Get Connected nr 10

of 28 /28
Get Connected nr. 10, JULI 2015 GameChanger binnen de gezondheidszorg FocusCura Technische oplossingen voor langer zelfstandig thuiswonen, zie pag. 6

Embed Size (px)

description

Healthy Urban Living, FocusCura, Smart Solar Charging, Investeringsfondsen en 3D printen: slechts een paar van de onderwerpen waarmee de tiende editie van het Get Connected magazine gevuld is. Ook staan er weer nieuwe Groene, Gezonde en Slimme gamechangers en blikvangers in. En wat gebeurt er allemaal op internationaal gebied? U leest het in deze nieuwe editie.

Transcript of Get Connected nr 10

  • Get Connectednr. 10, JULI 2015

    GameChanger binnen de gezondheidszorg FocusCura

    Technische oplossingen voor langer zelfstandig thuiswonen, zie pag. 6

  • get connected

    03

    04

    05

    06

    08

    22

    24

    26

    27

    06GameChangerFocusCura, technische oplossingen in de zorg

    Langer zelfstandig thuis wonen Wie wil dat nou niet?

    Volop werk in de ICT

    VoorwoordHenk Broeders

    Nieuwsitems

    Get Connected werkconferentie

    Utrechtse GameChangers

    Utrechtse startups

    360o interview

    Internationalisering

    Research

    Agenda

    Colofon Deze Get Connected is tot stand

    gekomen in opdracht van de

    Economic Board Utrecht (EBU).

    Wij danken de ondernemers en

    bestuurders die hieraan hebben

    meegewerkt.

    Redactie

    Marijke Hoenderdos, Jolanda Kleij,

    Karien Docter

    Eindredactie

    Jolanda Kleij

    Hoofdredactie

    Marcia Veenhuis, Doron Verstraelen

    Fotografie

    Robert Oosterbroek, Oscar Timmers,

    Patrick Stoop Photography, Michiel

    Zwart EditieM, Kliphanger, Silverfit

    Vormgeving

    DDK, Utrecht

    Drukwerk

    Platform P

    Hier wordt genvesteerd in uw toekomst. Dit project is mede mogelijk gemaakt dankzij een bijdrage uit het Europees fonds voor Regionale Ontwikkeling van de Europese Unie.

    Smart Solar ChargingLevert op!

    14Gezond

    18Slim

    10Groen

    INHOUD

    Utrechtse GameChanger Daan Dohmen van FocusCura

  • voorwoord

    3

    De OESO publiceerde in 2013 een rapport

    met de prognose dat, tot het einde van deze

    eeuw, het inwonertal van steden met 5 miljard

    mensen zal groeien. Die groei vindt vooral

    plaats in Azi en Afrika. De gevolgen voor de

    leefomgeving zijn gigantisch: zonder maat-

    regelen zullen steden in toenemende mate

    onleefbaar worden.

    Afrika en Azi staan niet stil. Ze kennen groei-

    cijfers waar wij in Nederland jaloers op zijn.

    Maar er is in die werelddelen ook een toe-

    nemend besef dat als de groei niet slim en

    duurzaam wordt aangepakt het de concur-

    rentiepositie zal schaden en daarmee groei

    zal afremmen.

    Zo investeert Beijing tot 2022 7 miljard in

    schone lucht. Onderdeel van de plannen is een

    gigantisch fietsplan dat opgesteld werd door

    twee ingenieursbureaus uit onze regio, Ecofys

    en RoyalHaskoningDHV. Nog een voorbeeld:

    Taiwan investeert in duurzame mobiliteit door

    de aanleg van een Group Rapid Transit System,

    geleverd door het bedrijf 2getthere uit Utrecht.

    Maar ook dichterbij investeren steden in leef-

    baarheid. Londen investeerde vorig jaar 150

    miljoen in fietspaden en in elektrisch vervoer.

    Chicago investeerde in een online platform

    voor smart mobility. Ook hier gingen opdrach-

    ten naar bedrijven uit onze regio: PROOV en

    RoyalHaskoningDHV in Londen en Clever-

    Franke in Chicago. En ook onze overheden

    investeren in leefbaarheid, zoals Utrecht met

    de grootste fietsenstalling ter wereld.

    Er zijn op aarde 100 metropolen met meer dan

    vier miljoen inwoners. Zij zullen allen de ko-

    mende decennia investeren in stedelijke leef-

    baarheid. De markt voor oplossingen voor ge-

    zonde, slimme en groene steden is gigantisch.

    Oplossingen voor het realtime kunnen mana-

    gen van luchtkwaliteit, geluidbelasting en mo-

    biliteit zijn het nieuwe goud. Anders gezegd;

    oplossingen voor Healthy Urban Living heb-

    ben de toekomst.

    Onze regio zit op dat nieuwe goud. Denk aan

    de UU, UMCU, KNMI, RIVM, TNO en de ge-

    noemde bedrijven. EBU bundelt deze krach-

    ten, zodat we kansen volop kunnen benutten.

    De basis is gelegd met het Utrechtse stations-

    gebied als living lab. Dit gebied is door de EU

    geselecteerd als Smart Sustainable District. Het

    stationsgebied wordt ons gezamenlijke interna-

    tionale uithangbord voor nieuwe oplossingen

    voor Healthy Urban Living. Bijkomend voordeel;

    het stationsgebied krijgt een positief imago. Het

    wordt d plek waar het gebeurt en het wordt het

    voorbeeld van transformatie. Bovendien is het

    stationsgebied groot genoeg om oplossingen

    ook relevant te laten zijn voor de grote metro-

    polen in de rest van de wereld. En wie volgt?

    De Floriade, Utrecht Science Park?

    Leefbaarheid als exportproduct en banen-

    machine. En onze eigen regio als proeftuin.

    Healty Urban living zit in het hart van de EBU

    agenda en weerspiegelt waar wij voor staan:

    onze regio als meest leefbare economie van

    Europa. Groen, Gezond n Slim.

    Daarom hebben we Healthy Urban Living ge-

    kozen als thema voor de Get Connected bij-

    eenkomst van 9 oktober. Wij nodigen u van

    harte uit. Zet het in uw agenda en Fasten your

    Seatbelts voor Healthy Urban Living.

    oplossingen voor Healthy Urban Living hebben de toekomst

    HENK BROEDERS Voorzitter EconomicBoard Utrecht

    Stedelijke leefbaarheid als exportproduct

  • 4nieuws

    NIEUWE OPLEIDING: DE SLOPERSACADEMIE Twee ziekenhuizen in Amersfoort moesten duurzaam worden gesloopt.

    Wat betekent dit voor het beroep van sloper nu en inde toekomst?

    De School voor Techniek springt hier op in.

    In september wordt het nieuwe centrum de Wereld voor Techniek voor

    onder andere de school voor Techniek opgeleverd, naast het centrum

    voor duurzaam renoveren in Amersfoort. Het oude pand van Fortis wordt

    getransformeerd en onder andere opleidingen voor bouw en installatie

    en ook het Remea-innovatielab komen in dit pand, in samenwerking met

    Bijvoorbeeld Van Dorp installaties en BAM Infra, etc. En dus ook de nieuwe

    opleiding; de Slopersacademie!

    De Slopersaacademie is uniek in Nederland, want het is tot nu toe de enige

    opleiding. Vanaf 1 februari dit jaar is een klas met tien leerlingen gestart met

    een 1,5 jaar durende opleiding voor duurzaam slopen.

