Presentatie 'Focusdag Sociale Innovatie' - 23 april 2013

of 75 /75
23 APRIL 2013 POWERED BY BBL HOSTED BY STUDIO SPARK

Embed Size (px)

description

Presentatie van de BBL-focusdag met als onderwerp 'Sociale Innovatie'.

Transcript of Presentatie 'Focusdag Sociale Innovatie' - 23 april 2013

  • 1. 23 APRIL 2013POWERED BY BBLHOSTED BY STUDIO SPARK

2. AgendaWelkomstwoord door Danny Jacobs (10u10 - 10u20)Sociale innovatie, transitie, rol voor de milieubeweging enopportuniteiten (10u20 11u15)Interessante trends (11u15 12u)Toelichting: De sociale innovatiefabriek (12u0012u30)LUNCH MET TRANSITIE-GURU JAN ROTMANSDe verhalen van (13u00 13u30)Roadmap voor geplande sociale innovatie (13u30 14u30)Ideen en vervolg (14u30 15u30) 3. Sociale innovatie als oplossingvoor transitieKiemen van het nieuwe VlaanderenDanny Jacobs, BBLV 4. Uitdagingen voor de toekomstDemografie EcologischecrisisNieuwecommunicatieGezondheidszorgArmoede Eerlijke handel 5. UitdagingenDemografie EcologischecrisisNieuwecommunicatieGezondheidszorgArmoede Eerlijke handel 6. Ecologische crisisklimaatvervuilingbiodiversiteitverstedelijkingmaterialenruimte... 7. Business as usualwerkt niet (snel) genoego korte termijndenken blijft door bestaandestructuren de voornaamste gang van zaken vb emissiehandel vb steeds zelfde groep van milieubewustemensen bereikt met onzeboodschap, samenleving blijft vervolgensdezelfde (consumptiegedreven) modelhandelen vb begrotingsorthodoxie is nu d prioriteitEuropa 8. Oplossen door transitieaanpako Verandering nodigo Op sociaal, economisch en ecologisch vlako Op niveau van individu, organisatie, samenlevingen systeemo Vanuit een langetermijnperspectiefo Geen draaiboek voor transitie: vergtmaatwerko Participatie is nodig om te willen evoluereno Interactie van verschillende actoren nodig 9. Sociale Innovatiehttp://vimeo.com/60114688 10. Sociale Innovatiesociale innovatie is een manier omtransitie te verwezenlijken sociaal - niet zuiver technologischeinnovatie, productinnovatie; wel: waarde voor demaatschappij , sociaal-economisch-ecologisch innovatief - incrementeel vs. transformatief systeemverandering 11. Sociale innovaties vanuit hetverenigingsleven: verleden entoekomstAnton Schuurmans (de VerenigdeVerenigingen) 12. Sociale Innovatie: eigenschappen structureel gericht op oplossing voormaatschappelijke noden of uitdagingen (van onderuitof van bovenop) introduceert een nieuw of significant verbeterdproduct (en/of dienst), proces, marketingmethodeen/of organisatiemodel; op basis van een middellange en lange termijnvisieop de samenleving of op een door de innovatiebeoogde toekomst; duidelijk zicht op impact en meetbaarheid ervan slim samenwerken: verschillende actoren werkensamen op een vernieuwende manier 13. Wat maakt een idee sociaalinnovatief? biedt een oplossing voor maatschappelijkenoden en uitdagingen die beter is dan debestaande oplossingen noden en uitdagingen kunnen van boven of vanonderuit worden benoemd omdat er nog geen oplossing is (nieuwemaatschappelijke uitdagingen en noden) omdat de benodigde oplossing meesurft opmaatschappelijke trends terwijl de oude oplossingaan kracht verliest omdat ze eco-efficinter is (onze bottom-line) danwat er voorheen was 14. Wat maakt een idee sociaalinnovatief? introduceert een nieuw of significant verbeterdproduct (en/of dienst), proces, marketingmethodeen/of organisatiemodel; bestaand idee of concept kan verbeterd worden lancering van totaal nieuwe ideen op basis van een middellange en lange termijnvisieop de samenleving of op een door de innovatiebeoogde toekomst; moet grondige systeeminnovatie mogelijk maken of syteemverandering bewerkstelligen duidelijk zicht op impact en meetbaarheid ervan 15. Wat maakt een idee sociaalinnovatief? (2) een structureel andere manier van handeleno iets doen is de essentie van het project (geensensibilisering of een tijdelijk handelingsmodelaanbieden) opschaalbaar of repliceerbaaro economisch op termijn zelfbedruipendo breed toepasbaar in verschillendeomgevingen maar niet noodzakelijk identiektoepasbaar (aanpasbaar)o open, geen monopolie (creativecommons, open source...) 