Het succes van Buurtbemiddeling

download Het succes van Buurtbemiddeling

of 80

  • date post

    11-Jan-2017
  • Category

    Documents

  • view

    213
  • download

    0

Embed Size (px)

Transcript of Het succes van Buurtbemiddeling

  • Het succes van Buurtbemiddeling

  • HET SUCCES VAN

    BUURTBEMIDDELING

    Resultaten van het evaluatieonderzoek

    Deel 3

    Utrecht, 26 maart 2004

    Drs. L.M.J. Fiers MMC Mevrouw drs. A. Jansen

  • 5Het succes van Buurtbemiddeling

    Colofon

    Het succes van buurtbemiddeling is het derde boek in eenintroductiereeks over buurtbemiddeling in Nederland.

    Redacteurs Drs. L.M.J. Fiers MMCMw. Drs. A. JansenBerenschot, Utrecht

    Vormgeving en druk Drukkerij Graficolor b.v.Nijmegen

    Uitgave Landelijk ExpertisecentrumBuurtbemiddelingPostbus 33323502 GH UTRECHTT 030-280 21 40F 030- 637 10 72E verdiwel@xs4all.nlwww.buurt-burenbemiddeling.nl

    Utrecht, 2004ISBN 90-806707-3-1

    Behoudens de door de wet gestelde uitzonderingen mag niets uit deze uitgave wordenverveelvoudigd en/of openbaar gemaakt worden zonder schriftelijke toestemming van hetLandelijk Experti-secentrum Buurtbemiddeling van Verdiwel. Het evaluatie-onderzoek isuitgevoerd in opdracht van het Ministerie van Justitie. Voor de resultaten van dit evalua-tie-onderzoek is Berenschot verantwoordelijk.

  • 6Het succes van Buurtbemiddeling

  • Inhoud 1 Inleiding . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 91.1 Achtergrond . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 91.2 Onderzoeksopdracht. . . . . . . . . . . . . . . . . 101.3 Verantwoording aanpak onderzoek . . . . . . 10

    2 De organisatie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 132.1 Organisatiemodellen . . . . . . . . . . . . . . . . . 132.2 Bemiddelingsproces . . . . . . . . . . . . . . . . . 152.3 Projectvormen . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 202.4 Netwerkpartners . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 202.5 LEB. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 232.6 Conclusies en aanbevelingen . . . . . . . . . . . 29

    3 De Uitkomsten . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 333.1 Registratiegegevens . . . . . . . . . . . . . . . . . . 333.2 IJkpunten. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 343.3 Waardering. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 353.4 Succes- en faalfactoren . . . . . . . . . . . . . . . 373.5 Werklast. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 423.6 Overige gevolgen . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 453.7 Conclusies en aanbevelingen . . . . . . . . . . . 46

    4 De kosten . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 49

    5 Succes stimuleringsregeling . . . . . . . . . . . . . . . 53

    6 Samenvatting: Conclusies en Aanbevelingen . . 556.1 De organisatie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 556.2 De uitkomsten . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 576.3 De kosten . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 586.4 Succes stimuleringsregeling . . . . . . . . . . . . 586.5 Aanbevelingen . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 59

    Bijlagen:1 Respons vragenlijsten en interviewpartners . . 612 Registratiegegevens . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 633 Waardering buurtbemiddeling . . . . . . . . . . . 654 Werkwijze politie en corporaties . . . . . . . . . . 695 Kosten buurtbemiddeling . . . . . . . . . . . . . . 75

    7Het succes van Buurtbemiddeling

  • 8Het succes van Buurtbemiddeling

  • INLEIDING

    1.1 ACHTERGRONDBuurtbemiddeling is het bemiddelen in conflicten tussen buren ofpersonen uit een buurt of wijk, onder leiding van twee onafhan-kelijke, onpartijdige bemiddelaars. Zo definieert het LandelijkExpertisecentrum Buurtbemiddeling (LEB) het begrip buurtbemid-deling. De bemiddelaars zijn daartoe getrainde lokale vrijwilligers. Zijhanteren een methode die bevordert dat conflicten in de buurt entussen buren in goede kanalen worden geleid, waardoor (strafbare)escalatie kan worden voorkomen. Buurtbemiddeling geeft buurtge-noten handvatten om over het betreffende conflict afspraken temaken die voor beide conflicterende partijen aanvaardbaar zijn.

    Het zijn onder meer deze inzichten die in 1997 voor het Ministerievan Justitie aanleiding waren om een aantal experimenten metbuurtbemiddeling financieel te ondersteunen. Tijdens de LandelijkeConferentie Buurtbemiddeling (2000) zijn de resultaten van dezesuccesvolle experimenten (Rotterdam, Zwolle en Gouda) gepresen-teerd. Ze zijn ook opgenomen als best practice in de stimulerings-regeling Criminaliteitspreventie van het Ministerie van Justitie.Tevens werd op deze conferentie aangekondigd dat het LEB zouworden opgericht. Dit door het Ministerie van Justitie gefinancierdelandelijk servicepunt kreeg de taak startende projecten te faciliteren.

    Het deelgebied Buurtbemiddeling van de stimuleringsregelingCriminaliteitspreventie heeft gemeenten en instanties in de jaren2000 tot en met 2002 in staat gesteld om gezamenlijk initiatieven opte pakken. Er zijn inmiddels meerdere organisatorische vormen vanbuurtbemiddeling te onderscheiden. De methode van buurtbemid-deling staat helder beschreven in het boek Beter een goede buur, eenuitgave van het Landelijk Expertisecentrum1. Het tweede door hetLEB uitgebrachte boek Goede buren, betere buren1, biedt inzicht inde wijze waarop een buurtbemiddelingsproject het bestegeorganiseerd kan worden.