    MBO Amersfoort heeft van de minister het alleenrecht gekregen op deze

    opleiding. De VERAS (Vereniging voor Aannemers in de Sloop) verwacht

    dat Nederland jaarlijks 150-200 leerlingen klaar dient te stomen voor dit

    beroep. Echter, vanwege het toenemende belang van slim omgaan met

    grondstoffen, in het kader van circulaire economie, kan het zomaar zijn

    dat ook andere bedrijven dan sloopbedrijven iemand met de expertise van

    duurzaam sloper in huis willen hebben.

    UTRECHTS STATIONSGEBIED ICOON VOOR DUURZAME HERONTWIKKELINGHet Utrechtse stationsgebied is geselecteerd als icoon voor duurzame

    herontwikkeling door hetEuropese Climate-KIC programma Smart

    Sustainable Districts. Dit biedt Utrecht de mogelijkheid om, samen met

    districten in Londen, Berlijn, Kopenhagen, Gotenburg en Parijs, het thema

    duurzaamheid stevig te verankeren in de herontwikkelingsambities in het

    stationsgebied fase II. Daarmee is de basis gelegd voor het stationsgebied

    als living lab.

    DUTCH INTERACTIVE AWARDS 2015Ook dit jaar zijn op 21 mei de Dutch Interactive Awards weer

    uitgereikt aan online Nederland.

    Als winnaar in de categorie Brand kwam eFocus als winnaar uit de bus.

    Het bedrijf, gevestigd in o.a. Utrecht en Amersfoort, ontwierp voor het

    Amersfoortse ThiemeMeulenhoff een nieuw ThiemeMeulenhoff.nl, die alle

    voormalige lesmethode websites bij elkaar brengt; een zeer vernieuwend

    online content concept voor de sector. Winnaarin de categorie Media &

    entertainment waren het Hilversumse Talpa en MediaMonks. Zij ontwierpen

    een app voor the Voice of Holland.

    4

    NIEUWSITEMS

    UTRECHT: DE DIGITALE INFORMATIEROTONDE VAN NEDERLANDNederlandse FIWARE lab opent in Utrecht

    Op donderdag 23 april is bekend gemaakt dathet Nederlandse FIWARE

    lab in Utrecht wordt geopend. Dit gebeurt met ondersteuning van de

    gemeente Utrecht, gemeente Amersfoort, provincie Utrecht en de Eco

    nomic Board Utrecht.

    FIWARE (Future Internet) is een EU-initiatief van toenmalig Europees Com-

    missaris Neelie Kroes als onderdeel van haar digitale agenda. In het FIWARE

    Lab kunnen ontwikkelaars gratis gebruikmaken van (open) datacenter-faci-

    liteiten. Ook zijn er speciale standaard bouwstenen beschikbaar voor FIWA-

    RE die ontwikkeling van apps en toepassingen versnellen en herbruikbaar

    maken door heel Europa.

    In navolging van landen als Duitsland, Frankrijk, Spanje en Itali krijgt

    Nederland hiermee haar eigen FIWARE Lab. Met de komst van het

    FIWARE Lab wordt verwacht dat het Utrechtse vestigingsklimaat voor

    applicatieontwikkelaars verbetert en dat de regio Utrecht zich ontwikkelt tot

    d digitale informatierotonde van Nederland.

    Economische kansen

    Een consortium van bedrijven uit de regio Utrecht heeft aangegeven circa

    1.300.000 te willen investeren in het FIWARE Lab NL (in twee jaar). Het

    consortium wordt gesteund door de provincie Utrecht en de Economic

    Board Utrecht. De gemeenten Utrecht en Amersfoort hebben de intentie

    uitgesproken een aantal nieuwe (mobiele) toepassingen conform het

    FIWARE programma van de EU te laten ontwikkelen. Ook andere steden

    zijn inmiddels aangesloten, waaronder Amsterdam, Rotterdam, Eindhoven

    en Enschede.

    De Economic Board Utrecht steunt deze vernieuwing van de

    kennisinfrastructuur en de nieuwe samenwerking tussen overheid en

    bedrijfsleven en ziet ook de (economische) kansen die dit nieuwe initiatief

    met zich meebrengt. Op de totale begroting van circa 2.500.000 in twee

    jaar draagt de EBU circa een derde bij. Na de looptijd van het initiatief van

    twee jaar, is het de bedoeling dat er een stabiel en toegankelijk FIWARE

    knooppunt staat dat blijvend toegevoegde waarde biedt voor bedrijven en

    overheden. Uiteindelijk kan het initiatief leiden tot een economische spin-

    off van circa 1.500 banen en 20.000.000 (vervolg)investeringen tot 2020.

  • 5Get Connected

    5

    In de aanloop naar 9 oktober zijn wij op zoek naar

    kansrijke, opschaalbare business cases, die gere-

    aliseerd kunnen worden met behulp van kennis,

    kunde en kassa via de EBU en partners. Heeft u een

    initiatief of kent u iemand met een kansrijk initia-

    tief? Laat het ons weten! De beste voorstellen krij-

    gen op 9 oktober een podium en een plek in het

    jaarplan 2016. Houd onze website in de gaten voor

    meer informatie.

    De ochtend staat in het teken van diverse werkses-

    sies waarin de jaarplannen per domein worden ge-

    presenteerd, bediscussieerd en aangescherpt. Wel-

    ke acties verdienen extra aandacht? Wat missen we

    nog? Waar moeten we direct mee stoppen? Hoe

    kan uw organisatie hieraan bijdragen?

    In de middag kiezen we Healthy Urban Living als

    centraal thema. Na een plenaire aftrap om 13:00

    uur volgen verschillende sessies.

    We eindigen met een plenaire get connected waarin we de highlights

    van de dag de revue laten passeren met een (nog nader bekend te maken)

    internationale spreker. Een combinatie van vooruitblikken op 2016 en

    het vieren van de successen van de afgelopen periode!

    Aansluitend is er een netwerkborrel met muziek van Utrechts talent en

    pitches van Utrechtse GameChangers. Kortom, een dag die u niet mag

    missen! Noteer deze datum alvast in uw agenda.

    Als u zich aanmeldt voor de EBU digitale nieuwsbrief dan ontvangt u automatisch een uitnodiging voor 9 oktober 2015.

    Met kantoortransformatie naar Healthy Urban Living

    Irene ten Dam [email protected]

    Selfmanagement in gezondheid

    Jelle van der Weijde [email protected]

    Food, Nutrition and Healthy Urban Living

    Freek van Muiswinkel [email protected]

    Healthy Urban Living en E-government: big data.

    Heerd Jan Hoogeveen [email protected]

    Get Connected werkconferentie 9 oktober 2015

    Op 9 oktober vindt er een bijzondere Get

    Connected bijeenkomst plaats. De Economic

    Board Utrecht gaat dan samen met haar

    partners aan de slag voor het jaarplan 2016.

    Het wordt daarmee de eerste editie van een

    jaarlijks terugkerende werkconferentie.

  • Nieuwe spelregels voor de zorg

    Zelfs Apple heeft hem al opgemerkt.

    Zijn aanpak, onder andere vermeld in zijn proefschrift De e van e-Health, werd vorig jaar als aanbeveling

    genoemd in het iBook iOS in Healthcare. Daan

    Dohmen is een echte gamechanger binnen de gezondheidszorg. Hij zet koude techniek in om de

    warme zorg te kunnen ondersteunen. Met succes.

    Zijn verhaal doet je denken aan een jon-

    gensboek. Alleen wordt Dohmen uiteindelijk

    geen profvoetballer, maar een awardwin-

    nende gamechanger op het gebied van zorg.

