Overzicht belangrijkste maatregelen Energieakkoord

of 78 /78
Informatie voor belanghebbenden Energieakkoord Overzicht Energieakkoord Deze PDF is aanklikbaar, klik op het betreffende onderdeel om door de PDF te navigeren: Visie

Embed Size (px)

Transcript of Overzicht belangrijkste maatregelen Energieakkoord

  • Informatie voor belanghebbenden

    Energieakkoord

    OverzichtEnergieakkoordDeze PDF is aanklikbaar, klik op het betreffende onderdeel om door de PDF te navigeren: Visie

    Energieakkoord

  • Op weg naar een schone toekomst

    Nederland heeft een grote stap gezet naar een schone toekomst. Op 6 september 2013 sloten ruim veertig partijen, waaronder de overheid, samen een Energieakkoord voor duurzame groei. De komende jaren gaan zij fors investeren in energiebesparing en hernieuwbare energieopwekking. Het Energieakkoord is daarom niet alleen goed voor het milieu, maar ook voor de Nederlandse economie: het levert tienduizenden nieuwe banen op, verbetert het concurrentievermogen van de industrie en vergroot de export.

    Onze energie moet betrouwbaar en betaalbaar blijven. Daarom maken we meer ruimte voor schone, hernieuwbare energie. Dat is energie die opgewekt is uit bijvoorbeeld zonlicht, wind of water bronnen waar we steeds opnieuw uit kunnen putten.Een belangrijk voordeel van schone energie is dat we daarmee de uitstoot van CO2 (broeikasgas) en andere vervuilende stoffen drastisch verminderen. Daarmee leveren we als klein land onze bijdrage aan het oplossen van klimaatproblemen. We dragen eraan bij dat ook onze kinderen en kleinkinderen in gezondheid en welvaart op aarde kunnen leven.

    De komende jaren nemen we belangrijke stappen in de vergroening van onze energievoorziening. Het wordt bijvoorbeeld financieel en praktisch aantrekkelijk voor burgers om te investeren in energiebesparende maatregelen, zoals muurisolatie of dubbel glas. Ook meedoen aan coperatieve initiatieven voor duurzame energieopwekking, bijvoorbeeld zonnepanelen of windmolens, levert financieel voordeel op.Woningcorporaties gaan ervoor zorgen dat hun huizen energiezuiniger worden. Industrile bedrijven gaan investeren in energie-efficintere productieprocessen, bijvoorbeeld door hergebruik van warmte. Bedrijven die goederen of mensen vervoeren, gaan steeds verder overschakelen op schone energie. De Nederlandse Clean Tech-industrie, die voortdurend nieuwe duurzame toepassingen ontwikkelt, gaat daarmee in binnen- en buitenland de boer op.

    Op deze website vindt u alle informatie over het Energieakkoord voor duurzame groei en het volledige akkoord (pdf).

    Het Energieakkoord is ondertekend door onder meer de overheid, werkgeversorganisaties, vakbonden, natuur- en milieuorganisaties, woningcorporaties, consumentenorganisaties en koepelorganisaties voor de industrie, de transportsector en de energiesector.

    Visie

    Energieakkoord

    Deze PDF is aanklikbaar, klik op het betreffende onderdeel om door de PDF te navigeren: OverzichtEnergieakkoord

    http://www.energieakkoordser.nl/energieakkoord.aspxhttp://www.energieakkoordser.nl/energieakkoord.aspxhttp://www.energieakkoordser.nl/energieakkoord.aspxhttp://www.energieakkoordser.nl/energieakkoord.aspxhttp://www.energieakkoordser.nl/energieakkoord.aspxhttp://www.energieakkoordser.nl/energieakkoord.aspxhttp://www.energieakkoordser.nl/energieakkoord.aspx

  • Wie zaten aan tafel?

    Deze PDF is aanklikbaar, klik op het betreffende onderdeel om door de PDF te navigeren: OverzichtEnergieakkoordVisie

    Energieakkoord

  • Energieke burgers Hu

    isveste

    nde or

    ganis

    aties

    W

    erkn

    emer

    s

    Financiers

    Ondernemers

    Totaaloverzicht van belanghebbendenen onderliggende aspecten in het energieakkoord

    Overzicht

    Energieakkoord

    OverzichtBelanghebbendenDeze PDF is aanklikbaar, klik op het betreffende onderdeel om door de PDF te navigeren: Visie

    Energieakkoord

  • En

    ergi

    eke

    Huisvenstende

    G

    de omgeving

    Industrie Commerci

    iserin

    Mob

    ilite

    it &

    tans

    port

    Werkn

    emers

    Financiers

    Ondernemers

    bu

    rger

    s

    organisaties

    Energieke burgers

    Werknemers

    Financiers

    Ondernemers

    Huisvestende organisaties

    Wij financieren duurzame energieprojecten

    Ik reis naar werk Ik heb werk en goede

    vaardigheden

    Ik bespaar energie & geld in mijn woning

    Ik wek mijn eigen energie op

    Ik ben mobiel

    Wij commercialiseren en exporteren

    Wij hebben vaardig personeel

    Energieconsumerend bedrijfsleven Wij gebruiken energie

    efficinter Wij gebruiken meer

    duurzame energie Wij transporteren

    goederenEnergieproducerend bedrijfsleven Wij investeren in

    hernieuwbaar Wij beheren het net

    Overzicht belanghebbenden

    Energieakkoord

    Per belanghebbende zijn maatregelen uitgewerkt. Klik op het desbetreffende onderwerp:

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestende organisaties

    Terug naarvisie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestendeorganisaties

    Werk & scholingBorging & evaluatie

    Terug naar visie

    Wij besparen energie in woningen

  • Urgentie Visie/ambitie MaatregelenIntro/leeswijzerIntro/leeswijzer

    Steeds meer burgers zien het belang van energiebesparing en de overstap op schone energie uit bijvoorbeeld zon, wind of water.

    Als ik als burger daaraan meedoe, profiteer ik van: aantrekkelijke financiering en ontzorging bij energiebesparende maatregelen (ik bespaar energie & geld in mijn woning) mijn eigen (voordelige) duurzame energie via deelname aan een burgercoperatie (ik wek mijn eigen energie op) meer gemak en voordeel als ik kies voor duurzaam reizen (ik ben mobiel)

    De informatie over de bijdrage die ik kan leveren aan groene groei is per onderwerp verdeeld in drie themas: Urgentie: waarom moet er eigenlijk iets veranderen? Visie/ambitie: wat willen de onderhandelaars van het Energieakkoord bereiken en wanneer? Maatregelen: wat is daarvoor afgesproken en wat merk ik daarvan?

    Energieke burger

    Intro en leeswijzer

    Naar urgentie Terug naar overzicht belanghebbenden

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestende organisaties

    Terug naarvisie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestendeorganisaties

    Werk & scholingBorging & evaluatie

    OverzichtBelanghebbenden

  • Urgentie Visie/ambitie MaatregelenIntro/leeswijzer Urgentie

    Energiebesparing voor milieu en portemonneeBurgers zijn verantwoordelijk voor een derde (32%) van het totale energiegebruik in Nederland Burgers kunnen dus een grote bijdrage leveren aan het verminderen van de CO2-uitstoot Dat is niet alleen goed voor het milieu, maar ook voor de portemonnee. Met energiebesparing kunnen burgers hun

    woonlasten flink omlaag brengenWoningeigenarenEnergiebesparende maatregelen zijn voor woningeigenaren op dit moment niet aantrekkelijk genoeg, want Ze geven rompslomp en overlast De terugverdientijd is vaak lang Het is lastig een lening te krijgen voor energiebesparende maatregelen

    WoninghuurdersWoningisolatie is voor huurders op dit moment niet aantrekkelijk, want Investeringen in woningisolatie leveren geen lagere woonlasten op

    Energieke burger

    Ik bespaar energie & geld in mijn woning

    Naar visie/ambitie Terug naar intro/leeswijzer

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestende organisaties

    Terug naarvisie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestendeorganisaties

    Werk & scholingBorging & evaluatie

    OverzichtBelanghebbenden

  • Urgentie Visie/ambitie MaatregelenIntro/leeswijzer Visie/ambitie

    Een energieneutrale toekomst Aan de onderhandeltafel van het Energieakkoord is afgesproken dat alle burgers in 2050 in een energieneutraal huis wonen.

    Dit betekent dat er per saldo geen CO2-uitstoot is. Dat kan door in bestaande woningen in woningisolatie te investeren en door steeds meer duurzame bronnen (bijvoorbeeld wind, zonlicht, water en aardwarmte) in te zetten voor elektriciteit en warmte

    In 2030 heeft het gemiddelde koophuis het energielabel A Ter vergelijking: huizen die in 2013 worden gebouwd hebben minstens energielabel A++

    Woninghuurders De huizen van woningcorporaties hebben in 2020 gemiddeld energielabel B Het overgrote deel (80%) van woningen van particuliere verhuurders heeft in 2020 energielabel C

    Energieke burger

    Ik bespaar energie & geld in mijn woning

    Naar maatregelen Terug naar urgentie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestende organisaties

    Terug naarvisie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestendeorganisaties

    Werk & scholingBorging & evaluatie

    OverzichtBelanghebbenden

  • Maatregelen (1/2)

    Woningeigenaren (1/3)Woningeigenaren worden zich bewust van de energieprestatie van hun huis Ik krijg in 2014 of 2015 een indicatief energielabel. Dat geeft aan hoe energiezuinig mijn huis is Ik kan mijn indicatieve energielabel laten certificeren. Daarmee kom ik in aanmerking voor aantrekkelijke financiering van

    energiebesparende maatregelen Ik word me meer bewust van het belang van energiebesparing door een landelijke voorlichtingscampagne (vanaf 2014) van

    overheden, bedrijven en maatschappelijke organisaties Ik krijg vanaf 2014 een aanbod en informatie van leveranciers om oude apparaten te vervangen Ik kan vanaf 2016 informatie over energiebesparing krijgen bij gemeenschappelijke energieloketten;

    in sommige regios kan dit eerder

    Woningeigenaren (2/3)Woningeigenaren worden ontzorgd als ze energiebesparende maatregelen willen nemen Ik krijg van dienstverleners zoals energieleveranciers, installatie-, bouw- en technologiebedrijven een totaalaanbod met alle

    mogelijke diensten om energie te besparen. Die diensten kan ik vanaf 2014 in stappen betalen via mijn energierekening De dienstverleners geven garantie op het resultaat (de energieprestatie) van hun werk Als de netbeheerder bij mij een slimme meter plaatst, krijg ik daarbij meteen een aanbieding van de netbeheerder en de

    energieleverancier om kosten te besparen

    Energieke burger

    Ik bespaar energie & geld in mijn woning

    Visie/ambitie Urgentie Intro/leeswijzer

    Naar maatregelen (1/2) Terug naar visie/ambitie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestende organisaties

    Terug naarvisie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestendeorganisaties

    Werk & scholingBorging & evaluatie

    OverzichtBelanghebbenden

  • Energieke burger

    Ik bespaar energie & geld in mijn woning

    Woningeigenaren (3/3)De financiering van energiebesparende maatregelen wordt voor woningeigenaren aantrekkelijker Ik kan al in 2013 goedkoop geld lenen via het Energiebesparingsfonds In 2013 wordt de mogelijkheid onderzocht een lening te koppelen aan mijn woning in plaats van aan mij.