16. Wat maakt een idee sociaalinnovatief? (3) slim samenwerkeno zoeken naar de juiste partners die idee versterkeno stimuleert out-of-the-box-denkeno in elke fase van het proces de juiste stakeholdersbetrekken 17. Case 1o Samentuinen (Katelijne Schiltz, VELT) 18. Case 2Peer to peer autodelen (NL)https://www.youtube.com/watch?feature=player_embedded&v=Ta-GPK3Eo_Eo Peer to peer autodelen: BBL (AudeGoovaerts, BBL) 19. Wat kunnen wij hiermee? - ROLLEN voor demilieubeweginggoede (bestaande of nieuwe) sociaal innovatievemodellen aanreiken barrires voor sociale innovatie detecteren enhelpen wegwerkeno regelgeving:(verzekeringen, eigendomsrecht, BTW,...)o economisch (fondsen,...)o cultureel milieuexpertise aanwenden intransitienetwerken, middenveld 20. Wat kunnen wij hiermee? - OPPORTUNITEITENvoor de milieubeweging onze visie en prioriteiten verwezenlijken sociaal ondernemerschap realiseren enfinancile opportuniteiten tot stand brengen viaeen onderneming die aan de volgende tweebepalende criteria beantwoordt: voornaamste doelstelling of bedoeling is maatschappelijkewinst te genereren door het inperken van een probleem ofmarktfalen, het invullen van een maatschappelijke behoefteof uitdaging.o sociale onderneming doet dit op eenondernemende, marktgerichte wijze, dit wil zeggen doormiddel van het genereren van eigen inkomsten omzelfvoorzienend te zijn. 21. Sociale innovatie: kans voorverenigingen en bedrijven 22. Interessante trends 23. Auto bezitten Auto delen 24. GroententelenGroentenkopen 25. 100%Premium product100%Afval 26. Peer-to-peerlogerenHotelkamer huren 27. Peer-to-peerlogerenHotelkamer huren 28. Eten delen 29. Interessante trends 30. Dit gaat over het aanboren van hetgrenzeloos potentieel toegang teverschaffen tot producten, eerder dan ze tebezitten, en tegelijk geld, plaats en tijd tebesparen, nieuwe vrienden te maken enactieve, gengageerde burgers te worden 31. Wat komt er op ons af?SELFNESSREVIVALISMESOCIAAL NETWERKENGEMEENSCHAPSZELVENZELFBECIJFERINGSPELVORMINGOPENNESSBEAUTIFICATION 32. REVIVALISME 33. REVIVALISME 34. REVIVALISME 35. GEMEENSCHAPSZELVENCollaborative Consumption. Samen ishet nieuwe alleenvideo 36. GEMEENSCHAPSZELVEN 37. GEMEENSCHAPSZELVEN 38. GEMEENSCHAPSZELVEN 39. GEMEENSCHAPSZELVEN 40. OPENNESS 41. OPENNESS OPEN MANUFACTURING 42. OPENNESS - DIY BIO 43. OPENNESS 44. SOCIAAL NETWERKEN 45. SOCIAAL NETWERKEN 46. SOCIAAL NETWERKEN 47. SOCIAAL NETWERKEN 48. ZELFBECIJFERING 49. ZELFBECIJFERING 50. GAMIFICATION 51. GAMIFICATION 52. Sociale innovatiefabriekNele Verbruggen I-propellerAnton Schuurmans - de VerenigdeVerenigingen 53. Sociale InnovatiefabriekPresentatie op Focusdag Sociale InnovatieBBL, 23/04/2013 54. Grotemaatschappelijkeuitdagingenaanpakken, opsystematische engeconcerteerde wijzeSociale Innovatiefabriek: genereren enversterken van sociaal innovatieve ideen bij middenveld en bedrijven VZW met 6 personeelsleden geoormerkt budget bij IWT 55. IdeengenererenIdeen verrijken Ideen helpenrealiserenIdeecampagnesVisie-sessiesNetwerken.Verrijkingsmodules (over hetmeten van sociale impact, hetstreven naar financile soliditeit,doelgroepanalyse, )Co-creatiesessiesDelen van leerlessenSociale innovatiewedstrijdOpleidingsaanbodPartnersearch.Sociale Innovatiefabriek: genereren enversterken van sociaal innovatieve ideenToeleiding naarfinanciering voorhaalbaarheids-onderzoek ofpilootfase(IWT-middelen enandere) 56. Sociaal innovatieve ideenInnovatief :Concept isnieuw ofvernieuwendvoor