    Begonnen als schoonmaker in een verzor-

    gingstehuis, uitgeloot voor zijn droomstu-

    die Geneeskunde en noodgedwongen ge-

    kozen voor Technische Bedrijfskunde met

    als specialisatie Geneeskunde & Manage-

    ment. Het bepaalde zijn toekomst: met zijn

    bedrijf FocusCura zet hij nu de internatio-

    nale zorgwereld op zijn kop. Hij heeft een

    nieuwe koers uitgezet. Nieuwe spelregels

    bedacht. Gewoon door buiten de kaders te

    durven denken. Ik heb altijd een zwak voor

    ouderen gehad. Vond het schrijnend om te

    zien hoe mensen vereenzamen in verzor-

    gingstehuizen. Hij stelde zichzelf de vraag

    hoe de wereld techniek kon inzetten om de

    zelfstandigheid van ouderen te vergroten. In

    het begin was ik een roepende in de woes-

    tijn. Mensen verklaarden me voor gek. Hoe

    kon zoiets kouds als techniek nu de warme

    zorg vervangen? Maar vervangen is nooit

    mijn doel geweest.

    utrechtse gamechangers

    6

  • 7utrechtse gamechangers

    VOORTSCHRIJDEND INZICHTIn 2004 richtte hij FocusCura op. En inmid-

    dels maken al 150 zorgorganisaties gebruik

    van zijn diensten. Ruim 120.000 ouderen ge-

    bruiken zijn technische oplossingen voor een

    zelfstandiger leven. Oplossingen die variren

    van een thuismeetapp tot een sleutelkluis

    aan de voordeur en een virtuele wachtka-

    mer. Elke oplossing is innovatief en baan-

    brekend voor de werkwijze in de ouderen-

    zorg. Toen wij begonnen, bestonden er nog

    geen tablets. We maakten zelf schermen met

    touch-screenknoppen. Daarmee kozen we

    voor een andere richting dan de markt. An-

    dere bedrijven richtten zich voornamelijk op

    mogelijkheden via televisie. Achteraf zaten wij

    op het juiste spoor. En zo hebben we gaan-

    deweg meer keuzes gemaakt die achteraf

    steeds de juiste bleken. Een kwestie van ge-

    luk, volgens Dohmen. Maar als je kijkt naar het

    eindresultaat kan je niet anders dan conclu-

    deren dat hij beschikt over een flinke portie

    voortschrijdend inzicht.

    Hoe bedenk je anders dat techniek juist deze

    groep van dienst kan zijn? Mensen die vaak

    nog nooit met een computer hebben ge-

    werkt. Alles wat we bieden, moet in n zin

    uit te leggen zijn. De mensen moeten het

    kunnen begrijpen zonder handleiding. Als een

    idee daar niet aan voldoet, gaan we er niet

    mee door. En zo hanteert FocusCura nog

    twee criteria waar alle keuzes op gebaseerd

    worden: een oplossing moet direct bijdra-

    gen aan het hoofddoel: langer zelfstandig

    thuis wonen. En we stellen onszelf altijd de

    vraag of we een oplossing geschikt vinden

    voor onze eigen familie. Je moet eerlijk zijn.

    Ook durven zeggen dat iets niet kan. Een-

    voud, focus en kwaliteit. Financieel resultaat

    komt bewust niet in het rijtje voor: je moet

    verdienen om te kunnen blijven innoveren,

    maar het is geen doel op zich.

    KENNISDELING IS ONMISBAARDie innovatie ontstaat in het Futurelab van

    FocusCura. Hier gebeurt alles! Kennis de-

    len, inspelen op trends... Ook promovendi

    onderzoeken hier nieuwe oplossingen. Ons

    laatste idee -sensoren die het leefpatroon

    van dementerende ouderen bepalen en af-

    wijkingen herkennen en doorgeven- komt

    voort uit een promovendusonderzoek. En via

    een uitwisselingsproject met Canada wordt

    deze kennis nu gedeeld. Zo ontstaan steeds

    weer nieuwe netwerken. Kennisdeling is vol-

    gens Dohmen onmisbaar om tot succesvol

    resultaat te komen. Dat maakt de EBU ook

    een interessante partner. Wij kunnen een bij-

    drage leveren als deelnemer aan projecten

    en events. En de EBU kan initiatieven op de

    kaart zetten en weet daarbij ook de politiek

    te inspireren om samen tot mooie resulta-

    ten te komen.

    KIPPENVELIn het geval van FocusCura zit dat mooie re-

    sultaat in eerste instantie in de reactie van de

    gebruikers. Een vader kon door zijn COPD

    zijn zoon in het ziekenhuis niet bezoeken.

    Dat wij dan beeldcontact kunnen verzorgen,

    vind ik mooi. Dat geeft me kippenvel. En een

    andere mevrouw liet weten zo blij te zijn met

    de wekelijkse online bingo. Dat was alles wat

    ze had. Schokkend dat we het in Nederland

    zover hebben laten komen, maar ook fijn om

    te horen dat wij kunnen helpen. Aan de an-

    dere kant geven we mensen ook juist hun

    privleven weer terug omdat ze door onze

    apps niet meer elke twee uur een zorgverle-

    ner over de vloer hoeven te krijgen.

    Maar FocusCura is niet alleen goed voor

    de zorg. Het is ook goed voor de econo-

    mie. Regionaal, landelijk n internationaal.

    We groeien nog steeds. Dat is goed voor de

    werkgelegenheid binnen de regio. We wer-

    ken ook samen met het UWV om mensen

    uit een werkloze situatie te helpen. Lande-

    lijk heeft FocusCura Nederland op de kaart

    gezet als serieuze marktspeler op dit gebied.

    Dat doen we natuurlijk niet alleen, maar het

    is mooi dat we daar een rol in kunnen spe-

    len. En de eerste internationale stappen zijn

    ook al gezet. In Duitsland, Belgi en Zweden.

    Engeland en Amerika staan op de planning.

    De AppStore maakt ons idee schaalbaar. We

    kunnen dit in elk land uitrollen.

    Het mag duidelijk zijn. Dohmen heeft van zijn

    passie zijn werk gemaakt. Maar waar komt die

    passie vandaan? Mijn opa was mijn voor-

    beeld. Hij overleefde een concentratiekamp,

    maar kende geen boosheid. Hij leerde me dat

    je je toekomst uiteindelijk zelf creert. En dat

    is precies wat ik nu doe. De toekomst van de

    zorg is een enorme uitdaging met een als-

    maar toenemende zorgvraag. Ik wil niet lijd-

    zaam toekijken. Ik wil die toekomst creren.

    Wil je ook iets betekenen voor de toekomst van de zorg? Bezoek het Futurelab om inspiratie op te doen!

    MEER INFORMATIE: www.focuscura.nl

    Kennisdeling is

    onmisbaar om tot

    succesvol resultaat

    te komen

    Daan Dohmen is slechts n van de vele ondernemers en wetenschappers die de regels van het spel binnen hun vakgebied veranderd hebben. Op het nieuwe platform Gamechangers Utrecht vind je veel meer succesverhalen!

    Met dit platform krijgen regionale

    gamechangers een podium. Hier

    krijgen ze de spotlight die ze verdie-

    nen, maar kunnen ze met hun ver-

    haal ook anderen inspireren. De lezer

    van het platform bepaalt uiteindelijk

    wie er echte gamechangers zijn door

    te klikken op de WOOW-knop.

    Wie vind jij een ware gamechanger?

    Kijk snel op

    www.gamechangersutrecht.nl.