    Als dat doorgaat, hoeft de looptijd van de lening geen belemmering te zijn als ik wil verhuizen

    Leden van een Vereniging van Eigenaren (VvE) Naast de maatregelen voor woningeigenaren komt er medio 2014 aanvullend beleid voor mensen die lid zijn van een

    Vereniging van Eigenaren (VvE). Dat is erop gericht om belemmeringen weg te nemen die VvEs ervaren als ze energiebesparingsmaatregelen willen nemen

    Woninghuurders Woningcorporaties gaan hun woningen verbeteren, maar de kosten voor mij als huurder blijven gelijk of dalen.

    Om dat te garanderen komt er een woonlastenwaarborg Particuliere verhuurders beoordelen of zij onder dezelfde voorwaarden versneld woningen energiezuinig kunnen maken Ik krijg vanaf 2014 een aanbod en informatie van leveranciers om mijn oude apparaten te vervangen

    Energieke burger

    Ik bespaar energie & geld in mijn woning

    Maatregelen (2/2)Visie/ambitie Urgentie Intro/leeswijzer

    Naar het volgende onderwerp: ik wek mijn eigen energie op Terug naar maatregelen (1/2)

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestende organisaties

    Terug naarvisie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestendeorganisaties

    Werk & scholingBorging & evaluatie

    OverzichtBelanghebbenden

  • Urgentie Visie/ambitie MaatregelenIntro/leeswijzerIntro/leeswijzer

    Steeds meer burgers zien het belang van energiebesparing en de overstap op schone energie uit bijvoorbeeld zon, wind of water.

    Als ik als burger daaraan meedoe, profiteer ik van: aantrekkelijke financiering en ontzorging bij energiebesparende maatregelen (ik bespaar energie & geld in mijn woning) mijn eigen (voordelige) duurzame energie via deelname aan een burgercoperatie (ik wek mijn eigen energie op) meer gemak en voordeel als ik kies voor duurzaam reizen (ik ben mobiel)

    De informatie over de bijdrage die ik kan leveren aan groene groei is per onderwerp verdeeld in drie themas: Urgentie: waarom moet er eigenlijk iets veranderen? Visie/ambitie: wat willen de onderhandelaars van het Energieakkoord bereiken en wanneer? Maatregelen: wat is daarvoor afgesproken en wat merk ik daarvan?

    Energieke burger

    Intro en leeswijzer

    Naar urgentie Terug naar overzicht belanghebbenden

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestende organisaties

    Terug naarvisie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestendeorganisaties

    Werk & scholingBorging & evaluatie

    OverzichtBelanghebbenden

  • Urgentie Visie/ambitie MaatregelenIntro/leeswijzer Urgentie

    Burgers willen zelfvoorzienend zijnSteeds meer burgers willen in hun eigen energiebehoefte voorzien. Voordelen daarvan zijn: minder energiekosten meer betrokkenheid bij hun omgeving minder belasting van het milieu een energiesysteem dat minder afhankelijk is van het buitenlandDecentrale energieopwekking (buiten de gevestigde leveranciers om) is best ingewikkeld: regels veranderen nogal eens financieringsmogelijkheden zijn ingewikkeld en niet altijd aantrekkelijk er is gebrek aan betrouwbare informatie het energienet is niet berekend op de hoge eisen die decentrale opwekking stelt

    Energieke burger

    Ik wek mijn eigen energie op

    Naar visie/ambitie Terug naar het vorige onderwerp: Ik bespaar energie & geld in mijn woning

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestende organisaties

    Terug naarvisie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestendeorganisaties

    Werk & scholingBorging & evaluatie

    OverzichtBelanghebbenden

  • Urgentie Visie/ambitie MaatregelenVisie/ambitie

    Op naar energieneutraal Partijen in het Energieakkoord streven naar een energieneutrale gebouwde omgeving in 2050. Dat wil zeggen dat gebouwen en woningen zo

    min mogelijk energie gebruiken en alle nodige energie duurzaam opwekken In 2020 moeten 1 miljoen huishoudens en bedrijven voor een substantieel deel via duurzame decentrale energie in hun elektriciteitsvraag

    voorzienRuim baan voor burgerinitiatief In het Energieakkoord is vastgelegd dat het voor burgers aantrekkelijk moet worden om (eventueel in coperatief verband) energie op te wekken Informatie moet betrouwbaar zijn Financieringsmogelijkheden moeten aantrekkelijk zijn Het elektriciteitsnet moet worden aangepast op meer decentrale opwekking

    Energieke burger

    Ik wek mijn eigen energie op

    Naar maatregelen (1/2) Terug naar urgentie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestende organisaties

    Terug naarvisie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestendeorganisaties

    Werk & scholingBorging & evaluatie

    OverzichtBelanghebbenden

    Intro/leeswijzer

  • Maatregelen (1/2)Urgentie Visie/ambitie

    Burgers worden betrokken en ontzorgd Mijn mening telt als er plannen zijn voor het plaatsen van windmolens bij mij in de buurt. Draagvlak bij burgers is nodig om

    hiervoor een vergunning te krijgen Ik kan mede-eigenaar worden van windmolens, zodat ik mijn eigen stroom opwek Ik krijg minder last van regels om zelf duurzame energie op te wekken, want de regels van de Omgevingswet worden eenvoudiger Ik kan makkelijker een keuze maken uit het aanbod van decentrale duurzame energie omdat er vanaf medio 2014 een kwaliteits-

    en certificeringsysteem is Ik kan met buurtgenoten makkelijker gaan experimenteren met duurzame decentrale energie-initiatieven.

    Daarvoor wordt de Gas- en Elektriciteitswet aangepastWoningeigenaren Het wordt voor mij aantrekkelijk om samen met mijn VvE onze energie op te wekken. De eerste schijf van de energiebelasting

    wordt verlaagd met 7,5 cent per kWh Ik kan als woningeigenaar makkelijker een vergunning krijgen voor een warmte/koudeopslaginstallatie doordat er n instantie

    komt die die vergunningen verleent

    Energieke burger

    Ik wek mijn eigen energie op

    Naar maatregelen (2/2) Terug naar visie/ambitie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestende organisaties

    Terug naarvisie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestendeorganisaties

    Werk & scholingBorging & evaluatie

    OverzichtBelanghebbenden

    Intro/leeswijzer

  • Energieke burger

    Ik wek mijn eigen energie op

    Maatregelen (2/2)Urgentie Visie/ambitie

    Leden van energiecoperaties Het wordt voor mij aantrekkelijk om samen met anderen in een coperatie onze energie op te wekken. De eerste schijf van de

    energiebelasting wordt verlaagd met 7,5 cent per kWh Wij worden als coperaties gestimuleerd om naast elektriciteitsopwekking ook warmte/koudeprojecten op te zetten Het wordt voor ons makkelijker om aan crowdfunding te doen. De overheid neemt mogelijke belemmeringen weg

    Naar het volgende onderwerp: ik ben mobiel Terug naar maatregelen (1/2)

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestende organisaties

    Terug naarvisie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestendeorganisaties

    Werk & scholingBorging & evaluatie

    OverzichtBelanghebbenden

    Intro/leeswijzer

  • Urgentie Visie/ambitie MaatregelenIntro/leeswijzerIntro/leeswijzer

    Steeds meer burgers zien het belang van energiebesparing en de overstap op schone energie uit bijvoorbeeld zon, wind of water.

    Als ik als burger daaraan meedoe, profiteer ik van: aantrekkelijke financiering en ontzorging bij energiebesparende maatregelen (ik bespaar energie & geld in mijn woning) mijn eigen (voordelige) duurzame energie via deelname aan een burgercoperatie (ik wek mijn eigen energie op) meer gemak en voordeel als ik kies voor duurzaam reizen (ik ben mobiel)

    De informatie over de bijdrage die ik kan leveren aan groene groei is per onderwerp verdeeld in drie themas: Urgentie: waarom moet er eigenlijk iets veranderen? Visie/ambitie: wat willen de onderhandelaars van het Energieakkoord bereiken en wanneer? Maatregelen: wat is daarvoor afgesproken en wat merk ik daarvan?

    Energieke burger

    Intro en leeswijzer

    Naar urgentie Terug naar overzicht belanghebbenden

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestende organisaties

    Terug naarvisie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestendeorganisaties

    Werk & scholingBorging & evaluatie

    OverzichtBelanghebbenden

  • Urgentie Visie/ambitie MaatregelenIntro/leeswijzer Urgentie

    Groeiende CO2-uitstoot Mobiliteit en transport zijn verantwoordelijk voor een kwart (24%) van de CO2-uitstoot van Nederland (2011) Die uitstoot is in de afgelopen twintig jaar flink gestegen. In 2011 waren emissies ruim een kwart hoger dan in 1990. Het verkeer zal

    blijven toenemen, dus zijn duurzame alternatieven hard nodigDuurzame mobiliteit is niet aantrekkelijk genoeg Rijden zonder CO2 uit te stoten (al of niet per saldo) moet aantrekkelijker worden Belastingen op autos zijn vooral gericht op bezit, niet op gebruik. Daardoor geldt: wie een auto heeft, gebruikt hem zoveel mogelijk Het is niet aantrekkelijk genoeg om te kiezen voor fiets of openbaar vervoer in plaats van de autoVoertuigen zijn niet duurzaam genoeg Er zijn nog geen strenge Europese normen voor een schoon en zuinig wagenpark die er tegelijk voor zorgen dat de

    concurrentieverhoudingen tussen landen niet in gevaar komen De ontwikkeling van nieuwe technologien een onvoorspelbaar en continu proces wordt te weinig gestimuleerd Het openbaar vervoer zorgt nog voor te veel CO2-uitstoot Gebrek aan duidelijkheid Overheidsbeleid is niet consistent. Daardoor wachten burgers en (OV-)bedrijven met investeringen in duurzame mobiliteit

    Energieke burger

    Ik ben mobiel

    Naar visie/ambitie Terug naar het vorige onderwerp: Ik wek mijn eigen energie op

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestende organisaties

    Terug naarvisie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestendeorganisaties

    Werk & scholingBorging & evaluatie

    OverzichtBelanghebbenden

  • Urgentie Visie/ambitie MaatregelenVisie/ambitie

    Energieke burger

    Ik ben mobiel

    Minder uitstoot broeikasgassen Primaire doel van de mobiliteits- en transportsector is om de uitstoot van broeikasgassen door de sector te reduceren In 2050 is de broeikasgasemissie met minimaal 60% gereduceerd t.o.v. 1990 De transport- en mobiliteitssector levert een energiebesparingsbijdrage 15 20 PJ in 2020, uitgaande van tijdige realisatie van

    voorgenomen Europese CO2-emissienormen voor personen- en bestelautos De sector streeft naar vermindering van andere ongewenste (milieu)effecten

    Zie staafdiagram hiernaast voor: Emissies mobiliteit en transport t.o.v. 1990 (NL, IPCC-definitie)

    Naar maatregelen Terug naar urgentie

    !17%

    !60%

    +26%%

    Overeengekomen%doelstellingen%Effect%vastgesteld%beleid%(indica:e%PBL)%Daadwerkelijke%uitstoot%

    +12%%+13%%

    2011$ 2020$ 2030$ 2050$

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestende organisaties

    Terug naarvisie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestendeorganisaties

    Werk & scholingBorging & evaluatie

    OverzichtBelanghebbenden

    Intro/leeswijzer

  • Urgentie Visie/ambitie MaatregelenMaatregelen

    Duurzame vervoersmiddelen Vanaf 2035 kunnen alle nieuw verkochte personenautos CO2-emissievrij rijden Als ik een ultrazuinige personenauto heb, krijg ik daar in ieder geval tot en met 2018 belastingvoordeel voor Door meer aandacht voor duurzaamheid in de aanbestedingen van openbaar vervoer, zal ik in de toekomst veel vaker in een

    duurzame bus, tram of trein zitten. Fietsen wordt ook aantrekkelijker

    Betalen voor gebruik Er komt onderzoek naar betalen voor gebruik (in plaats van bezit) van voertuigen. De overheid zet deze kabinetsperiode geen

    stappen; toekomstige politieke besluitvorming zal bepalen of het er daadwerkelijk van komt

    Ruimtelijk beleid Gemeenten en provincies nemen klimaatdoelen op in hun ruimtelijk beleid. Dat betekent bijvoorbeeld dat duurzaamheid een rol

    speelt in het bepalen van woon- en werkplekken en de verbindingen daartussen

    Energieke burger

    Ik ben mobiel

    Naar de volgende groep belanghebbenden: werknemers Terug naar visie/ambitie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestende organisaties

    Terug naarvisie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestendeorganisaties

    Werk & scholingBorging & evaluatie

    OverzichtBelanghebbenden

    Intro/leeswijzer

  • En

    ergi

    eke

    Huisvenstende

    G

    de omgeving

    Industrie Commerci

    iserin

    Mob

    ilite

    it &

    tans

    port

    Werkn

    emers

    Financiers

    Ondernemers

    bu

    rger

    s

    organisaties

    Energieke burgers

    Werknemers

    Financiers

    Ondernemers

    Huisvestende organisaties

    Ik reis naar werk Ik heb werk en goede

    vaardigheden

    Ik bespaar energie & geld in mijn woning

    Ik wek mijn eigen energie op

    Ik ben mobiel

    Wij financieren duurzame energieprojecten

    Wij commercialiseren en exporteren

    Wij hebben vaardig personeel

    Energieconsumerend bedrijfsleven Wij gebruiken energie

    efficinter Wij gebruiken meer

    duurzame energie Wij transporteren

    goederenEnergieproducerend bedrijfsleven Wij investeren in

    hernieuwbaar Wij beheren het net

    Overzicht belanghebbenden

    Energieakkoord

    Per belanghebbende zijn maatregelen uitgewerkt. Klik op het desbetreffende onderwerp:

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestende organisaties

    Terug naarvisie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestendeorganisaties

    Werk & scholingBorging & evaluatie

    Terug naar visie

    Wij besparen energie in woningen

  • Urgentie Visie/ambitie MaatregelenIntro/leeswijzerIntro/leeswijzer

    Werknemers dragen de komende jaren bij aan het realiseren van de ambities uit het Energieakkoord voor duurzame groei.

    Wij doen dat als werknemers door: duurzamer van en naar werk te reizen (ik reis naar werk) te zorgen dat onze vaardigheden blijven passen bij de veranderende vraag van de arbeidsmarkt, met name in de bouw

    (ik heb werk & goede vaardigheden)

    De informatie over onze bijdrage aan groene groei is per onderwerp verdeeld in drie themas: Urgentie: waarom moet er eigenlijk iets veranderen? Visie/ambitie: wat willen onderhandelaars van het Energieakkoord bereiken en wanneer? Maatregelen: wat is daarvoor afgesproken en wat merk ik daarvan?

    Werknemers

    Intro en leeswijzer

    Naar urgentie Terug naar overzicht belanghebbenden

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestende organisaties

    Terug naarvisie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestendeorganisaties

    Werk & scholingBorging & evaluatie

    OverzichtBelanghebbenden

  • Urgentie Visie/ambitie MaatregelenIntro/leeswijzer Urgentie

    Groeiende CO2-uitstoot Mobiliteit en transport zijn verantwoordelijk voor een kwart (24%) van de CO2-uitstoot van Nederland (2011) Die uitstoot is in de afgelopen twintig jaar flink gestegen. In 2011 waren emissies ruim een kwart hoger dan in 1990.

    Het verkeer zal blijven toenemen, dus zijn duurzame alternatieven hard nodig Duurzame keuzes moeten beloond worden Rijden zonder CO2 uit te stoten (al of niet per saldo) moet aantrekkelijker worden Overheidsbeleid moet consistent zijn en er moet duidelijkheid zijn over het aantal jaren dat zuinige autos fiscaal voordeel hebben.

    Belastingen op autos zijn nu vooral gericht op bezit, niet op gebruik. Daardoor geldt: wie een auto heeft, gebruikt hem zoveel mogelijk Voertuigen moeten duurzamer Er zijn nog geen strenge Europese normen voor een schoon en zuinig wagenpark die er tegelijk voor zorgen dat de concurrentieverhoudingen

    tussen landen niet in gevaar komen Het openbaar vervoer zorgt nog voor te veel CO2-uitstoot; in aanbestedingen is te weinig aandacht voor duurzaamheid

    Werknemers

    Ik reis naar werk

    Naar visie/ambitie Terug naar intro/leeswijzer

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestende organisaties

    Terug naarvisie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestendeorganisaties

    Werk & scholingBorging & evaluatie

    OverzichtBelanghebbenden

  • Minder uitstoot broeikasgassen Primaire doel van de mobiliteits- en transportsector is om de uitstoot van broeikasgassen door de sector te reduceren In 2050 is de broeikasgasemissie met minimaal 60% gereduceerd t.o.v. 1990 De transport- en mobiliteitssector levert een energiebesparingsbijdrage 15 20 PJ in 2020, uitgaande van tijdige realisatie van

    voorgenomen Europese CO2-emissienormen voor personen- en bestelautos De sector streeft naar vermindering van andere ongewenste (milieu)effecten

    Zie staafdiagram hiernaast voor: Emissies mobiliteit en transport t.o.v. 1990 (NL, IPCC-definitie)

    Urgentie Visie/ambitie MaatregelenIntro/leeswijzer Visie/ambitie

    Werknemers

    Ik reis naar werk

    Naar maatregelen Terug naar urgentie

    !17%

    !60%

    +26%%

    Overeengekomen%doelstellingen%Effect%vastgesteld%beleid%(indica:e%PBL)%Daadwerkelijke%uitstoot%

    +12%%+13%%

    2011$ 2020$ 2030$ 2050$

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestende organisaties

    Terug naarvisie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestendeorganisaties

    Werk & scholingBorging & evaluatie

    OverzichtBelanghebbenden

  • Urgentie Visie/ambitie MaatregelenIntro/leeswijzer Maatregelen

    Duurzame vervoersmiddelen Vanaf 2035 kunnen alle nieuw verkochte personenautos CO2-emissievrij rijden Als ik een ultrazuinige personenauto heb, krijg ik daar in ieder geval tot en met 2018 belastingvoordeel voor Door meer aandacht voor duurzaamheid in de aanbestedingen van openbaar vervoer, zal ik in de toekomst veel vaker in een duurzame bus,

    tram of trein zitten. Fietsen wordt ook aantrekkelijker

    Betalen voor gebruik Er komt onderzoek naar betalen voor gebruik (in plaats van bezit) voor voertuigen. De overheid zet deze kabinetsperiode geen stappen;

    toekomstige politieke besluitvorming zal bepalen of het er daadwerkelijk van komt

    Ruimtelijk beleid Gemeenten en provincies nemen klimaatdoelen op in hun ruimtelijk beleid. Dat betekent bijvoorbeeld dat duurzaamheid een rol speelt in het

    bepalen van woon- en werkplekken en de verbindingen daartussen

    Mobiliteitsmanagement en brandstofbesparing In 2014 start een fiscale pilot met mobiliteitsbudgetten. Daarmee worden forenzen en zakelijke reizigers gestimuleerd om niet, minder,

    duurzamer en buiten de spits te reizen. Grote bedrijven maken plannen om binnen vijf jaar te zorgen voor 20 procent minder CO2-uitstoot in woon-werk en zakelijk verkeer. In 2015 zijn er 1 miljoen mobiliteitspassen in gebruik, in 2020 zijn er 100.000 deelautos met een gemiddeld zeer lage uitstoot

    Werknemers

    Ik reis naar werk

    Naar het volgende onderwerp: ik heb werk & goede vaardigheden Terug naar visie/ambitie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestende organisaties

    Terug naarvisie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestendeorganisaties

    Werk & scholingBorging & evaluatie

    OverzichtBelanghebbenden

  • Urgentie Visie/ambitie MaatregelenIntro/leeswijzerIntro/leeswijzer

    Werknemers dragen de komende jaren bij aan het realiseren van de ambities uit het Energieakkoord voor duurzame groei.

    Wij doen dat als werknemers door: duurzamer van en naar werk te reizen (ik reis naar werk) te zorgen dat onze vaardigheden blijven passen bij de veranderende vraag van de arbeidsmarkt, met name in de bouw

    (ik heb werk & goede vaardigheden)

    De informatie over onze bijdrage aan groene groei is per onderwerp verdeeld in drie themas: Urgentie: waarom moet er eigenlijk iets veranderen? Visie/ambitie: wat willen onderhandelaars van het Energieakkoord bereiken en wanneer? Maatregelen: wat is daarvoor afgesproken en wat merk ik daarvan?

