde - het pomerium of het heiligestadsgebied - en deelde het volk in volgens hun rijkdom in centuriae. Tarquinius Superbus (534-509 v.C.) Etrusk, maakte van Rome de eerste centrale macht van Itali en bouwde de tempels op het Capitool.

2 Waar en wanneer ontstond Rome vermoedelijk historisch? Waar? Linkeroever van de Tiber, niet ver van de zee, op een kruispunt van wegen. Wanneer? In de 10e eeuw voor christus In de 10e eeuw voor christus vestigden de Latijnen en andere Italirs uit de bergen zich in dorpen op de heuvels rond het moerassig dal. De taal van de Latijnen was echter dominerend zodat de taal van Rome het Latijns werd. In later tijd wisten de Romeinen veel te vertellen over het ontstaan van Rome ( Romulus en Remus ). Hun datering was allezins fout ( 753 v Chr ) aangezien het al bewoond was vanaf de 10e eeuw voor christus maar van de stad Rome spreken we pas vanaf de 6e eeuw.

En wanneer en hoe volgens de legende? Zie legende Romulus en Remus 3 Wat was de invloed op Rome van de Etruskische koningen op infrastructureel, militair, bestuurlijk en cultureel vlak? Er was ook een volksvergadering/comitiacuriata. Bevolking in 3 tribus, van elk 10 curiae (evcuria). Elke curia leverde 100 soldaten. Dus: 3000 infanterie, bijgestaan door 300 equites (ruiterij)

De Romeinse overlevering heeft het over een zekere Tarquinius die uit Etruri naar Rome kwam en daar koning werd. Hij bouwde op de kleinste heuvel een tempel voor Jupiter ( hetkapitool ). Tarquinius is inderdaad een Etruskische naam dus de kern van deze overlevering kan juist zijn. De Etrusken drukte rond de 6e eeuw voor christus allezins hun stempel op Rome. Zij zouden het koningschap in handen nemen en dus veel belangrijke zaken uit handen van de oorspronkelijke bevolking nemen. Materieel zorgden zij ervoor dat het centrale dal geplaveid werd en zo het Forum Romanum werd. Het Capitool werd een toevluchtsoord in tijden van nood en er werd een deel voorzien voor tempels. Zij zorgden ook voor de eerste wal rond de stad zodat Rome er echt Romig uitzag. Deze veranderingen gingen ook hand in hand met sociale veranderingen. Vermoedelijk zorgden de Etrusken voor een strakkere organisatie zowel militair als bestuurlijk. De introductie van de zware bewapening en de fanlanx zou ervoor gezorgd hebben dat er een splitsing in de bevolking: zij die een wapenuitrusting konden betalen en de rest. (zie bovenstaande groene kader) Zij die geen wapenuitrusting konden betalen hoefden in principe niet mee te vechten maar zij hadden geen stem in de volksvergadering. De hele Romeinse bevolking was verdeeld in 3 gelijke tribus. Deze bestonden waarschijnlijk al voor de komst van de Etrusken maar ze werden pas echt belangrijk onder hun bewind. Het voetvolk werd verdeeld per duizend man elk onder een tribus. Men behoorde tot een tribunus door geboorte. Na de 6e eeuw kwam hier verandering in. Rome werd verdeeld in 4 nieuwe tribus, die we nu kennen als disctricten. Ook het omliggende land rond Rome werd verdeeld in een onbekend aantal tribus. De bevolking die in deze tribus woonden moesten zich registreren en aan de hand daarvan werden de belastingen gend. (tributum) Door deze hervormingen trokken de Etruskische koningen meer macht naar zich toe waardoor de Romeinse aristocratie misschien wel een beetje boos werden.

4 Waarom werd v. Chr?

volgens de Romeinse geschiedschrijving

TarquiniusSuperbus verdreven in 510

Tarquinius Superbus ( de trotse ) droeg een naam die hem afschilderde als een man van grote daden maar ook als tiran. Dat laatste heeft er mogelijk voor gezorgd dat de Romeinse aristocratie hem heeft verjaargd. Zij vonden dat de macht teveel rond 1 persoon werd gecentraliseerd. ( Dit zou lang taboe blijven in Rome ) Deze verdrijving wordt gelijk gesteld met de verdrijving van de tiran Hippias uit Athene. We moeten deze verdrijving echter een paar jaar later zien maar de precieze datum is niet bekend. Wat men wel met zekerheid kan zeggen is dat dit hoogstwaarschijnlijk gewelddadig gebeurde. Dit zou ervoor gezorgd hebben dat de Etrusken hun greep verloren op Rome en het omliggend gebied. Rond 500 v.Chr. zien we dat de invloed van de Etrusken sterk verminderd en in de loop van die eeuw werden zij ook verdreven door de Grieken.