    NOG MEER GAMECHANGERS

  • 8Utrechtse startups

    Utrecht is bij uitstek de plek waar startups kun-

    nen floreren. We hebben een hoogopgeleide

    bevolking, een enorme drive om te innoveren

    en bovendien richten veel Utrechtse onder-

    wijsinstellingen zich op ondernemerschap, van

    het ROC tot aan de universiteiten. Dat maakt

    deze regio interessant voor buitenlandse inves-

    teerders, vertelt Heerd Jan Hoogeveen (do-

    meinmanager Slim bij de EBU). De Utrechtse

    startup-hubs kunnen van die positie beter pro-

    fiteren als ze hun onderlinge netwerk verster-

    ken. Misa Dzoljic (rector magnificus Nyenrode

    Business Universiteit en boardlid member bij de

    EBU) heeft daarom de taak op zich genomen

    de startup-hubs daarbij te helpen.

    Waar grote, al jaren bestaande bedrijven zich

    soms log en bureaucratisch kunnen opstellen

    tegenover vernieuwing, experimenteren jon-

    ge bedrijven er gedurfd op los. Zij zijn flexibel,

    transparant en toegankelijk. Niet bang voor

    kennisdeling. En dat levert innovatie op. Bij-

    voorbeeld in de technologiesector, n van

    de weinige sectoren waar het aantal banen

    nog steeds groeit. En dat valt op. Steeds meer

    universiteiten en hogescholen verbinden zich

    aan ondernemersinitiatieven om de steeds gro-

    ter wordende groep nieuwe ondernemers te

    kunnen begeleiden naar succes. En ook inves-

    teerders en gevestigde bedrijven kunnen het

    ecosysteem positief benvloeden door groeika-

    pitaal te bieden. Daarnaast biedt het investeren

    in innovatie ook kansen. Zowel op maatschap-

    pelijk als op economisch gebied.

    STARTUP HUBSStartups in de Utrechtse regio doen het goed.

    Het startersklimaat is er erg gunstig. In de stad

    Utrecht alleen al vind je zon vijftien startup

    hubs. Ondernemers, maar ook private inves-

    teerders vestigen zich graag op een locatie

    waarmee zij zich kunnen omringen met gelijk-

    gestemden of andere interessante partijen. Op

    het Jaarbeursplein vind je bijvoorbeeld Dutch

    Game Garden. Daar hebben vele getalenteer-

    de, jonge gamestudios zoals Abbey Games,

    Self Made Miracle en RageSquid hun thuis ge-

    vonden. Dutch Game Garden wil werkgelegen-

    heid en welvaart creren door de Nederlandse

    gamesindustrie aan te jagen. Dat doen ze met

    behulp van een startup support programma

    vol kennis en expertise. En voor innovatieve

    startups met een focus op health, climate en

    education heb je Utrechtinc. Zij bieden hun

    startups een community van collega-startups,

    ervaren experts en nieuw talent. Zij geloven

    dat ambitieus ondernemerschap essentieel is

    om kennis en ideen om te kunnen vormen

    tot innovaties. Utrechtinc levert datgene dat

    nodig is voor succes. Van groeikapitaal tot on-

    dersteunende faciliteiten.

    Nederland moet binnen ander-

    half jaar de beste plek van Europa

    zijn voor startups. Dat is de am-

    bitie van Startup Delta. En Neelie

    Kroes is het gezicht van deze or-

    ganisatie die in opdracht van het

    kabinet werkt aan een optimaal

    startup ecosysteem. Het doel?

    Duurzame innovatie -en daar-

    mee tegelijkertijd de economie

    stimuleren. Startup Delta wil sa-

    menwerkingen creren op alle

    niveaus. Van startups en univer-

    siteiten tot grote bedrijven en in-

    vesteerders. En daar krijgt de or-

    ganisatie veel steun bij conform

    haar uitspraak op de website van

    de Rijksdienst voor Ondernemend

    Nederland: RVO.nl, Netherlands

    Foreign Investment Agency, de

    Kamer van Koophandel en het

    ministerie van Economische Za-

    ken spelen als aanjagers en ver-

    binders een belangrijke rol in het

    versterken van het ecosysteem.

    Het gaat ons om nieuwe kansen

    creren en niet op safe te spelen.

    Utrecht is een zeer competitieve regio. Een vruchtbare voedingsbodem voor innovatieve

    startups. En een van de voorwaarden voor een gezond startup ecosysteem. Maar hoe houd je zon ecosysteem in stand? En hoe maak je het

    nog beter? Want dat is nodig als je wil dat startups kunnen blijven innoveren en accelereren.

    Utrecht: een unieke plek voor startups

    NEELIE KROES: AMBASSADEUR VAN

    STARTUP DELTARoel Raatgever (Utrechtinc)

    Startup Ragesquid

  • 9Utrechtse startups

    De FinTech awards worden uit-

    gereikt aan de meest innovatieve

    startups in de financile sector.

    Daarmee prijzen ze financile be-

    drijven die voor een noodzakelijke

    vernieuwing binnen deze veran-

    derende sector kunnen zorgen.

    Op maandag 20 april werden de

    awards voor de eerste keer uit-

    gereikt. Er stonden maar liefst

    acht Utrechtse ondernemingen

    in de FinTech 50, waarvan er twee

    awards in ontvangst mochten ne-

    men. Five Degrees won in de ca-

    tegorie Banking & IT en Bitonic

    ontving een award uit de cate-

    gorie Bitcoin. EBU-partner Sym-

    bid sleepte een award binnen in

    de categorie SME Finance. Ady-

    en werd uiteindelijk bekroond

    tot Dutch FinTech Company of

    the Year.

    Om het ecosysteem behalve continuteit

    ook een verdere boost te kunnen geven, is

    het belangrijk dat de behoeftes van de star-

    tups zelf vertegenwoordigd worden in de

    ontwikkeling van een duurzaam ecosysteem.

    De kansen zijn gesignaleerd, nu moeten we

    de juiste partijen nog meer met elkaar ver-

    binden, aldus Hoogeveen.

    HET BEDRIJFSLEVEN AAN HET WOORD..Hoe ziet het (jonge) bedrijfsleven dat voor

    zich? Aan het woord zijn Roel Raatgever

    (Utrechtinc) en Roel Ezendam (Ragesquid).

    Raatgever vindt dat startups hard nodig zijn:

    maatschappelijke vraagstukken vragen vaak

    om innovatieve oplossingen. En innovaties

    komen vooral van startups. Met Utrechtinc

    ondersteunen we startups om de kansen te

    vergroten dat we innovaties kunnen realise-

    ren. Utrechtinc richt zich daarbij op starten-

    de ondernemers die zich bezighouden met

    health, climate en education. We helpen met

    name alumni en wetenschappers en zijn ook

    gekoppeld aan het Science Park. We ervaren

    dat deze hoogopgeleide groep heel veel vak-

    kennis heeft, maar weinig kennis heeft van

    het opstarten van een bedrijf. Met een klein

    beetje hulp op ondernemersgebied, kan de

    maatschappij hun vakkennis vervolgens op-

    timaal benutten, aldus Raatgever.

    En hoewel Ezendam zich bezighoudt met

    een andere branche, namelijk de gamesin-

    dustrie, beaamt hij het gebrek aan business

    skills bij de opstart van zijn bedrijf RageSquid

    in 2013. Als je begint, weet je nog helemaal

    niets. Toen wij met drie man RageSquid op-

    startten, was de inhoud geen uitdaging. Dat

    had ik tijdens de opleiding wel geleerd. Maar

    hoe je een bedrijf moet runnen, wist ik niet.