    Werknemers

    Intro en leeswijzer

    Naar urgentie Terug naar overzicht belanghebbenden

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestende organisaties

    Terug naarvisie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestendeorganisaties

    Werk & scholingBorging & evaluatie

    OverzichtBelanghebbenden

  • Urgentie Visie/ambitie MaatregelenIntro/leeswijzer Urgentie

    Meer en andere banenDoor de maatregelen in het Energieakkoord verandert de behoefte aan werknemers en vaardigheden. Er komen nieuwe banen op het gebied van energiebesparing en schone energietechnologien en diensten. Tegelijk verdwijnen andere banen. Dat vraagt om goede afstemming tussen en binnen sectoren Voorwaarden voor het realiseren van de ambities en kansen uit het Energieakkoord zijn:

    goede in- en doorstroom op de arbeidsmarkt en adequate om- en bijscholing grotere instroom in technische opleidingen betere afstemming tussen onderwijs en arbeidsmarkt op verschillende niveaus behoud van personeel (duurzame inzetbaarheid)

    Werknemers die hun baan verliezen moeten snel in nieuwe functies aan de slag kunnen (van werk naar werk-trajecten)

    Werknemers

    Ik heb werk & goede vaardigheden

    Naar visie/ambitie Terug naar het vorige onderwerp: ik reis naar werk

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestende organisaties

    Terug naarvisie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestendeorganisaties

    Werk & scholingBorging & evaluatie

    OverzichtBelanghebbenden

  • Urgentie Visie/ambitie MaatregelenIntro/leeswijzer Visie/ambitie

    Meer banen Energiebesparing en schone technologie leveren werk op. De partijen van het Energieakkoord hebben de ambitie dat er

    15.000 banen bij komen. De partijen willen ondernemers en investeerders stimuleren om te investeren in energiebesparing in de energie-intensieve

    industrie. Dat zorgt ervoor dat deze industrie internationaal concurrerend blijft en haar werkgelegenheid houdt

    Toppositie De onderhandelende partijen hebben de ambitie vastgelegd dat Nederland in 2030 in de top-10 staat van de Mondiale

    CleanTech ranking, een internationale ranglijst van landen die uitblinken in schone technologie.

    Waardevolle technologie De economische waarde van de schone energietechnologieketen moet in 2020 op zijn minst vier keer zoveel zijn als 2010

    Een dynamische arbeidsmarkt Het Energieakkoord vraagt om een dynamische arbeidsmarkt, die inspeelt in op veranderende arbeidsbehoeften. De partijen

    willen nieuwe en duurzame werkgelegenheid creren en nieuwe marktkansen benutten. Met voortdurende scholing kunnen werknemers ervoor zorgen dat hun vaardigheden aansluiten bij de behoefte van de arbeidsmarkt

    Er moeten voldoende, vooral technisch geschoolde, vaklieden beschikbaar zijn voor het werk op het gebied van energiebesparing en hernieuwbare energie

    Naar maatregelen Terug naar urgentie

    Werknemers

    Ik heb werk & goede vaardigheden

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestende organisaties

    Terug naarvisie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestendeorganisaties

    Werk & scholingBorging & evaluatie

    OverzichtBelanghebbenden

  • Urgentie Visie/ambitie MaatregelenIntro/leeswijzer Maatregelen

    Meer werk Er komen voor ons als werknemers de komende jaren meer banen, vooral in de bouw- en installatiesector en de toeleverende sectoren Volgens berekeningen levert het Energieakkoord tussen 2014 en 2020 minstens 15.000 extra banen op

    Nieuwe vaardigheden Wij als werknemers krijgen kansen om ons te laten om- en bijscholen op het gebied van green skills, vaardigheden die nodig zijn in de schone

    technologie en energiebesparing. Daarvoor wordt een proefproject opgezet, waarbij sectoren binnen een regio met elkaar verbonden worden. Voor eind 2013 worden nadere afspraken over dit proefproject gemaakt

    De Topsector Energie zorgt er samen met werkgevers en werknemers in 2014 voor dat er meer zij-instromers komen. Werkenden en werkzoekenden worden snel bij- en omgeschoold zodat zij snel en effectief aan de slag kunnen in sectoren waar vacatures zijn

    Er komt meer aandacht voor het belang voor kennis en vaardigheden op het gebied van energiebesparing en schone technologie. De Topsector Energie gaat ervoor pleiten dat deze onderwerpen een vaste plek krijgen in het beroepsonderwijs

    Voor werknemers die hun baan in de energiesector of de energie-intensieve industrie kwijtraken, komen er van-werk-naar-werk-trajecten

    Goede arbeidsverhoudingen De energiesector, bouw- en installatiesector en de CleanTech-sector beloven zich in te zetten voor goede arbeidsverhoudingen,

    arbeidsomstandigheden en arbeidsvoorwaarden en de naleving van de cao en de sociale wetgeving Ondernemingen verbinden zich aan de uitgangspunten voor internationaal maatschappelijk verantwoord ondernemen uit de OESO-richtlijnen voor

    multinationale ondernemingen. Die richtlijnen gaan onder andere over mensenrechten, kinderarbeid, milieu en corruptie

    Naar de volgende belanghebbenden: financiers Terug naar maatregelen (1/2)

    Werknemers

    Ik heb werk & goede vaardigheden

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestende organisaties

    Terug naarvisie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestendeorganisaties

    Werk & scholingBorging & evaluatie

    OverzichtBelanghebbenden

  • En

    ergi

    eke

    Huisvenstende

    G

    de omgeving

    Industrie Commerci

    iserin

    Mob

    ilite

    it &

    tans

    port

    Werkn

    emers

    Financiers

    Ondernemers

    bu

    rger

    s

    organisaties

    Energieke burgers

    Werknemers

    Financiers

    Ondernemers

    Huisvestende organisaties

    Ik reis naar werk Ik heb werk en goede

    vaardigheden

    Ik bespaar energie & geld in mijn woning

    Ik wek mijn eigen energie op

    Ik ben mobiel

    Wij commercialiseren en exporteren

    Wij hebben vaardig personeel

    Energieconsumerend bedrijfsleven Wij gebruiken energie

    efficinter Wij gebruiken meer

    duurzame energie Wij transporteren

    goederenEnergieproducerend bedrijfsleven Wij investeren in

    hernieuwbaar Wij beheren het net

    Overzicht belanghebbenden

    Energieakkoord

    Per belanghebbende zijn maatregelen uitgewerkt. Klik op het desbetreffende onderwerp:

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestende organisaties

    Terug naarvisie

    Energieke burgers

    Wij financieren duurzame energieprojecten

    Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestendeorganisaties

    Werk & scholingBorging & evaluatie

    Terug naar visie

    Wij besparen energie in woningen

  • Naar visie / ambitie

    Visie/ambitie MaatregelenIntro/leeswijzerIntro/leeswijzer

    Financiers

    Intro en leeswijzer

    Financiers als banken, participatiemaatschappijen en fondsen willen de komende jaren middelen beschikbaar stellen waarmee de afspraken uit het Energieakkoord voor duurzame groei waargemaakt kunnen worden.

    Wij doen dat door: een nieuwe financieringsconstructie die lange-termijnprojecten mogelijk maakt gestandaardiseerde projecten te financieren onze kennis over financiering te delen met de overheid iets aantrekkelijker financiering kleinschaliger projecten De informatie over onze bijdrage aan groene groei is verdeeld in twee themas: Visie/ambitie: wat willen we bereiken en wanneer? Maatregelen: wat hebben we daarvoor afgesproken?

    Terug naar overzicht speerpunten

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestende organisaties

    Terug naarvisie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestendeorganisaties

    Werk & scholingBorging & evaluatie

    OverzichtBelanghebbenden

  • Naar intro/leeswijzer Naar maatregelen

    Visie/ambitie MaatregelenIntro/leeswijzer Visie/ambitie

    Betere financieringsmogelijkhedenDe partijen die voor het Energieakkoord om tafel zaten, willen dat het makkelijker wordt om projecten voor duurzame energie te financieren

    Meer standaardisatie kan marktinefficinties wegnemen en transactiekosten verlagen Het probleem van de herfinanciering van de exploitatie van grootschalige projecten voor duurzame energie moet

    worden opgelost

    Financiers

    Wij financieren duurzame energieprojecten

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestende organisaties

    Terug naarvisie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestendeorganisaties

    Werk & scholingBorging & evaluatie

    OverzichtBelanghebbenden

  • Visie/ambitie MaatregelenIntro/leeswijzer Maatregelen

    Goede financiering, ook voor de lange termijnWij als financiers van duurzame energieprojecten willen de ambities uit het Energieakkoord financieren Wij krijgen gestandaardiseerde projecten ter financiering aangeboden. Dat maakt het voor ons makelijker en goedkoper om, via

    een standaardcontract, projecten te financieren Om de financile standaardisatie verder te kunnen uitwerken delen wij onze technische, financile en organisatorische kennis met

    de Rijksoverheid in een Expertisecentrum Financiering. Bij langetermijnprojecten kunnen wij als banken, participatiemaatschappijen of fondsen projectfinanciering verzorgen bij de

    opstart van projecten en na enige tijd onze kasstromen verkopen aan lange-termijnbeleggers. Hierdoor krijgen wij als banken ruimte op de balans

    Wij als banken zetten samen met de overheid en Expertisecentrum Financiering op Wij als banken, verzekeraars en pensioenfondsen werken dit plan voor transformatie naar kapitaalmarktfinanciering uit

    met de Rijksoverheid. Het plan moet begin 2014 rond zijn

    Financiers

    Wij financieren duurzame energieprojecten

    Naar vise/ambitie Naar de volgende belanghebbenden: ondernemers

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestende organisaties

    Terug naarvisie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestendeorganisaties

    Werk & scholingBorging & evaluatie

    OverzichtBelanghebbenden

  • En

    ergi

    eke

    Huisvenstende

    G

    de omgeving

    Industrie Commerci

    iserin

    Mob

    ilite

    it &

    tans

    port

    Werkn

    emers

    Financiers

    Ondernemers

    bu

    rger

    s

    organisaties

    Energieke burgers

    Werknemers

    Financiers

    Ondernemers

    Huisvestende organisaties

    Ik reis naar werk Ik heb werk en goede

    vaardigheden

    Ik bespaar energie & geld in mijn woning

    Ik wek mijn eigen energie op

    Ik ben mobiel

    Wij financieren duurzame energieprojecten

    Wij commercialiseren en exporteren

    Wij hebben vaardig personeel

    Energieconsumerend bedrijfsleven Wij gebruiken energie

    efficinter Wij gebruiken meer

    duurzame energie Wij transporteren

    goederenEnergieproducerend bedrijfsleven Wij investeren in

    hernieuwbaar Wij beheren het net

    Overzicht belanghebbenden

    Energieakkoord

    Per belanghebbende zijn maatregelen uitgewerkt. Klik op het desbetreffende onderwerp:

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestende organisaties

    Terug naarvisie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestendeorganisaties

    Werk & scholingBorging & evaluatie

    Terug naar visie

    Wij besparen energie in woningen

  • Urgentie Visie/ambitie MaatregelenIntro/leeswijzerIntro/leeswijzer

    Naar urgentie

    Nederlandse ondernemers spannen zich in om de ambities uit het Energieakkoord voor duurzame groei te realiseren.