5 Hoe zag de sociale en politieke structuur er in het oudste Rome uit?

Dit is voor de komst van de Etrusken In het begin waren het slechts een paar lemen hutjes op heuvels. Men denkt dat ze in het prille begin hun eigen regering vormden maar dat ze zich snel tot n groep hebben verenigd. Uit begrippen uit latere tijden kunnen we opmaken dat deze gemeenschap geregeerd werd door een Rex. Het is goed mogelijk dat deze niet veel wereldlijke macht had maar vooral een sacrale functie had. Zeker is wel dat de Romeinse familie opgebouwd was rond het hoofd namelijk de padr familias. e Tussen deze familiehoofden bestonden verbonden die we gens of gentes noemen. Alle gentes bij elkaar vormden het Romeinse volk of de populusromanus. Samenhorend met de gentes hoorden de clintes. Dit is het volk dat vrij was maar tegelijkertijd ook niet. Zij waren verplicht om hun padre familias te steunen. Hij was hun vader of terwijl patronus. Misschien waren zij eerst pachters maar in latere tijden zouden zij vooral hun patronus politiek steunen door te stemmen en hem respect te betuigen. Het was een zeer belangrijke band en het werd gezien als een morele verplichting. (fides) Zeer waarschijnlijk had dit Rome ook een volksvergadering (comitia). Deze had echter waarschijnlijk weinig in de pap te brokken. Zij mochten waarschijnlijk de Rex wat toejuichen en dingen die de aristocratie hen voorlegden beslissen. De Rex regeerde niet alleen want hij moest voornamelijk rekening houden met de belangrijkste padre familias. Zij zullen eerst sporadisch samenkomen om over dingen te beslissen maar dit zou later uitgroeien tot een raad van voornaamsten of senatus. Deze bestond dus uit de Padres waaruit later de term patricirs zou voortkomen. De verzameling van deze dorpen vormde nog geen stad en nog geen basismachtcentrum voor een wijdere omgeving.

BegrippenLatijnen: De Latijnen of Latini waren een Italische stam, nauw verwant aan de Falisken. Ze zijn op een niet precies bekend tijdstip, misschien tussen 1200 en 1000 voor Christus, naar het gebied van het huidige Itali getrokken, waarschijnlijk vanuit Centraal-Europa.Umbri: Umbri grenst in het westen aan Toscane (Trasimeense Meer), in het oosten aan Marche en de Apennijnen (een indrukwekkende bergketen met diepe valleien en grote vlakten) en in het zuiden aan Lazio

Samnieten: De Samnieten waren een volk uit het zuidelijke deel van de Apennijnen, dat lange tijd een geduchte vijand van de Griekse kuststeden in Zuid- Itali was. Toen de Romeinen hun invloed naar deze streken uitbreidden, kregen zij ook met hen te maken. /Tyrsnoi of /Tyrrhnoi; Lat. Tusci of Etrusci; Etr. Rasen na of Rasna ) vormden een bevolkingsgroep met een eigen taal, het Etruskisch, die vanaf de 9e eeuw v.Chr. het gebied tussen de rivieren Arno en Tiber (tegenwoordig Toscane, en delen vanUmbri en Latium) op het Apennijns Schiereiland beheerste[1]

Etrusken:De Etrusken (Gr.

Carthagers: De Carthagers (Latijn: Puni) waren een Fenicisch volk dat afkomstig was uit Carthago, maar zich in de loop der tijden zou gaan verspreiden over het hele Westelijk Middellandse Zeegebied. Hannibal Barkas was een briljant generaal van de Carthagers. Hij vocht in de Tweede Punische-oorlog als generaal van de Carthagers, hij heeft nog veel andere overwinningen behaald. Proto-Kelten: Indo-Europees volk dat zich vestigden op het grondgebied waar later de Kelten zouden wonen. Haruspex: Haruspex (meervoud haruspices) is de Latijnse term voor een persoon die in de oudheid de verborgen bedoelingen der goden kon opmaken uit bepaalde kenmerken van ingewanden van een offerdier. De etymologie is niet helemaal duidelijk, voor het eerste deel het woord denkt men aan hetEtruskische hira (darmkanaal of lever) of aan hostia (van haruga, "offerdier'"), samen met spex, van het Latijnse spicere (zien). Augur: Een augur (meervoud auguren, augurs of augures) of vogelwichelaar was een priester in het oude Rome. Zijn taak was het waarnemen van de auspicia("auspicin"): het bepalen van de wil der goden aan de hand van de vlucht van de vogels. Het Nederlandse woord voor auspicin is vogelschouw (avis vogel,spicere zien). Campania: Campania (Nederlands: Campani) is een regio in Zuid-Itali die in het noordwesten grenst aan Latium, in het noorden aan Molise, in het noordoosten aan Apuli, in het oosten aan Basilicata en in het westen aan de Tyrreense Zee.

i ili i t f t . l l f

Tib :

Patres: Rex: K

ti .

Gens: E

t t

Fides: Trouw

waarin ambtenaren werden gekozen en werd gestemd over wetten en oorlogsverklaringen; tevens

Patri i r: Patri i r of Pat ici s in het atijn is oorspronkelijk de naam voor de leden van enkele omeinse geslachten; het hoofd pater of vader van zo'n familie was lid van de Senaat.

woord de dag van vandaag nog in vele landen. ijnrecht tegenover de patrici rs staan de plebejersof het plebs. het patric