    Dat was de grote uitdaging. Het zou kunnen

    helpen als studies aandacht besteden aan on-

    dernemen. Maar met alleen theorie red je het

    niet. Uiteindelijk moet je het gewoon in de

    praktijk ondergaan. Je moet op je bek gaan,

    want daar leer je het meest van. Raatgever

    vindt dat het onderwijs meer mogelijkheden

    heeft om beter aan te sluiten op het onder-

    nemerschap: lessen kunnen heel praktijkge-

    richt zijn. Bijvoorbeeld met rolmodellen uit de

    praktijk. En dat is voor iedereen interessant.

    Niet iedere student hoeft een ondernemer te

    worden, maar ook binnen een bedrijf kan het

    goed voor je zijn om je ondernemend op te

    kunnen stellen.

    EEN GEZAMENLIJKE PROPOSITIEEzendam heeft het uiteindelijk tot een suc-

    cesvolle gamestudio geschopt. Zonder fi-

    nancile hulp, maar wel met de kennis van

    collegastudios. Wij wilden onze creatieve

    vrijheid behouden, dus hebben we gezocht

    naar een andere manier om financieel groter

    te kunnen worden. We zijn gestart als free-

    lancers en hebben onze uitgaven en onze le-

    vens op een heel laag pitje gezet. Tot we klaar

    waren voor een echte start. En die maakten

    ze bewust in Utrecht. Dutch Game Garden

    stond toen al bekend als ht centrum voor

    game startups. Het is een sterk netwerk van

    zowel starters als ervaren bedrijven. En ie-

    dereen helpt elkaar. Daar hebben wij veel aan

    gehad. Raatgever bevestigt het belang van

    een groot netwerk: je kunt wel alleen samen

    willen werken met grote bedrijven (lees: groot

    geld) om je idee te verwezenlijken, maar je

    staat veel sterker als je ook een gezamenlijke

    propositie hebt. Door echt samen te werken,

    kun je meer waarde creren.

    HELP ELKAAR ACCELERERENDe heren zijn het er over eens dat een duur-

    zaam startup ecosysteem belangrijk is voor

    het innovatieve succes van de regio. Er be-

    staan al meer ondersteunende partijen die elk

    voor hun eigen branche een sterk netwerk

    hebben neergezet. Als je die netwerken aan

    elkaar verbindt, kun je het nog sterker ma-

    ken, aldus Raatgever. Ezendam bevestigt:

    Kennisdeling zorgt ervoor dat je elkaar kunt

    helpen om te accelereren. Dat maakt een

    goed werkend ecosysteem erg waardevol.

    Je kan altijd uit jezelf bij een andere studio

    aankloppen, maar door dit goed te organise-

    ren als een netwerk, maak je de drempel veel

    lager. En dat kan ook internationale gevolgen

    hebben, vult Raatgever aan: Nederland wil

    met Startup Delta en Neelie Kroes als boeg-

    beeld het grootste startup ecosysteem van

    Europa worden. Binnen anderhalf jaar! Dat

    brengt grote investeerders en internationale

    samenwerkingen met zich mee. Daar wil je

    als regio natuurlijk op kunnen aanhaken. Dat

    betekent wel dat we het als regio eerst zelf op

    orde moeten hebben. We zijn al goed bezig,

    maar de ambitie is groter. En een verdiepings-

    slag vanuit de EBU kan ons startup ecosys-

    teem zeker een flinke stap vooruit helpen.

    BITONIC EN FIVE

    DEGREES:UTRECHTSE

    WINNAARS BIJ DUTCH

    FINTECH AWARDS

  • Smart Solar Charging levert op!

    Smart Grid: rendement voor iedereen?

    Tweehonderd huishoudens mochten van-

    af 2012 de proef op de som nemen. Op 5

    maart werden de resultaten van de pilots

    gepresenteerd. De conclusie: er ligt een in-

    novatiekans voor de regio Utrecht die hon-

    derden miljoenen euros waard is.

    Van Hooijdonk, wethouder Duurzaamheid

    van de gemeente Utrecht, sprak tijdens de

    slotconferentie: De kansen die innovatie-

    ve smart grid diensten de regio bieden zijn

    enorm. Het elektriciteitsnet slimmer gebrui-

    ken past in onze ambitie. Zo kunnen we de

    opmars van zonnestroom en elektrisch ver-

    voer in onze stad versnellen.

    INTERNATIONALE KENNIS & LOKALE DAADKRACHTEr wordt steeds meer zonne-energie opge-

    wekt. Positief natuurlijk, maar er kleeft ook

    een nadeel aan. Deze energie wek je name-

    lijk alleen op als de zon schijnt. En dat is niet

    altijd het moment waarop er energie nodig

    is. Dat geeft een onbalans op het elektri-

    citeitsnetwerk. Vraag en aanbod moeten

    gelijk zijn, legt Elwin Ter Horst (EBU) uit. Hij

    is als programmamanager de verbindende

    factor tussen betrokken partijen. Het Smart

    Grid project biedt twee opties om hiermee

    om te gaan: energie opslaan en de vraag af-

    stemmen op het aanbod. Grote bedrijven,

    zoals Stedin, DNV GL en Capgemini werk-

    ten samen met lokale ondernemers, uni-

    versiteiten en overheden bij de uitrol van dit

    EBU-initiatief. Tijdens het project haakten

    ook internationale wereldbedrijven als GE

    en Nissan Europa aan. Een efficinte com-

    binatie van internationale kennis met lokale

    daadkracht.

    Slimme energie is de toekomst. Maar wat werkt er nu echt? Waar schieten huishoudens echt wat mee op?

    En hoe creren we daar business mee?

    Succes ontstaat met samenwerking. De

    EBU brengt de wetenschap, het bedrijfs-

    leven en de overheid bij elkaar, aldus Ter

    Horst. Een andere reden voor succes was

    de locatie en de werkwijze. Het onderwerp

    leeft in Utrecht. Deze regio heeft bijvoor-

    beeld meer zonnepanelen dan het gemid-

    delde in Nederland. Daarnaast ging het in

    dit project om nieuwe diensten die lokaal,

    bottom-up uitgerold konden worden door

    ondernemers of bewoners. In het buiten-

    land stuurt de overheid dergelijke projecten

    vaak van bovenaf aan. Dat leidt tot minder

    innovatie.

    BEWONERSINITIATIEFDe pilot in de wijk Nieuwland in Amers-

    foort werd vanuit de bewoners gestart.

    Het bewonerscollectief AmersVolt creerde

    inzicht in eigen energieverbruik en zonne-

    Pim van den berg, Lot van Hooijdonk en Remco van Lunteren tijdens de slotconferentie.

    Groen

    10

    stroomproductie. Dit leverde uiteindelijk

    een energiebesparing op van 15%. Dat is de

    hoogste besparing die ooit bereikt is, ver-

    telt Ter Horst. De reden? De regie lag bij de

    bewoners. Zij wisselden tips uit, hielpen en

    enthousiasmeerden elkaar continu. Tijdens

    het project zijn zij 32 keer bij elkaar geko-

    men! Ook stimuleerden prijsverschillen de

    bewoners om hun elektriciteitsvraag te ver-

    schuiven. Tijdens zonuren werd 10% meer

    energie verbruikt: eigen zonne-energie.

    Binnen dit initiatief lag de focus dus voor-

    namelijk op sociale innovatie.