    Wij doen dat door: de ontwikkeling van schone technologie te versnellen en daarin een internationaal leidende positie in te nemen het gebruik van schone technologie goedkoper en aantrekkelijker te maken (wij commercialiseren en exporteren) de mogelijkheden voor export van innovaties beter te benutten (wij commercialiseren en exporteren) te zorgen voor voldoende goed opgeleide professionals (wij hebben vaardig personeel)

    De informatie over onze bijdrage aan groene groei is per onderwerp verdeeld in drie themas: Urgentie: waarom moet er eigenlijk iets veranderen? Visie/ambitie: wat willen we bereiken en wanneer? Maatregelen: wat hebben we daarvoor afgesproken?

    Ondernemers

    Intro en leeswijzer

    Terug naar overzicht belanghebbenden

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestende organisaties

    Terug naarvisie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestendeorganisaties

    Werk & scholingBorging & evaluatie

    OverzichtBelanghebbenden

  • Urgentie Visie/ambitie MaatregelenIntro/leeswijzer Urgentie

    Naar intro/leeswijzer Naar visie/ambitie

    Innovatie gaat te langzaam Bij technologische innovaties gaat de doorstroming naar grootschalige demonstratie (prototypen) te langzaam De Nederlandse afzetmarkt voor innovaties blijft achter; het is moeilijk om klanten te vinden voor nieuwe technologien en hun

    toepassingen (launching customers) In de schone energiesector is meer samenhang nodig; versnippering belemmert de verdere professionalisering van MKB-bedrijven De commercialisering van innovaties gaat te langzaam, onder meer door verouderde wet- en regelgeving

    Innovatie is duur Nieuwe technologien zijn relatief duur ten opzichte van conventionele technologien Bedrijven laten kansen voor energiebesparing liggen door een gebrek aan samenwerking met (groen)banken en andere financiers De financiering van zeer innovatieve projecten is kapitaalintensief en heeft grote risicos

    Export blijft achter Nederlandse bedrijven zijn te weinig ketengericht; dat belemmert de export MKB-bedrijven hebben te weinig middelen voor het benutten van de exportpotentie

    Ondernemers

    Wij commercialiseren en exporteren

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestende organisaties

    Terug naarvisie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestendeorganisaties

    Werk & scholingBorging & evaluatie

    OverzichtBelanghebbenden

  • Urgentie Visie/ambitie MaatregelenIntro/leeswijzer Visie/ambitie

    Terug naar urgentie Naar maatregelen

    Verdere ontwikkeling van schone technologie De Nederlandse schone-technologiesector (CleanTech) staat in 2030 in de top-10 van de Mondiale CleanTech Ranking door uit te

    blinken in smart solutions for sustainability De economische waarde van de schone-energietechnologieketen in Nederland moet in 2020 vier keer zo groot zijn als in 2010 Schone technologie is een speerpunt op weg naar een volledig duurzame energievoorziening in 2050 Voor slimme en duurzame oplossingen streven de partijen naar een coherente, robuuste en meerjarige inzet van overheden,

    bedrijfsleven, financiers, kennisinstellingen, onderwijs en burgers. Dat maakt innoveren goedkoper en aantrekkelijker

    Gebruik maken van exportkansen Er komt een bloeiende thuismarkt stimuleren, die functioneert als etalage voor de export van innovaties

    Sterke kanten benutten Nederland moet meer gebruik maken van zijn sterke kanten: Een open innovatieklimaat Een aantal gebieden waar veel innovatieve CleanTech-bedrijven gevestigd zijn zijn (CleanTech-clusters) Een voorlopersrol op het gebied van Internationaal Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen Veel aandacht voor goed ondernemerschap in opleidingen en bedrijven Een goede ligging, die een uitgangspunt biedt om binnen Europa een verdeelpunt van energie te worden (energiehub) Een bodem die kansen biedt voor de opslag van gas en CO2 en de benutting van aardwarmte

    Ondernemers

    Wij commercialiseren en exporteren

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestende organisaties

    Terug naarvisie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestendeorganisaties

    Werk & scholingBorging & evaluatie

    OverzichtBelanghebbenden

  • Urgentie Visie/ambitie MaatregelenIntro/leeswijzer

    Terug naar visie/ambitie Naar maatregelen (2/2)

    Wij hebben als ondernemers financiering ter beschikking Banken krijgen de mogelijkheid om kredieten na enige jaren aan pensioenfondsen, verzekeraars en andere beleggers over

    te dragen. Dat maakt het voor banken makkelijker om ons als ondernemers projectkapitaal te verstrekken De overheid zet een deel van de gelden van de Stimuleringsregeling Duurzame Energievoorziening (SDE+) in voor financiering van

    demonstratieprojecten. Deze projecten zorgen ervoor dat de kosten voor hernieuwbare energie lager worden en dat we dedoelstelling van 16 procent duurzame energie in 2023 kosteneffectief kunnen realiseren.

    Daarnaast stelt de overheid geld beschikbaar voor demonstratieprojecten die gericht zijn op versnelde commercialisering voor deexport. Het budget voor deze projecten loopt op van 25 mln in 2014 tot structureel 50 mln vanaf 2017

    De Topsector Energie levert suggesties aan voor het inzetten van de Energie-investeringsaftrek (EIA) voor innovaties Wij hebben een bloeiende thuismarkt, die etalage is voor de export De overheid zal binnen het programma Innovatie Inkoop Urgent een voorbeeldfunctie vervullen als launching costumer van schone

    technologie. Daarvoor komen vanaf begin 2014 boegbeeldprojecten

    Ondernemers

    Wij commercialiseren en exporteren

    Maatregelen (1/2)

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestende organisaties

    Terug naarvisie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestendeorganisaties

    Werk & scholingBorging & evaluatie

    OverzichtBelanghebbenden

  • Urgentie Visie/ambitie MaatregelenIntro/leeswijzer

    Terug naar maatregelen (1/2) Naar het volgende onderwerp: wij hebben vaardig personeel

    Maatregelen (2/2)

    Wij positioneren Nederland als land van smart solutions for sustainability Voor het einde van 2013 leggen relevante Topsectoren vast hoe Nederland zich internationaal op de kaart wil zetten met zijn

    smart solutions for sustainability. Dat gebeurt in samenwerking met de Dutch Trade Board, grote bedrijven, relevante MKB-branches, greendeals en kennisinstellingen

    Wij besteden zo min mogelijk tijd aan procedures in wet- en regelgeving De overheid verbetert wet- en regelgeving zodat deze plaats biedt aan het creren van experimenteerruimte, doel- in plaats van

    middelvoorschriften, het wegnemen van structurele knelpunten en kennisdeling voor bedrijven en ondernemers

    Wij kunnen in de Topsector Energie terecht bij n MKB-loket Er komt bij de Topsector Energie n centraal MKB-loket in plaats van verschillende loketten per topsectorprogramma. Ook voor

    bredere assistentie bij commercialiseringtaken (valorisatie) kunnen wij als MKB-ondernemers terecht bij dit loket

    Ondernemers

    Wij commercialiseren en exporteren

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestende organisaties

    Terug naarvisie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestendeorganisaties

    Werk & scholingBorging & evaluatie

    OverzichtBelanghebbenden

  • Urgentie Visie/ambitie MaatregelenIntro/leeswijzerIntro/leeswijzer

    Naar urgentie

    Nederlandse ondernemers spannen zich in om de ambities uit het Energieakkoord voor duurzame groei te realiseren.

    Wij doen dat door: de ontwikkeling van schone technologie te versnellen en daarin een internationaal leidende positie in te nemen het gebruik van schone technologie goedkoper en aantrekkelijker te maken (wij commercialiseren en exporteren) de mogelijkheden voor export van innovaties beter te benutten (wij commercialiseren en exporteren) te zorgen voor voldoende goed opgeleide professionals (wij hebben vaardig personeel)

    De informatie over onze bijdrage aan groene groei is per onderwerp verdeeld in drie themas: Urgentie: waarom moet er eigenlijk iets veranderen? Visie/ambitie: wat willen we bereiken en wanneer? Maatregelen: wat hebben we daarvoor afgesproken?

    Ondernemers

    Intro en leeswijzer

    Terug naar overzicht belanghebbenden

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestende organisaties

    Terug naarvisie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestendeorganisaties

    Werk & scholingBorging & evaluatie

    OverzichtBelanghebbenden

  • Urgentie Visie/ambitie MaatregelenIntro/leeswijzer Urgentie

    Terug naar het vorige onderwerp: wij commercialiseren en exporteren Naar visie/ambitie

    Meer en ander personeel gevraagd De toenemende vraag naar diensten en technologien op het gebied van schone energie en energiebesparing leidt

    tot nieuwe banen. Op andere plaatsen zal de werkgelegenheid juist afnemen. Vraag en aanbod van werknemers en vaardigheden moeten op elkaar worden afgestemd. Dat vraagt om vernieuwing van het arbeidsmarktbeleid, bijvoorbeeld op het gebied van om- en bijscholing

    Om kansen en ambities op het gebied van duurzame energie en duurzame groei te realiseren, is meer technisch personeel nodig en een continue afstemming tussen onderwijs en arbeidsmarkt. Ook het behoud van personeel (duurzame inzetbaarheid) is een belangrijke voorwaarde

    Ondernemers

    Wij hebben vaardig personeel

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestende organisaties

    Terug naarvisie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestendeorganisaties

    Werk & scholingBorging & evaluatie

    OverzichtBelanghebbenden

  • Urgentie Visie/ambitie MaatregelenVisie/ambitie

    Een dynamische arbeidsmarkt met voldoende personeel Ondertekenaars van het Energieakkoord, streven naar een dynamische arbeidsmarkt, die inspeelt op veranderende

    arbeidsbehoeften en mogelijkheden schept voor nieuwe en duurzame werkgelegenheid. Werknemers moeten zichvoortdurend kunnen bijscholen zodat ze blijven voldoen aan de eisen die de veranderende arbeidsmarkt stelt

