Stoppen met roken

download Stoppen met roken

of 27

Embed Size (px)

description

Adviezen uit de huisartsenstandaard stoppen met roken

Transcript of Stoppen met roken

  • 1. Stoppen met Roken
    Notitie voor de huisarts vanuit de NHG standaard
    Christian van Rij, 21-08-2011

2. Achtergrond
3. Epidemiologie
24% van de bevolking rookt
20,000 doden door roken in 2004
Roken veroorzaakt 21% vd verloren levensjaren
Meerokers hebben ook een 25% hogere kans op longkanker of hart- en vaatziekten
Stoppen met roken slaagt bij 4-20%
4. Sterfte door roken
5. Schadelijke effecten roken
Chronische ontstekingsreactie luchtwegen
Carcinogene PAKs
Cardiovasculaire schade
Impotentie
Verhoogde maagzuurproductie
Verhoogde kans op insuline resistentie
Gestoorde foetale groei
6. Werking Nicotine
Stimuleert Acetylcholine receptoren waardoor dopamine en adrenaline vrijkomen
Dopamine stimuleert beloningscentrum hersenen
Adrenaline geeft oppeppend effect
Lage dosis nicotine: vaak stimulerende en concentratie-verhogende ervaring
Hoge dosis nicotine: vaak rustgevende ervaring
7. Ontwenningsverschijnselen
Afwezigheid psychosociale rol rookmoment
Afwezigheid prettige stimulerende, concentratie-verhogende of rustgevende effect
Aanwezigheid ontwenningsverschijnselen:
Prikkelbaarheid, ongeduld, rusteloosheid, slechte concentratie, slapeloosheid, hoofdpijn, grotere eetlust en gewichtstoename.
8. Ontwenningsverschijnselen
Starten na 12u onthouding, piek na 1-3d, verdwijnen na 3-4 weken
De psychologische zucht naar roken blijft langer
De mate van nicotine afhankelijkheid wordt vooral bepaald door het aantal sigaretten dat iemand rook en of iemand na het ontwaken al snel een sigaret moet opsteken
9. Roken bespreken in het consult
10. Roken: wanneer met wie bespreken
Bij presentatie roken gerelateerde problemen
Luchtwegklachten, HVZ, DM, CVR-analyse
Ook ouders van kinderen met longklachten
Vrouwen met hormonale anticonceptie
Zwangere vrouwen en hun partners
Bespreek minimaal jaarlijks maar zeker bij presentatie roken gerelateerde klacht
Vraag naar toestemming opnieuw bespreken
11. Stoppen met roken analyse
Hoeveel rookt iemand, wanneer de 1e sigaret?
Zijn er gezondheidseffecten bij pt of meeroker?
Leg iedereen uit dat huisarts kan ondersteunen
Hoe gemotiveerd is iemand om te stoppen?
Gemotiveerd: intensieve ondersteuning in vervolgconsult
Overweger: adviseer motivatie verhogend nieuw consult
Ongemotiveerd: hoe in de toekomst opnieuw bespreken?
12. Intensieve ondersteuning consult
13. Analyse
Hoeveel rookt iemand, hoe vroeg op de dag
Evalueer eerdere mislukte pogingen:
Waarom mislukt, hoe nu te voorkomen
Maak een stopplan:
Datum
Zoveel mogelijk steun verzamelen
Verwijder alle tabaksproducten
Bespreek wat te doen bij moeilijke momenten
Besluit evt medicamenteuze ondersteuning
14. Verwachte moeilijke momenten
Ontwenningsverschijnselen:
overweeg evt medicatie
Faalangst / dalende motivatie:
benadruk normale reactie, laat de pt zichzelf belonen, ontraad sporadisch roken
Gebrek aan sociale steun
Probeer meer sociale steun te verkrijgen bij partners, collegas, maar ook (telefonisch) van HA
Gewichtstoename:
Benadruk goede eetgewoonten, benadruk dat de toename niet blijft doorgaan, stimuleer bewegen
15. Follow up
Consulten afhankelijk vd behoefte, ongeveer:
1 week na geplande stopdatum
4 weken na stopdatum
12 weken na stopdatum
Vier successen
Bij falen: bespreek waarom gerookt, herwin commitment, bespreek de lering in het falen, overweeg (intensivering) medicamenteuze hulp
16. Medicatie ondersteuning
Te overwegen bij >10 sig/dag
Hoge doseringen gebruiken bij >20sig/dag en vroeg op de dag rokers
Nicotinevervangers eerste keus:
Reduceren slagingspercentage van 7 naar 17%
17. Nicotine vervangers
18. Bupropion
Begindosering 150mg, elke ochtend 6d, daarna 2dd 150mg voor 9 weken
Bij verminderde lever- of nierfunctie en bij ouderen halve doseringen gebruiken
Afbouwschema gebruiken
Mgl inslaapprobleem
Roken staken 14 na start
Stopkans verhoogd tot 17%
19. Nortryptyline
Begin 25mg elke ochtend, na 3d ophogen naar 50mg 1dd, na 3d ophogen naar 75mg 1dd
Bij adolescenten en ouderen halve doseringen
Geen afbouwschema nodig
Roken staken 7 dagen na start
Niet geregistreerd voor stoppen met roken
Stopkans tot 17%
Niet bij recent AMI
20. Varenicline (Champix)
Abstinentie tot 21% beschreven
Lange termijn verschillen nu niet duidelijk; daarom nu niet aanbevolen in NHG standaard
Begin 0,5mg voor 3d, daarna 1mg voor 4d, dan1dd 2mg voor 11 weken
Stoppen met roken in tweede week
Afbouwschema alleen bij groot risico op terugval
Bij creatinineklaring < 30 ml/min: 0,51 mg 1/dag
21. Kort motivatieverhogend consult
22. Motivatie verhogende interventie
Vraag naar de voordelen van roken
Bespreek nadelen roken voor pt en zijn omgeving
Bespreek voordelen stoppen met roken:
Meer geld, eten smaakt beter, verbeteren geur en reuk, fysiek beter voelen, goed voor huid, goed voor de mensen in je omgeving
Vraag naar barrires stoppen met roken en wijs op de ondersteuningsmogelijkheden
23. Stoppen met roken altijd effectief
24. Tot slot
25. 26. 27. Referenties
NHG standaard: Stoppen met roken
NHG pt-brieven
Gemotiveerde pt: Stoppen met roken
Overwegende pt: Overwegen stoppen met roken
Gestopte roker: Volhouden stoppen met roken
Stivoro.nl