    ECONOMISCHE INNOVATIEAnders was dat voor de pilot in de wijk Lom-

    bok in Utrecht. Daar was sprake van eco-

    nomische innovatie. Elf partijen stonden

    aan de start, maar gaandeweg haakten al

    zestien nieuwe partijen aan. We hebben

  • 11

    groen

    enorm ingezet op kennisdeling, bijvoorbeeld met

    bijeenkomsten en nieuwsbrieven. Dat maakt het

    initiatief toegankelijk voor nieuwe partijen. Geza-

    menlijk rolden de partijen verschillende initiatieven

    uit voor slimme energie. Een belangrijke onderbou-

    wing voor de business cases was een onderzoek van

    Ecofys. De totale investering om een slim elektrici-

    teitsnetwerk te ontwikkelen bedroeg zon 10 miljard

    euro. Veel geld. Maar het alternatief om de onbalans

    op het netwerk op te vangen was het aanpassen van

    de bekabeling. Dit zou 30 miljard euro kosten, legt

    Ter Horst uit.

    Er zijn inmiddels verschillende projecten afgerond

    en opgestart:

    Slimme laadpaal

    In Get Connected 10 besteedden we al aan-

    dacht aan dit initiatief. LomboXnet ontwikkelde in

    samen werking met partners GE en Vidyn de slim-

    me laadpaal voor de wijk Lombok. Via een mo-

    biele applicatie kunnen gebruikers wel/niet kiezen

    voor zonne-energie en zien hoe lang de auto nog

    geladen moet worden. Mede hierdoor nam het

    eigen gebruik van zonne-energie in de wijk toe tot

    87%. Als vervolgstap op de lancering van de slim-

    me laadpaal op 2 december 2014 werd het V2G-

    systeem gentroduceerd.

    Vehicle2Grid (V2G)

    Voor het onderdeel Storage4all plaatste Nissan Europa een

    opslagsysteem voor zonne-energie in de Utrechtse wijk Lom-

    bok. Hiermee kun je een elektrische auto laden n ontladen.

    De accu van de auto kan dan vervolgens de woning van ener-

    gie voorzien. Waar je normaalgesproken alleen energie terug

    kan geven aan het netwerk als de zon schijnt, kan het met dit

    systeem op ieder moment. Dat betekent dus een hoger rende-

    ment op zonnestroom en minder stroompieken op het elek-

    triciteitsnet. Op 4 maart 2015 werd dit energieopslagsysteem

    in gebruik genomen. De Utrechtse wijk is daarmee de eerste

    V2G-gebruiker van Europa.

    Smart Solar Charging

    Door de pilot in Utrecht gaan een aantal partijen waaronder GE,

    Vidyn, LomboXnet, Stedin en de gemeente Utrecht investeren

    in een opschaling van de proeftuin Smart Solar Charging: het

    zongestuurd laden van elektrische autos. Er komen twintig

    extra slimme laadpalen in de wijk en over twee jaar moet dit

    opgeschaald zijn naar honderd laadpalen door de hele stad.

    Ook Netbeheer Nederland is aangehaakt op deze vervolgpilot.

    Het bedrijf ziet de landelijke potentie van Smart Solar Charging.

    Rijksdienst voor Ondernemend Nederland voorspelt 10.000

    banen in 2020 en 50.000 banen in 2030, gekoppeld aan elek-

    trisch vervoer. Volgens het consortium is het driedubbele aantal

    extra banen mogelijk, zodra er een Nederlandse markt voor op-

    slag van zonne-energie ontstaat.

    E-car4all

    Multirent stelde tijdens de pilot twee deelautos beschikbaar

    voor de wijk Lombok. Iedere bewoner kon online een Nissan

    Leaf reserveren voor eigen gebruik. De autos werden geladen

    met zonnestroom uit de eigen wijk. Veertig bewoners maakten

    gebruik van de autos, die uiteindelijk voor 62% opgeladen wer-

    den op zonne-energie. Het succes was reden voor Multirent

    om het initiatief op te schalen naar meerdere locaties, onder

    andere in Amersfoort en Leiden.

    Op dinsdag 9 juni nam in Utrecht een consortium

    bestaande uit Stedin, gemeente Utrecht, GE, Vidyn, Last

    Mile Solutions, Economic Board Utrecht en LomboXnet,

    de eerste Vehicle-to-grid-laadpaal in gebruik, gebaseerd

    op de wereldwijde laadstandaard. Smart Solar Charging:

    Een wereldprimeur die zongestuurd laden n ontladen

    toegankelijk maakt voor alle typen elektrische autos. Door elektrische autos te gebruiken voor lokale energie opslag

    kan onder andere zonne-energie worden opgeslagen voor

    later gebruik.

    - 80% goedkoper dan de huidige internationale standaard,

    - geschikt voor alle elektrische autos,

    - ontwikkeld en geproduceerd in Nederland

    De nieuwe technologie zorgt voor banen en schone lucht,

    versnelt de energietransitie en voorkomt investering in

    netverzwaring, wat aangesloten klanten miljarden euros

    scheelt. Hiervoor is wel aanpassing van wet- en regelgeving

    nodig zodat Nederland op gelijk speelveld komt als de VS,

    Duitsland en China.

    WERELDPRIMEUR

  • 12

    groen

    Gedeputeerde Remco van Lunteren nam op 4 maart in Lombok het eerste Vehicle2Grid (V2G) energieopslagsysteem van Europa officieel in gebruik.

    Solar forecasting

    Onder de noemer Solar4all wordt gewerkt aan Solar

    forecasting: een systeem dat de opbrengst van zonne-

    panelen voorspelt. Daarmee kan een laadmoment stra-

    tegisch gekozen worden. Dit systeem levert een toege-

    voegde waarde op voor alle andere onderdelen van het

    smart gridproject.

    SMART GRID: RENDEMENT VOOR IEDEREEN? JA!Voor de gebruiker: elektrisch rijden is al goedkoper

    dan benzine rijden, maar als je elektrisch rijdt op eigen

    opgewekte energie ben je helemaal spekkoper, aldus

    Robin Berg (LomboXnet) tijdens de slotconferentie op

    5 maart. Maar er ligt ook een enorme business in het

    verschiet. Slimme energie levert namelijk op! Op inter-

    nationale schaal hebben we het over een miljardeneco-

    nomie. Laadpalen zijn in het begin een kostbare aan-

    gelegenheid. Maar dat wordt snel goedkoper. Net als

    elektrische autos. Zeker als er opschaling plaatsvindt en

    het gaat over grote aantallen. Dat leidt ertoe dat er op

    termijn geen gemeentelijke investering meer nodig is

    en de markt dit zelf op kan pakken. En daar is Ter Horst

    het mee eens: er ontstaan hier nieuwe diensten die we

    over de hele wereld kunnen vermarkten.

    De huidige regelgeving vormt nog wel een belemmering. Het con-

    sortium deed daarom op 5 maart een dringend beroep op het Rijk

    om de komende drie jaar experimenteerruimte te creren met een

    regelluwe zone in Lombok. Den Haag moet gaan bewegen, maar

    dat betekent natuurlijk niet dat we nu stil moeten zitten. Er is ge-

    noeg dat we kunnen doen, aldus Berg. Inmiddels zijn er al zestien

    nieuwe bedrijven aangehaakt bij het initiatief. Wil je ook meedoen

    in de energierevolutie? Maak dan een koppeling tussen energie en

    transport. Maak strategische keuzes. Want dan creer je meerwaar-

    de. Met dat advies roept Berg andere ondernemers op ook te inves-

    teren in Smart Solar Charging. Want Nederland is nu koploper. En

    dat willen we natuurlijk graag zo houden.