    Er moeten voldoende, vooral technisch geschoolde vaklieden zijn voor alle functies op het gebied vanenergiebesparing en hernieuwbare energie

    Ondernemers

    Wij hebben vaardig personeel

    Terug naar urgentie Naar maatregelen (1/2)

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestende organisaties

    Terug naarvisie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestendeorganisaties

    Werk & scholingBorging & evaluatie

    OverzichtBelanghebbenden

    Intro/leeswijzer

  • Urgentie Visie/ambitie Maatregelen

    Ondernemers

    Wij hebben vaardig personeel

    Maatregelen (1/2)

    Wij hebben als ondernemers personeel met de juiste vaardigheden Er komt een pilotproject voor om- en bijscholing van professionals en werkzoekenden op het gebied van green skills, vaardigheden

    op het gebied van schone technologie en energiebesparing. Dit project verbindt verschillende sectoren binnen n regio metelkaar. Sociale partners, brancheverenigingen, betrokken instituten en fondsen werken deze afspraak nog in 2013 uit

    De Topsector Energie, werkgevers, werknemers, onderwijs, overheid en andere relevante partners werven in 2014 meer zij-instromers voor banen op het gebied van energiebesparing en hernieuwbare energie. De nadruk ligt op relatief kortdurendevormen van scholing, zodat werkenden en werkzoekenden snel en effectief aan het werk kunnen in sectoren waar tekortendreigen

    De Topsector Energie dringt er op aan in alle topsectoren kennis en vaardigheden op het terrein van energiebesparing en schonetechniek te intensiveren en als vast onderdeel van het reguliere beroepsonderwijs op te nemen

    Wij zorgen voor goede arbeidsverhoudingen De energiesector, bouw- en installatiesector en de CleanTech-sector beloven zich in te zetten voor goede arbeidsverhoudingen,

    arbeidsomstandigheden en arbeidsvoorwaarden en de naleving van de cao en de sociale wetgeving Ondernemingen verbinden zich aan de uitgangspunten voor internationaal maatschappelijk verantwoord ondernemen uit de

    OESO-richtlijnen voor multinationale ondernemingen. Die richtlijnen gaan onder andere over mensenrechten, kinderarbeid, milieuen corruptie

    Terug naar visie/ambitie Naar maatregelen (1/2)

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestende organisaties

    Terug naarvisie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestendeorganisaties

    Werk & scholingBorging & evaluatie

    OverzichtBelanghebbenden

    Intro/leeswijzer

  • Urgentie Visie/ambitie MaatregelenMaatregelen

    Terug naar maatregelen (1/2) Naar het volgende speerpunt binnen ondernemers: Energieconsumerend bedrijfsleven

    Ondernemers

    Wij hebben vaardig personeel

    Maatregelen (2/2)

    Wij bieden nieuwe vaardigheden Wij als ondernemers geven personeel kansen om zich te laten om- en bijscholen op het gebied van green skills, vaardigheden die

    nodig zijn in de schone technologie en energiebesparing. Daarvoor wordt een proefproject opgezet, waarbij sectoren binnen eenregio met elkaar verbonden worden. Voor eind 2013 worden nadere afspraken over dit proefproject gemaakt

    De Topsector Energie zorgt er samen met werkgevers en werknemers in 2014 voor dat er meer zij-instromers komen. Werkendenen werkzoekenden worden snel bij- en omgeschoold zodat zij snel en effectief aan de slag kunnen in sectoren waar vacatures zijn

    Er komt meer aandacht voor het belang voor kennis en vaardigheden op het gebied van energiebesparing en schone technologie.De Topsector Energie gaat ervoor pleiten dat deze onderwerpen een vaste plek krijgen in het beroepsonderwijs

    Voor werknemers die hun baan in de energiesector of de energie-intensieve industrie kwijtraken, komen er van-werk-naar-werk-trajecten

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestende organisaties

    Terug naarvisie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestendeorganisaties

    Werk & scholingBorging & evaluatie

    OverzichtBelanghebbenden

    Intro/leeswijzer

  • Urgentie Visie/ambitie MaatregelenIntro/leeswijzerIntro/leeswijzer

    Het Nederlandse bedrijfsleven zet alle zeilen bij om de ambities uit het Energieakkoord voor duurzame groei te realiseren.

    Wij doen dat door in onze bedrijven en bij ons transport: energie efficinter te gebruiken (wij gebruiken energie efficinter) meer duurzame energie te gebruiken, bijvoorbeeld uit wind, water en zon (wij gebruiken meer duurzame energie) logistiek te verduurzamen (wij transporteren goederen)

    Daarnaast lobbyen wij in Brussel voor een beter systeem voor Europese emissiehandel.

    De informatie over onze bijdrage aan duurzame groei is per onderwerp verdeeld in drie themas: Urgentie: waarom moet er eigenlijk iets veranderen? Visie/ambitie: wat willen we bereiken en wanneer? Maatregelen: wat hebben we daarvoor afgesproken?

    Energieconsumerend bedrijfsleven

    Intro en leeswijzer

    Naar urgentie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestende organisaties

    Terug naarvisie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestendeorganisaties

    Werk & scholingBorging & evaluatie

    OverzichtBelanghebbenden

    Terug naar overzicht belanghebbenden

  • Urgentie Visie/ambitie MaatregelenIntro/leeswijzer Urgentie

    Verbetering energie-efficintie is hard nodigVerbetering van de energie-efficintie in de industriesector is de komende jaren hard nodig om klimaatdoelen te realiseren, de concurrentiepositie te versterken en werkgelegenheid te creren Belemmeringen op het gebied van financiering, kennis en organisatie moeten verholpen worden

    Een sterker systeem voor Europese Emissiehandel (ETS)Emissiehandel is de handel in rechten om schadelijke stoffen uit te stoten (emissierechten). Het ETS-systeem stelt een plafond aan de uitstoot broeikasgassen van bedrijven die emissierechten mogen verhandelen. Nadelen van het huidige systeem zijn: Diverse landen en regios hebben eigen regels voor emissiehandel; een mondiaal vraagstuk vraagt om een integrale aanpak De huidige Europese emissiehandel is te weinig stimulerend voor CO2-reductie. Mede door de economische crisis zijn er

    teveel emissierechten uitgegeven waardoor de CO2-prijs laag is

    Energieconsumerend bedrijfsleven

    Wij gebruiken energie efficinter

    Terug naar intro/leeswijzer Naar visie/ambitie (1/2)

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestende organisaties

    Terug naarvisie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestendeorganisaties

    Werk & scholingBorging & evaluatie

    OverzichtBelanghebbenden

  • Visie/ambitie (1/2)Urgentie MaatregelenIntro/leeswijzer

    Terug naar urgentie Naar visie/ambitie (2/2)

    Energieconsumerend bedrijfsleven

    Wij gebruiken energie efficinter

    Energie-efficintieDe industrile sector inclusief de agrarische sector legt in het Energieakkoord zijn ambities vast: Een internationaal leidende positie voor energie-intensieve bedrijven op het gebied van energie-efficintie Een verbetering van energie-efficintie draagt bij aan het totaal van 100 PetaJoule (PJ) dat Nederland in 2020 wil hebben bespaard ten

    opzichte van bestaand beleid Energie-intensieve bedrijven die onder het ETS vallen (MEE-bedrijven) maken afspraken om in 2020 een aanvullend potentieel van 9PJ

    energiebesparing 2020 te realiseren Een samenhangend stimuleringspakket dat aanzet tot investeringen en gedragsverandering, voortbouwend op convenanten die in 2008 en

    2009 voor belangrijke economische sectoren zijn gesloten

    Meer duurzame energieHet kabinet wil dat in 2023 16% van het energieverbruik komt uit hernieuwbare bronnen zoals zon, wind en water. Het bedrijfsleven werkt mee aan het realiseren van die ambitie. Belangrijke voorwaarden zijn: Zekerheid over het overheidsbeleid Lagere kosten van hernieuwbare energie door steeds nieuwe innovaties Versterking van de Nederlandse concurrentiepositie voor cleantech bedrijven Extra werkgelegenheid als gevolg van de investeringen

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestende organisaties

    Terug naarvisie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestendeorganisaties

    Werk & scholingBorging & evaluatie

    OverzichtBelanghebbenden

  • Visie/ambitie (2/2)Urgentie MaatregelenIntro/leeswijzer

    Terug naar visie/ambitie (1/2) Naar maatregelen (1/2)

    Energieconsumerend bedrijfsleven

    Wij gebruiken energie efficinter

    Versterking van de Europese emissiehandelEen structurele verbetering van de Europese emissiehandel (ETS) moet per 2020 gemplementeerd worden. Eisen voor het vernieuwd ETS zijn: Een effectieve volumeprikkel voor investeringen in CO2-reductie en CO2-efficinte groei Bevorderen van goedkope CO2-reductie Borging van de concurrentiepositie van de best presterende bedrijven Bevorderen van een uitrol van het ETS buiten Europa

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestende organisaties

    Terug naarvisie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestendeorganisaties

    Werk & scholingBorging & evaluatie

    OverzichtBelanghebbenden

  • Maatregelen (1/3)Visie/ambitie

    Terug naar visie/ambitie (2/2) Naar maatregelen (2/3)

    Wij als bedrijfsleven besparen energie & geld Wij bouwen voort op de bestaande sectorconvenanten (2008 en 2009) voor verbetering van energie-efficintie Wij richten samen met de overheid een Expertisecentrum op voor energiebesparing. Dit centrum helpt bedrijven en financiers om de meest

    effectieve maatregelen voor een verbetering van de energie-efficintie in kaart te brengen Wij krijgen te maken met strengere handhaving van de Wet Milieubeheer. Daarin staat dat we energiebesparende maatregelen moeten

    uitvoeren als we de kosten binnen vijf jaar terugverdienen de overheid neemt een concrete en erkende maatregelentabel in de Wet Milieubeheer op. In deze maatregelentabel staat

    beschreven welke maatregelen een terugverdientijd van maximaal vijf jaar hebben Wij kunnen vanaf 2014 vrijwillig deelnemen aan een proefproject Energie Prestatie Keuring (EPK), waarbij onze gebouwen een

    periodieke energiekeuring krijgen. Bij positief resultaat wordt de EPK in 2016 ingevoerd Wij maken een samenhangend plan van aanpak om restwarmte beter te benutten. Restwarmte is overtollige warmte van bedrijven die

    niet wordt benut voor hergebruik De overheid zal ons geen nadere verplichtingen opleggen omtrent WKK-installaties (warmtekrachtkoppeling). Veel WKK-installaties

    kunnen bij de huidige marktomstandigheden niet economisch opereren Er komt onderzoek naar mogelijke financiering van energiebesparende maatregelen met een terugverdientijd van meer dan acht jaar.