demaatschappij inhaar geheel, ofvoor eenspecifiekesectorSolide:Er is eenrealistisch ideeovercompensatievan de kostenSociaal:Het strevennaar socialeimpact is decentrale enbelangrijkstedoelstellingBelangrijk:Het conceptkomt met eenoplossing vooreen rele enbelangrijkesociale noodSamen:Uitvoering ismogelijk doorindiener metteam en/ofpartnership 57. Een uitleendienst voor autos:van bezit naar gebruikVerschaffen van kleinekredieten aan mensen dietraditioneel gezien buiten deklanten van kredietverstrekkersvallenFitness voor doelgroep dieverst af staat van eensportieve levensstijl. Slimgebruik van partnerschapmet scholen om kosten tedrukken en tegelijk socialeimpact te vergroten.SVKs huren woningen enappartementen, en bieden deeigenaars stevige garanties. Alseerste huurder is het SVKverantwoordelijk voor allehuurdersverplichtingen. Daarna kanhet SVK deze woning sociaalverhuren aan een woonbehoeftige. 58. LUNCH MET TRANSITIE-GURUJAN ROTMANS 59. TransitieNL:Kiemen van hetnieuwe NederlandTegenlicht VPRO 60. Succesfactoren Noodzaak (Sense of urgency) realiseertgedragsverandering Vertrouwen en zelfstandigheid Kantelaars dwarsdenkers - friskijkers Positieve insteek denken in kansen Toegang tot overvloed Energieke beweging van bovenop - netwerken 61. Drempels Wetgeving: nieuwe wereld oude regels Concurrentie Misbruik van vertrouwen 62. SOCIALE INNOVATIE ALS GEPLANDPROCES 63. SOCIALE INNOVATIE ALS GEPLANDPROCES#1.Van noodzaak tot verandering tot idee#2.Opzet experiment#3.Evaluatie experiment#4.Opschalen#5.Systeemverandering 64. Aan de slag!WERKEN ROND VIJF KIEMIDEEEN (Fictieve, maardoor de realiteit genspireerde verhalen) 65. Centrale vragen#1.Van noodzaak tot verandering tot idee- Over welke burgerbehoefte en verzuchtingenhebben we het?- Welke observaties wijzen op urgentie?- Wat is het alternatief model om dezeburgerbehoefte op een duurzame manierte bedienen?- Welke tendensen in de samenleving wijzen opslaagkans voor ons initiatief? 66. Centrale vragen#2.Opzet experiment- Van welke initiatieven kunnen we bijleren? Waarhalen we inspiratie?- Welke mensen mobiliseren we als eerstegebruikers? Hoe?- Via welke samenwerkingsverbanden komen wesnel tot het waarmakenvan een experiment? 67. Centrale vragen#3.Evaluatie Experiment- Wanneer kunnen we van een succes spreken?Wat zijn de criteria? 68. Centrale vragen#4.Opschalen- Welke maatschappelijke, politieke, juridische eneconomische weerstand komen we tegen,en hoe gaan we ermee om?- Wie zijn potentile partners in crime?- Wat zijn de grote kostenposten?- Wie helpt ons het initiatief financieren?- Wie beschikt over de expertise die wij nodig hebbenom het initiatief waar te maken?- Wie geeft ons toegang tot de juiste doelgroepen? 69. Centrale vragen#5.SysteemveranderingWat maakt het nieuwe model beter dan hetconventionele systeem?- Wat is de individuele meerwaarde?- Wat is de maatschappelijke meerwaarde?- Wat is de ecologische meerwaarde? 70. HET VERHAAL VAN EDDYKINDERMANS#1: VERSTEDELIJKINGDE AGFA-KANTORENEddy Kindermans is voorzitter van de Vlaamsehuisvestingsmaatschappij, en woont in Mortsel nabijAntwerpen.Midden in de zeer drukke, maar gegeerde gemeenteMortsel liggen 3 industrile sites van Agfa Gevaert.En daarvan is echter al decennia niet meer in gebruik.Het is een site van 5 hectare groot, en te midden vanwoonwijken en Provinciale invalswegen. Volgenssommigen is het ideaal gelegen voor een verstandigstadsinbreidingsproject.De site geeft uit aan de Krijgsbaan waar je een serieoude kantoorgebouwen aantreft die volgens een studievan een groep Antwerpse laatstejaarsstudentenArchitectuur prima zijn om te bouwen tot een co-housingproject of tot sociale woningen. Later zoudenalle magazijnen in hetzelfde lot kunnen volgen, en zoude oude Agfa-site een prachtige, groene woon-oasekunnen worden.Het is een idee dat Eddy niet loslaat telkens hij in de filevoorbij het terrein rijdt. 