    Meer informatie: smartgridrendement.nl

    Bekijk ook de videos van de slotconferentie op 5 maart.

    Het initile consortium: Capgemini, DNV GL, Ecofys, Eemflow,

    Hogeschool Utrecht, Icasus, LomboXnet,

    Rijksuniversiteit Groningen, Stedin,

    Economic Board Utrecht, Universiteit

    Utrecht, Utrecht Sustainability Institute.

    De aangehaakte partners: CMS Derks Star Busmann, Moorgen,

    Net2Grid, New Energy Works, Zeeno,

    Snappcar, Doelgroep TV, Upp Energy,

    Miele, GE, Shifft, Nissan, Multirent.

    De cofinanciers: De gemeente Utrecht, de gemeente

    Amersfoort en de provincie Utrecht.

    Een smart gridslim netwerk- is een elektriciteitsnetwerk dat

    vraag en aanbod in balans brengt. Daarbij worden slimme tech-

    nieken en diensten gebruikt, zoals energieopslag en demand

    side management. De bedoeling is de vraag af te stemmen op

    het beschikbare aanbod van duurzame energie.

    SMART GRID,BETEKENIS:

    EVEN VOORSTELLEN:

    Irene ten Dam

    06 33 67 92 56

    [email protected]

    economicboardutrecht.nl

  • 13

    LICHTEND VOORBEELD: INNOLUMIS

    Waarom in China produceren als het ook in Amersfoort kan? Innolumis haalde onlangs een deel van de productie van

    milieuvriendelijke LED straatverlichtingarmaturen terug naar

    Nederland. Acht mensen van Amfors een leerwerkbedrijf voor

    mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt hebben hier nu

    een mooie baan aan. Ook voor Innolumis zelf heeft het besluit

    voordelen. Business Development Manager Roel Derks: Deze

    stap betekent voor ons kortere levertijden en meer flexibiliteit.

    Bovendien verloopt de communicatie met Amfors soepeler

    dan met China en is het gemakkelijker de medewerkers, die bij

    Innolumis gedetacheerd zijn, te trainen. We zijn tot nu toe erg

    tevreden over de kwaliteit van het werk.

    WWW.INNOLUMIS.COM

    AUTOMATISCH PERSONENVERVOER: HOW 2GETTHERE?

    Terwijl zelfrijdende autos nog aan het begin van hun ontwikkeling zijn, rijden de systemen van 2Getthere al jaren. Vanaf 1999 is het bedrijf namelijk al bezig met automatisch personenvervoer.

    Voorheen betekende automatisch personenvervoer grote voertuigen die in een lage frequentie

    een vaste, lineaire route volgden. Met de technologie van 2Getthere (heel eenvoudig gezegd: met

    referentiepunten in het wegdek), kunnen kleinere voertuigen met een hogere frequentie rijden in

    een fijnmazig netwerk. Het bedrijf creerde vanuit Utrecht het eerste PRT (personal rapid trans-

    port)-systeem ter wereld in Abu Dhabi. Ook is 2Getthere actief in bijvoorbeeld Taiwan, Singapore,

    Dubai, Qatar, de VS, Belgi en Engeland. Op dit moment wordt er hard gewerkt aan een nieuwe

    generatie voertuig voor groepstransport. Robert Lohmann van 2Getthere: We kunnen dat echt

    niet alleen. Daarbij kijken we altijd naar langdurige samenwerkingen, omdat je samen de expertise

    opbouwt en dan sneller kan schakelen en beter op elkaar bent ingespeeld.

    WWW.2GETTHERE.COM

    FRIESLANDCAMPINA PAKT PRIMEUR

    Vanaf juni koopt FrieslandCampina voor de coating en doppen van melkpakken alleen nog biobased kunststof in van gecerti-

    ficeerd, organisch restmateriaal. Hierdoor brengt het bedrijf de

    CO2-footprint van haar pakken in n stap met maar liefst 20%

    terug, een primeur voor Nederland. Het karton was al hernieuw-

    baar, met de biobased coating en dop zet FrieslandCampina

    nu de meest duurzame melkpakken in de Nederlandse winkel-

    schappen. Jacqueline Cramer, hoogleraar duurzaam innoveren

    Universiteit Utrecht, nam op 1 mei het eerste pak in ontvangst:

    Dit biobased pak past perfect binnen de beweging naar een

    circulaire economie.

    WWW.FRIESLANDCAMPINA.NL

    13

    Blikvangers Groen

  • 14

    Om gemeenten hierbij te helpen, heeft EBU een praktisch

    programma gelanceerd. Langer zelfstandig thuis wonen, het vervolg op Wonen zonder zorg(en).

    WONEN N ZORGHet eerdere programma was puur gericht op het wonen.

    Nu kijken we ook naar de diensten die rondom de wo-

    ning geleverd kunnen worden, legt Jelle van der Weijde,

    domeinmanager Gezond van EBU, uit. Dat is een bre-

    der begrip. Vandaar dat we voor een nieuwe titel hebben

    gekozen die deze bredere lading dekt. Onze opdracht is

    daarmee ook een stuk complexer geworden. We hebben

    niet meer alleen te maken met gemeenten, inwoners, de

    woningcorporatie-, bouw- en ICT-sector, maar ook met

    de aanbieders van zorg.

    KENNIS EN ERVARING DELENDe gemeenten hebben de ouderenzorg er dit jaar bij ge-

    kregen en kunnen de steun van EBU goed gebruiken. Van

    der Weijde: Aan ons de taak om alle sectoren bij elkaar

    te krijgen en te laten samenwerken. Veel gemeenten zijn

    al goed op weg. In Amersfoort bijvoorbeeld, loopt er een

    pilot rond zelfredzaamheid in de zorg, bedoeld om man-

    telzorgers via ICT te ontlasten. Fleur Imming, wethouder

    Zorg en Wonen van Amersfoort wil de kennis en erva-

    ring uit de pilot graag delen met andere gemeenten. Zo

    kijk ik ook graag naar initiatieven van andere gemeenten,

    zoals het Pazio platform dat allerlei online zorg- en wel-

    zijnsdiensten aanbiedt. De meerwaarde van EBU is voor

    ons het netwerk met andere zorg- en kennisinstellingen

    en het bedrijfsleven. Daar vindt de innovatie in de zorg

    plaats en daar is de kennis over nieuwe ontwikkelingen

    beschikbaar.

    Het verlangen om zo lang mogelijk zelfstandig thuis te blijven wonen is van alle tijden. Nu de ouderenzorg dit jaar van het Rijk naar de gemeenten is overgegaan, buigen lokale partijen zich over de concrete invulling van die wens. EBU fungeert daarbij als matchmaker tussen gemeenten, bedrijfsleven en zorgsector. En ziet in het levensloopbestendig maken van woningen een duurzame oplossing die ook de economie een impuls geeft.

    Langer zelfstandig thuis wonenWie wil dat nu niet?

    Gezond

  • 15

    gezond

    ECONOMISCHE KANSEN Al met al is het geen geringe opgave om alle facetten van het langer

    zelfstandig thuis wonen bij elkaar te krijgen. Het gaat om grote vo-

    lumes. Wil je een hele wijk aanpakken, dan zullen woningcorpora-

    ties en projectontwikkelaars samen plannen moeten maken, merkt

    Van der Weijde op. In onze provincie moeten maar liefst 50.000

    woningen in het kader van Nul-op-de-meter worden opge-

    plust en tegelijkertijd zorgtoegankelijk worden gemaakt. Dat biedt

    enorme economische kansen. Graag nodigen we grote landelijke

    bouwconcerns uit om te kijken welke belemmeringen er zijn om

    al die 50.000 woningen levensloopbestendig te maken en hoe we

    dit samen op innovatieve wijze kunnen oppakken. De gesprekken

    met gemeenten, ICT-leveranciers, Woningbouwvereniging Portaal,

    aanbieders van zorg aan huis en ouderenbonden zijn al gaande. Het

    is dus schaken op verschillende borden. Met als doel dat partijen

    elkaar bij de hand nemen en samen verder gaan.