    Voor maatregelen met een kortere terugverdientijd bestaat al de Garantie Ondernemingsfinanciering (GO), die de risicos voor bankenverkleint en dus de financieringsmogelijkheden vergroot

    De Energie Investeringsaftrek (EIA) zal zoveel mogelijk worden gericht op investeringen in energiebesparing; via de EIA kunnen wijfiscaal voordelig investeren in energiezuinige technieken en duurzame energie

    Energieconsumerend bedrijfsleven

    Wij gebruiken energie efficinter

    Urgentie Intro/leeswijzer

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestende organisaties

    Terug naarvisie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestendeorganisaties

    Werk & scholingBorging & evaluatie

    OverzichtBelanghebbenden

  • Energieconsumerend bedrijfsleven

    Wij gebruiken energie efficinter

    Maatregelen (2/3)Visie/ambitie Urgentie Intro/leeswijzer

    Wij als MEE-bedrijven krijgen mogelijkheden voor maatwerkDe Meerjarenafspraak Energie-efficintie is een convenant tussen energie-intensieve bedrijven die deelnemen aan het Europese systeem voor emissiehandel ETS en de overheid Het MEE-convenant wordt aangevuld met een raamwerk voor maatwerkafspraken tussen individuele bedrijven en de overheid.

    Daarmee willen we ook rendabele energiebesparingsmaatregelen nemen met een terugverdientijd van meer dan vijf jaar. Zo verbeteren wij onze concurrentiepositie

    Wij ontsluiten een aanvullend potentieel van 9 PJ energiebesparing in 2020 Wij worden niet afgerekend op eventuele tegenvallende resultaten door het wegvallen van onrendabele warmtekrachtkoppeling (WKK)

    Voor ons als MJA3-bedrijven bestaat adequate regelgeving Het MJA3-convenant is een Meerjarenafspraak over energie-efficiency tussen de overheid en bedrijven die niet deelnemen aan het Europese systeem voor emissiehandel ETS Met het bestaande MJA-convenant en de Wet Milieubeheer is voor ons een adequaat regime van kracht Wij maken een energie-efficintieplan en nemen maatregel met een terugverdientijd kleiner of gelijk aan vijf jaar De introductie van een lijst met erkende energiebesparingsmaatregelen in de Wet Milieubeheer vergemakkelijkt de uitvoering van

    de MJA-systematiek

    Naar maatregelen (3/3) Terug naar maatregelen (1/3)

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestende organisaties

    Terug naarvisie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestendeorganisaties

    Werk & scholingBorging & evaluatie

    OverzichtBelanghebbenden

  • Energieconsumerend bedrijfsleven

    Wij gebruiken energie efficinter

    Maatregelen (3/3)Visie/ambitie Urgentie Intro/leeswijzer

    Wij tuinders verbeteren de energie-efficintie en verminderen CO2-uitstoot Wij zullen tot 2020 11 PJ extra aan energiebesparing realiseren Wij maken met de overheid nieuwe afspraken over de financiering en invulling van het programma Kas als energiebron. Dat

    is een innovatie- en actieprogramma voor energiebesparing en minder CO2-uitstoot Wij gaan per 1 januari 2015 meer betalen als we de CO2-reductie niet halen, die we in 2012 met de overheid hebben

    afgesproken. Dat geeft ons een effectieve prikkel voor energiebesparing en verduurzaming . Alle tuinders zullen aan dit CO2-sectorsysteem gaan deelnemen

    Wij spreken voor 1 januari 2014 af hoe wij producten in de markt zetten die zijn geteeld met duurzame energie ofenergiebesparende concepten. Overheden zijn belangrijke eerste afnemers (launching customers)

    Wij als industrie lobbyen voor versterking van de Europese emissiehandel (ETS) Wij zetten ons in voor een verbeterpakket van het systeem voor Europese emissiehandel (ETS) Wij lobbyen onder meer voor strengere eisen aan de maximale CO2-uitstoot door bedrijven die aan het ETS deelnemen zodat

    de CO2-uitstoot voor de hele economie in 2050 80 tot 95% lager is dan in 1990. Tegelijkertijd wordt de positie vaninternationaal concurrerende bedrijven veilig gesteld

    Terug naar maatregelen (2/3) Naar het volgende onderwerp: wij gebruiken meer duurzame energie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestende organisaties

    Terug naarvisie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestendeorganisaties

    Werk & scholingBorging & evaluatie

    OverzichtBelanghebbenden

  • Urgentie Visie/ambitie MaatregelenIntro/leeswijzerIntro/leeswijzer

    Het Nederlandse bedrijfsleven zet alle zeilen bij om de ambities uit het Energieakkoord voor duurzame groei te realiseren.

    Wij doen dat door in onze bedrijven en bij ons transport: energie efficinter te gebruiken (wij gebruiken energie efficinter) meer duurzame energie te gebruiken, bijvoorbeeld uit wind, water en zon (wij gebruiken meer duurzame energie) logistiek te verduurzamen (wij transporteren goederen)

    Daarnaast lobbyen wij in Brussel voor een beter systeem voor Europese emissiehandel.

    De informatie over onze bijdrage aan duurzame groei is per onderwerp verdeeld in drie themas: Urgentie: waarom moet er eigenlijk iets veranderen? Visie/ambitie: wat willen we bereiken en wanneer? Maatregelen: wat hebben we daarvoor afgesproken?

    Energieconsumerend bedrijfsleven

    Intro en leeswijzer

    Naar urgentie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestende organisaties

    Terug naarvisie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestendeorganisaties

    Werk & scholingBorging & evaluatie

    OverzichtBelanghebbenden

    Terug naar overzicht belanghebbenden

  • Urgentie Visie/ambitie MaatregelenIntro/leeswijzer Urgentie

    Meer hernieuwbare energieOm uitputting van energiebronnen en hogere energierekeningen te voorkomen en de uitstoot van broeikasgassen te beperken,moet de industrie meer gebruik maken van energie die wordt gewonnen uit hernieuwbare bronnen, zoals wind, zon en water

    Energieconsumerend bedrijfsleven

    Wij gebruiken meer duurzame energie

    Terug naar het vorige onderwerp: wij gebruiken energie efficinter Naar visie/ambitie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestende organisaties

    Terug naarvisie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestendeorganisaties

    Werk & scholingBorging & evaluatie

    OverzichtBelanghebbenden

  • Urgentie Visie/ambitie MaatregelenVisie/ambitie

    Energieconsumerend bedrijfsleven

    Wij gebruiken meer duurzame energie

    Investeren in hernieuwbaar Van alle energie die in Nederland gebruikt wordt, moet in 2020 14% hernieuwbaar zijn. In 2023 moet dat aandeel 16% zijn. De industrile

    partijen die deelnemen aan het Energieakkoord willen bijdragen aan het realiseren van deze ambities De industrie streeft naar investeringen die kosteneffectief zijn, nieuwe werkgelegenheid opleveren, innovaties uitlokken en bijdragen aan

    versterking van de (internationale) concurrentiepositie van de sector De bijdrage die burgers en bedrijven via hun energierekening leveren aan de subsidieregeling voor duurzame energieprodcutie (SDE+) moet

    substantieel omlaag. De SDE+-regeling stimuleert de productie van duurzame energie (elektriciteit, gas of warmte) door het prijsverschiltussen grijze en groene stroom te vergoeden

    Bij het gebruik van hernieuwbare grondstoffen hanteert de industrie als uitgangspunt de cascadering van biobased materialen, waarbijverduurzaming, energieproductie en duurzaam materialengebruik samen gaan. Cascadering wil zeggen dat als eerste de componenten met de hoogste toegevoegde waarde uit biomassa worden gehaald, voordat deze wordt bijgestookt. Hierdoor is het maatschappelijk rendementmaximaal

    Terug naar urgentie Naar maatregelen

    Intro/leeswijzer

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestende organisaties

    Terug naarvisie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestendeorganisaties

    Werk & scholingBorging & evaluatie

    OverzichtBelanghebbenden

  • Urgentie Visie/ambitie MaatregelenMaatregelen

    Wij als industrie investeren in hernieuwbaar Er worden maatregelen genomen om de productie van hernieuwbare energie op te schalen. Zo zal er in 2023 een

    energievermogen van 4450 MW (MegaWatt) uit wind op zee gerealiseerd zijn. Dat gebeurt gefaseerd, met steeds modernere techniek en steeds lagere kosten

    Door de gefaseerde en innovatieve aanpak valt de bijdrage die burgers en bedrijven via hun energierekening betalen aan de Stimuleringsregeling Duurzame Energieproductie (SDE+) substantieel lager uit dan in het Regeerakkoord werd berekend. Dat scheelt opgeteld naar verwachting circa 2,6 miljard euro tot 2020. Een deel van deze besparing wordt gebruikt voor andere maatregelen in dit Energieakkoord

    Wij intensiveren de verduurzaming van het gebruik van energie als grondstof: er komen onder andere pilots om een impuls aan de toepassing van cascadering van biobased materialen te geven en de MJA3- en MEE-afspraken zullen de inzet van biobased material ondersteunen

    Energieconsumerend bedrijfsleven

    Wij gebruiken meer duurzame energie

    Intro/leeswijzer

    Terug naar visie/ambitie Naar het volgende onderwerp binnen energieconsumerend bedrijfsleven: wij transporteren goederen

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestende organisaties

    Terug naarvisie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestendeorganisaties

    Werk & scholingBorging & evaluatie

    OverzichtBelanghebbenden

  • Urgentie Visie/ambitie MaatregelenIntro/leeswijzerIntro/leeswijzer

    Het Nederlandse bedrijfsleven zet alle zeilen bij om de ambities uit het Energieakkoord voor duurzame groei te realiseren.

    Wij doen dat door in onze bedrijven en bij ons transport: energie efficinter te gebruiken (wij gebruiken energie efficinter) meer duurzame energie te gebruiken, bijvoorbeeld uit wind, water en zon (wij gebruiken meer duurzame energie) logistiek te verduurzamen (wij transporteren goederen)

    Daarnaast lobbyen wij in Brussel voor een beter systeem voor Europese emissiehandel.

    De informatie over onze bijdrage aan duurzame groei is per onderwerp verdeeld in drie themas: Urgentie: waarom moet er eigenlijk iets veranderen? Visie/ambitie: wat willen we bereiken en wanneer? Maatregelen: wat hebben we daarvoor afgesproken?