71. HET VERHAAL VAN ERIKVAN DEN BERGH#2: ENERGIESCHOOLDAKFONDSDe gemeente Grimbergen telt zon 15 zelfstandigeverzekeringsmakelaars. 4 daarvan zijn actief in degemeentepolitiek, 2 bij VLD, 1 bij Groen, en 1 bij SPA.Tijdens het weekend vinden we de heren vaak terugbij een pilsje in de cantine van de lokale tennisclub.Vanuit lange toogdiscussies over klimaat, de crisis ende lege gemeentekas komen ze op een schitterendidee: Laten we een coperatieve starten waarbijiedere Grimbergenaar aandeelhouder kan worden,en die investeert in hernieuwbare energie die op dedaken van het gemeentepatrimonium wordtopgewekt: daken van het zwembad, de sporthal, derust- en verzorgingstehuizen, scholen enz. Dezeinstellingen kunnen dan stroom kopen van hun eigendak, en iedereen in Grimbergen heeft toegang toteen veilige, duurzame belegging. 72. HET VERHAAL VAN BRUNOLEYSSEN#3: MOBILITEITKISS AND RIDEBruno Leyssen is allicht n van de jongste MVO-managersin Belgi. Hij werkt bij Bostoen rond duurzaamheid, en inzijn vrije tijd is een duurzame levensstijl ontzettendbelangrijk. Samen met enkele buren hebben ze 1 autogekocht. Ze houden kosten, aantal kilometers, tankbeurtenetc. bij in een schriftje in het handschoenenbakje. Hetwerkt prima, en iedereen houdt zich al 3 jaar aan de regelsen draagt goed zorg voor de knalrode Citroen C5 break diedus meerdere gezinnen kent.Op een MVO-seminarie ontdekt Bruno dat er al heel watapplicaties voor de Smart Phone bestaan die alleadministratie, agenda en betalingen rond autodelen primaweten te automatiseren. Hij ontdekt ook ridesharing:Niet alleen delen van autos maar van 1-malige ofrecurrente autoritten. liften voor de facebook-generatiezou je het ook kunnen noemen.Hij is er rotsvast van overtuigd dat je ridesharing ook hierin Vlaanderen leven kan inblazen voorkotstudenten, festivalgangers, pendelaars, en dat hetheel wat interessante ontmoetingen kan opleveren. 73. HET VERHAAL VAN STELLAVAN ASSCHE#4: VOEDINGAARDPEERBRIGADEStelle Van Assche beheert al 2 jaar op een gebetenmanier een volkstuintje in de gemeente Edegem. Opeen dag ontvangt ze via Groen Edegem eenuitnodiging om deel te nemen aan een denktankrond de herbestemming van het kasteeldomein Hofter Eden en de aansluiting bij Fort 5 tot een grootparkdomein. Veerle vormt samen met 3medetuinders uit de buurt het volkstuincollectiefAardpeerbrigade, en dromen van een veel groterterrein waarmee meerdere jonge gezinnen kunnenworden aangetrokken om samen te tuinieren, tegenieten van het buitenleven enzEr is nog 1 landbouwer die mas teelt binnen degrenzen van het toekomstig parkdomein 74. HET VERHAAL VAN ROELVERBOUWEL#5: MATERIALENLOCALBAYRoel Verbouwel is web developer, is 39 jaar, heeft eenvaste vriendin, en verliet vorig jaar de stad om zich ineen randgemeente te gaan vestigen. Hij liep al lang meteen idee rond om een website te starten waar opbuurtniveau mensen allerlei zaken met elkaar kunnendelen en ruilen. Grasmaaiers, haagscharen delen bijlesfrans ruilen voor afhaallunchNu hij in de gemeente Lochristi nabij Gent woont is hetzover. 30 avonden lang bouwde hij aan LOCALBAYHet enige wat je moet doen is een profiel aanmaken opLOCALBAY, je buren leren kennen, enkele producten endiensten in je vitrine zetten, en hop je bentvertrokken.Roel is zover dat hij de website heeft aangemaakt, eneen eigen flyer heeft verdeeld tijdens het straatfeesttijdens de speelstraat. 3 weken later zijn ruim 35buurtbewoners aan t delen en aan t ruilenOp een dag krijgt hij telefoon van Colruyt. Ze willenLocalBay graag mee ondersteuning geven, opvoorwaarde ze buurtbewoners het voorstel mogendoen een buurt-afhaalpunt te worden voor onlinebestellingen bij Colruyt. 75. HOE BREIEN WE HIER EEN VERVOLGAAN?