    9Het succes van Buurtbemiddeling

    1

    1 Landelijk Expertisecentrum Buurtbemiddeling, Beter een goede buur. De methode vanbuurtbemiddeling, een introductie, Utrecht 2001.

    2 Landelijk Expertisecentrum Buurtbemiddeling, Goede buren, betere buurten. Hetorganiseren van buurtbemiddeling, een introductie, Utrecht 2003.

  • 1.2 ONDERZOEKSOPDRACHTHet kabinet is van mening dat buurtbemiddeling inmiddelsvoldoende onder de aandacht is gebracht van gemeenten en andereinstanties; het is aan hen om ook zonder startsubsidie van derijksoverheid lokaal verdere initiatieven te ontplooien. Een aantalgemeenten en instanties doet dat ook. Wel vindt het Ministerie vanJustitie het van belang de tot nu toe uitgevoerde projecten buurt-bemiddeling te evalueren. Enerzijds wil het ministerie hiermeeverantwoording afleggen over het gevoerde beleid, meer specifiek overde effecten van de ingezette middelen; anderzijds dient de evaluatievast te stellen of de aanpak van buurtbemiddeling nog succesvol is enwelk deel daarvan het meest succesvol is. De evaluatieresultatenmoeten nieuwe initiatiefnemers in staat stellen om tot een succesvolleaanpak van buurtbemiddeling te komen. Bovendien dragen deevaluatieresultaten bij aan de beantwoording van de vraag of dehuidige door het LEB uitgevoerde functies continuering behoeven.

    Het hoofd van de afdeling Criminaliteitspreventie van het Ministerievan Justitie heeft Berenschot opdracht gegeven om de door hetministerie in de periode 2000 tot en met 2002, op basis van destimuleringsregeling Criminaliteitspreventie, gesubsidieerde projectenbuurtbemiddeling te evalueren. Hoofdvragen voor het onderzoekzijn:

    1. Hoe heeft de organisatie van buurtbemiddeling gestalte gekregen?2. Wat zijn de uitkomsten van buurtbemiddeling?3. Wat zijn de kosten van buurtbemiddelingsprojecten?4. Was de stimuleringsregeling een succes?

    1.3 VERANTWOORDING AANPAK ONDERZOEKDit onderzoek is uitgevoerd door drs. L.M.J. Fiers MMC(projectleider) en mevrouw drs. A. Jansen. Drs. R.M. Jansen en drs.J.J. Gelevert hebben bijdragen geleverd, in het bijzonder bij de opzetvan dit onderzoek.Wij hebben dit onderzoek als volgt uitgevoerd. Uiteraard zijn wijgestart met het bestuderen van relevante documentatie. Het betrof opde eerste plaats de reeds eerder genoemde en door het LEBuitgebrachte boeken over buurtbemiddeling alsmede het door deErasmus Universiteit uitgevoerde evaluatieonderzoek naar de drie

    10Het succes van Buurtbemiddeling

  • proefprojecten uit het eind van de jaren negentig3. Voorts hebben wijde stimuleringsregelingen Criminaliteitspreventie (2000 tot en met2002) en de bij het LEB en bij het Ministerie van Justitie beschikbareregistratiegegevens van lokale buurtbemiddelingsprojecten bestu-deerd. Vervolgens hebben wij enkele orinterende gesprekken gevoerdmet een aantal sleutelpersonen rond buurtbemiddeling: zowel met delandelijke manager bij het LEB, met de stedelijk projectleiderbuurtbemiddeling in Rotterdam en met twee lokale cordinatoren.Op basis van de uitgevoerde documentstudie en de orinterendegesprekken hebben wij enqutes opgesteld. Wij hebben bij de volgende vier groepen van betrokken actorenenqutes uitgezet:

    Lokale cordinatoren Netwerkpartners Bemiddelaars Bemiddelden

    De resultaten van de enqutes hebben wij statistisch geanalyseerd. Inaanvulling op en ter verdieping van de enquteresultaten hebben wijvervolgens een aantal interviews gehouden. In bijlage 1 vindt u derespons per betrokken actorgroep en de gesprekspartners voor deinterviews.

    Dit evaluatie-onderzoek is begeleid door een commissie bestaandeuit: mr. L.J.M. Tonino en mevrouw drs. I. van Erpecum (beidenwerkzaam bij het Ministerie van Justitie) en drs. D. van Lin, managervan het LEB.

    Het concepteindrapport is tevens kritisch bekeken door de heerI. Thepass, voormalig directeur woningcorporatie WoonbronMaas-oevers en initiatiefnemer van buurtbemiddeling in Rotterdamen de heer R. Linthorst, beleidsadviseur en projectleider Mediationvan het Nederlands Politie Instituut.

    11Het succes van Buurtbemiddeling

    3 Bemiddelen bij conflicten tussen buren. Een sociaal-wetenschappelijke evaluatie vanexperi-menten met Buurtbemiddeling in Nederland, Peper e.a. 1999.

  • De resultaten van dit evaluatieonderzoek zijn op 27 november 2003besproken tijdens een werkconferentie met direct bij buurtbemid-deling betrokkenen. De tijdens de werkconferentie verkregen reactieshebben wij verwerkt in dit evaluatierapport.

    De bespreking van het conceptrapport met de begeleidingscommissieen tijdens de werkconferentie laat de verantwoordelijkheid vanBerenschot voor de resultaten van dit onderzoek onverlet.

    Dit rapport is verder als volgt opgebo