    Energieconsumerend bedrijfsleven

    Intro en leeswijzer

    Naar urgentie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestende organisaties

    Terug naarvisie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestendeorganisaties

    Werk & scholingBorging & evaluatie

    OverzichtBelanghebbenden

    Terug naar overzicht belanghebbenden

  • Urgentie Visie/ambitie MaatregelenUrgentie

    Naar maatregelen

    Groeiende uitstoot van broeikasgassen De sector mobiliteit en transport is verantwoordelijk voor een kwart (24%) van de CO2-uitstoot van Nederland (2011) Die uitstoot is de afgelopen 20 jaar flink gestegen: in 2011 was de uitstoot ruim een kwart hoger dan in 1990. Het volume van mobiliteit en

    transport zal bovendien blijven toenemen Er zijn meerdere manieren om de duurzaamheid van vervoer te meten. Dit maakt vergelijken moeilijk Ontwikkeling van nieuwe technologien zijn onvoorspelbaar; dat maakt het lastig om afspraken voor de lange termijn te maken

    Efficinter vervoer Financile en organisatorische barrires om vervoersstromen te bundelen en verschillende vormen van transport te benutten, moeten

    verdwijnen. Verladers moeten daar meer oog voor hebben Duurzamere voertuigen Er zijn strengere Europese normen nodig om het wagenpark schoner en zuiniger te maken zonder concurrentieverhoudingen te verstoren Stadsdistributie met duurzame voortuigen moet worden aangemoedigd

    Duidelijkheid Overheidsbeleid verandert te vaak. Voor investeringen is consistent beleid nodig

    Energieconsumerend bedrijfsleven

    Wij transporteren goederen

    Intro/leeswijzer

    Terug naar naar het vorige onderwerp binnen energieconsumerend bedrijfsleven: wij gebruiken meer duurzame energie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestende organisaties

    Terug naarvisie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestendeorganisaties

    Werk & scholingBorging & evaluatie

    OverzichtBelanghebbenden

  • Urgentie Visie/ambitie MaatregelenVisie/ambitie

    !17%

    !60%

    +26%%

    Overeengekomen%doelstellingen%Effect%vastgesteld%beleid%(indica:e%PBL)%Daadwerkelijke%uitstoot%

    +12%%+13%%

    2011$ 2020$ 2030$ 2050$

    Energieconsumerend bedrijfsleven

    Wij transporteren goederen

    Minder uitstoot broeikasgassen Primaire doel van de mobiliteits- en transportsector is om de uitstoot van broeikasgassen door de sector te reduceren In 2050 is de broeikasgasemissie met minimaal 60% gereduceerd t.o.v. 1990 De transport- en mobiliteitssector levert een energiebesparingsbijdrage 15 20 PJ in 2020, uitgaande van tijdige

    realisatie van voorgenomen Europese CO2-emissienormen voor personen- en bestelautos De sector streeft naar vermindering van andere ongewenste (milieu)effecten

    Zie staafdiagram hiernaast voor: Emissies mobiliteit en transport t.o.v. 1990 (NL, IPCC-definitie)

    Intro/leeswijzer

    Terug naar urgentie Naar maatregelen

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestende organisaties

    Terug naarvisie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestendeorganisaties

    Werk & scholingBorging & evaluatie

    OverzichtBelanghebbenden

  • Maatregelen (1/2)Urgentie Visie/ambitie

    Wij als bedrijfsleven hebben een Groene Groeiagenda opgesteldOnze gezamenlijke agenda bevat langetermijnperspectieven en kortetermijnmaatregelen. Wij werken samen met andere partijen deze agenda uiterlijk in het tweede kwartaal van 2014 verder uit

    Lange termijn Duurzame brandstoffenmix. Wij ontwikkelen samen met andere partijen uiterlijk in het voorjaar van 2014 een visie op een duurzame

    brandstoffenmix. Doel is een zo effectief en efficint mogelijke inzet van brandstoffen Zero emissie. Wij willen in 2014 samen met de overheden een Green Deal sluiten over regionale pilots met CO2-emissievrije

    stadsdistributie. In ieder geval in Rotterdam; daarnaast hebben Amsterdam, Eindhoven, Maastricht en Zutphen belangstelling Betalen voor gebruik. Wij doen samen met andere private partijen onderzoek naar betalen voor gebruik (in plaats van voor bezit) van

    voertuigen. Het kabinet zet hiertoe in deze kabinetsperiode geen stappen; toekomstige politieke besluitvorming zal bepalen of er daadwerkelijk stappen richting betalen voor gebruik worden gezet

    Ruimtelijk beleid. Gemeenten en provincies verwerken klimaatdoelen en verduurzaming van mobiliteit in lokaal ruimtelijk beleid

    Korte termijn Strengere CO2-normen. Wij lobbyen gezamenlijk bij de EU voor aanscherping van CO2-normen, ook voor het goederenvervoer Publiek-private marktvoorbereiding. Wij werken samen met de overheid aan een programma om business cases en producten te

    ontwikkelen op het gebied van duurzame mobiliteit

    Energieconsumerend bedrijfsleven

    Wij transporteren goederen

    Intro/leeswijzer

    Terug naar visie/ambitie Naar maatregelen (1/2)

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestende organisaties

    Terug naarvisie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestendeorganisaties

    Werk & scholingBorging & evaluatie

    OverzichtBelanghebbenden

  • Maatregelen (2/2)Urgentie Visie/ambitie

    Korte termijn (vervolg van vorige pagina) Koploperschap nieuwe technologien. Wij werken samen met de overheid aan Nederlands koploperschap in onder meer elektrisch

    vervoer. Daarnaast komt er onderzoek naar andere marktkansen, onder andere op het gebied van biogas en LNG in de binnenvaart Brandstofbesparing. Er komt een campagne om het Nieuwe Rijden (wegverkeer) en het Nieuwe Draaien (scheepvaart) te stimuleren Mobiliteitsmanagement. In 2014 start een pilot met mobiliteitsbudgetten gericht op duurzamere mobiliteitsgedrag van om forenzen en

    zakelijke reizigers Efficintie logistiek. Vanuit de transportsector nemen we het initiatief om tot een meetsysteem te komen zodat de prestaties van

    bedrijven op het gebied van duurzame logistiek vergeleken kan worden. Deze informatie vormt de basis voor CO2-reducerende maatregelenmaatregelen

    Energieconsumerend bedrijfsleven

    Wij transporteren goederen

    Intro/leeswijzer

    Terug naar maatregelen (1/2) Naar het volgende onderdeel: energieproducerend bedrijfsleven en netbeheerders

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestende organisaties

    Terug naarvisie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestendeorganisaties

    Werk & scholingBorging & evaluatie

    OverzichtBelanghebbenden

  • Urgentie Visie/ambitie MaatregelenIntro/leeswijzerIntro/leeswijzer

    Naar urgentie Terug naar overzicht belanghebbenden

    Energieproducerende bedrijven spelen een belangrijke rol in duurzame groei. Wij leggen daarom in het Energieakkoord voor duurzame groei vast dat we de komende jaren flink investeren in hernieuwbare energie. Dat is energie die wordt gewonnen uit bijvoorbeeld zon, wind of water.

    Wij doen dat door: fors meer energie te winnen uit windmolens op zee en op land (wij investeren in hernieuwbaar) oude kolencentrales te sluiten de bij- en meestook van biomassa in energiecentrales te beperken tot 25 PJ en de inzet van biomassa aan duurzaamheidscriteria te binden eigen energieopwekking door burgers en bedrijven makkelijker en goedkoper te maken te investering in Smart Grids (wij beheren het net)

    Daarnaast lobbyen wij in Brussel voor een beter systeem voor Europese emissiehandel.

    De informatie over onze bijdrage aan groene groei is per onderwerp verdeeld in drie themas: Urgentie: waarom moet er eigenlijk iets veranderen? Visie/ambitie: wat willen we bereiken en wanneer? Maatregelen: wat hebben we daarvoor afgesproken?

    Energieproducerend bedrijfsleven en netbeheerders

    Intro en leeswijzer

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestende organisaties

    Terug naarvisie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestendeorganisaties

    Werk & scholingBorging & evaluatie

    OverzichtBelanghebbenden

  • Urgentie Visie/ambitie MaatregelenIntro/leeswijzer Urgentie

    Terug naar intro/leeswijzer Naar visie/ambitie

    Hernieuwbare energie Om uitputting van energiebronnen te voorkomen en de uitstoot van broeikasgassen te beperken moet de komende

    jaren meer duurzame energie worden gebruikt De vooral niet-financile belemmeringen die daarvoor nog bestaan, moeten worden weggenomen

    Een sterker systeem voor Europese Emissiehandel (ETS)Emissiehandel is de handel in rechten om schadelijke stoffen uit te stoten (emissierechten). Het ETS-systeem stelt een plafond aan de uitstoot van broeikasgassen van bedrijven die emissierechten mogen verhandelen. Nadelen van het huidige systeem zijn: Diverse landen en regios hebben eigen regels voor emissiehandel; een mondiaal vraagstuk vraagt om een

    integrale aanpak De huidige Europese emissiehandel is te weinig stimulerend voor CO2-reductie. Mede door de economische crisis

    zijn er teveel emissierechten uitgegeven waardoor de CO2-prijs laag is.

    Energieproducerend bedrijfsleven en netbeheerders

    Wij investeren in hernieuwbaar

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestende organisaties

    Terug naarvisie

    Energieke burgers Werknemers Financiers Ondernemers Huisvestendeorganisaties

    Werk & scholingBorging & evaluatie

    OverzichtBelanghebbenden

  • Visie/ambitie (1/2)Urgentie Maatregelen

    Terug naar urgentie Naar visie/ambitie (2/2)

    Meer hernieuwbare energie In 2020 moet ten minste 14% van onze energie bestaan uit hernieuwbare energie (bijvoorbeeld uit zon, wind en

    water) die in Nederland geproduceerd is. In 2023 moet dat aandeel 16% zijn Het energieproducerend bedrijfsleven wil een kosteneffectieve uitrol van de opwekking van hernieuwbare energie

    Voorwaarden zijn: zekerheid voor investeerders, meer werkgelegenheid, voortgaande innovaties en daarmee lagerekosten en versterking van de concurrentiepositie van Nederlandse bedrijven in deze sector

    Oude kolencentrales gaan de komende jaren dicht Afvang, gebruik en opslag van CO2 (CCS) is onvermijdelijk om op de lange termijn te komen tot een volledig duurzame

    energievoorziening

    Inzet biomassa en cascadering De bij- en meestook van biomassa in kolencentrales is maximaal 25 PJ Er komen verdergaande duurzaamheidseisen voor de inzet van biomassa Bij het gebruik van hernieuwbare grondstoffen hanteren we als uitgangspunt de cascadering van biobased

    materialen, waarbij we a