    LEVENSLOOPBEHENDIGNico van Meeteren, directeur van Health-Holland (Life, Science en

    Health), ziet de bouw- en vastgoedsector opbloeien. "Deze bran-

    che heeft het zwaar gehad, het is mooi dat er weer voldoende werk

    is. Het levensloopbestendig en energieneutraal maken van zoveel

    duizenden woningen is een goede impuls voor de bouw. En geeft

    mensen de mogelijkheid om vanuit een comfortabel huis in elke

    levensfase deel te nemen aan de samenleving." Zelf spreekt Van

    Meeteren liever van 'levensloopbehendig' in plaats van 'levensloop-

    bestendig'. "Je moet namelijk best behendig zijn om door deze

    transitie en dynamiek te komen. Het is zaak om te kunnen antici-

    peren op veranderingen en daarvoor is een zekere flexibiliteit en

    dynamiek nodig. Dat staat haaks op hoe we nu nog veelal omgaan

    met ouderen. Rust en balans als een 'one size fits all' vol-

    staat niet. Willen we dat zelf als we oud zijn? Nee. Allerlei

    onderzoeken tonen aan dat ouderen zo lang mogelijk de

    regie over hun eigen leven willen houden. Dat vereist dat je

    dynamisch blijft, zowel mentaal als fysiek."

    ONDERZOEK Een van de onderzoeken waar Van Meeteren naar verwijst,

    is dat van Bureauvijftig, het bedrijf van 50+ marketeer Arjan

    in t Veld. Dit bureau ondervroeg 3.100 vijftigplussers naar

    hun toekomstvisie op wonen en zorg. In t Veld: Opvallend

    is dat maar liefst tweederde van de groep vijftigplussers

    zich niet of nauwelijks voorbereidt op de toekomst en ook

    niet wil gaan betalen voor zorg. Voor hen, en dan heb ik

    het over de oudere ouderen, is het ondenkbaar dat je je

    vermogen gebruikt om zorg te betalen. Ook zijn ze niet van

    plan een beroep te doen op hun kinderen. Dat was in Ne-

    derland ook heel lang niet nodig. Nu krijgen deze mensen

    te maken met een heel andere manier van denken. Jonge-

    re ouderen zie je al wel in actie komen, vervolgt In t Veld.

    Nadat de kinderen zijn uitgevlogen gaan sommigen aan de

    slag met het levensloopbestendig maken van de eigen wo-

    ning. Soms wordt er zelfs een heel nieuw, energieneutraal

    huis gebouwd, met een extra kamer en badkamer op de

    begane grond. Uit de cijfers blijkt dat deze groep beseft dat

    ze zelf moeten investeren in een comfortabele toekomst.

  • gezond

    16

    FINANCINWoningaanpassingen zijn niet alleen een individuele verant-

    woordelijkheid, vindt Michel Hofman, CIO (Chief Information

    Officer) bij FocusCura. "Er is ook een duidelijk maatschappelijk

    belang, want er zit een preventief aspect, dus zorgkostenbe-

    sparing, aan. De overheid kan bijdragen via financiering op 'Nul-

    op-de-meter woningen'. Pensioenfondsen en banken zouden

    een en ander financieel kunnen faciliteren, bijvoorbeeld door

    huiseigenaren meer mogelijkheden te bieden om de overwaar-

    de op de woning in te zetten voor woningverbetering. Als we

    dit met z'n allen graag willen, dan moeten we zo min mogelijk

    financile barrires opwerpen en waar mogelijk fiscaal facilite-

    ren." Eenmalige financieringen werken volgens Hofman niet.

    "Zodra het geld op is, zakt de boel in. Ik pleit voor een duurzame

    en structurele financieringsaanpak, zoals Achmea nu bijvoor-

    beeld doet met haar zelfhulp programmas. Zij en de andere

    zorgverzekeraars stimuleren zelfzorg, waaronder beeldbellen

    met de huisarts of de medisch specialist. Er komen steeds meer

    mogelijkheden voor zorgvernieuwing met behulp van ICT.

    FocusCura loopt daarin voorop en heeft een enorme footprint

    in vooral de care sector. Het gaat er nu om dat we met elkaar de

    beweging die gaande is, en waarin verschillende partijen parti-

    ciperen, de juiste richting op blijven duwen. Daarmee kunnen

    we echt het verschil gaan maken."

    TechniekHelianthe Kort, lector Vraaggestuurde zorg

    aan de HU, is het eens met de opvatting

    van Hofman over de financiering. Ze voegt

    er graag aan toe dat het niet altijd om hoge

    investeringen hoeft te gaan. Kijk naar het

    project Technologie Thuis Nu in Woerden.

    Hier laat de branche- en opleidingsorganisatie

    Otib zien welke meerwaarde je kunt

    toevoegen met technologie die nu al

    verkrijgbaar is. Een sleutelkluis voor de

    thuiszorg bijvoorbeeld, een slim lichtplan

    of een kooktoestel dat vanzelf uitgaat. Maar

    ook ng simpeler dingen, zoals stroeve

    badkamer tegels en een gordijn voor de

    voordeur, zodat je dementerende partner er

    niet steeds vandoor gaat. Kort wijst er op dat

    de toenemende vergrijzing ook andere eisen

    stelt aan de buitenomgeving. Op straat is

    alles nog gericht op snelle, wendbare burgers.

    Maar steeds meer ouderen hebben moeite

    in het verkeer. Het stoplicht staat niet lang

    genoeg op groen, de voetpaden zijn te smal.

    Dat zijn knelpunten die in Japan al worden

    gesignaleerd en opgepakt. Ik verwacht dat dat

    ook in Nederland aan de orde komt.

    "Graag nodigt de EBU grote landelijke

    bouwconcerns uit om te kijken welke

    belemmeringen er zijn om al die 50.000

    woningen levensloopbestendig te maken."

    MEEST VERGRIJSDE GEMEENTEN IN DE PROVINCIE UTRECHT(20-25% van de bevolking is 65 jaar of ouder,

    bevolkingsprognose 2014):

    Baarn, De Bilt, Bunnik, Soest en

    Utrechtse Heuvelrug.

    MINST VERGRIJSDE GEMEENTEN IN DE PROVINCIE UTRECHT(< 15% van de bevolking is 65 jaar of ouder,

    bevolkingsprognose 2014):

    Amersfoort, Bunschoten, Houten,

    Renswoude, IJsselstein en Utrecht.

    Alle andere Utrechtse gemeenten zitten hier

    tussenin, met een vergrijzing van 15-20%.

    BRON: CBS/PBL 2013

    HOE GRIJS IS UTRECHT?

    Jelle van der Weijde

    06 46 12 23 08

    [email protected]

    economicboardutrecht.nl

  • gezond

    17

    Met de iPadapplicatie 'En Toen' won Romina Pompei de HKU-Award 2012. Deze applicatie laat verzorgenden

    samen met dementerenden herinneringen ophalen.

    De familie levert foto's en informatie aan, en via een

    app, een website en schermen met gezichtsherkenning

    is een belevingsgerichte benaderingswijze mogelijk.

    Pompei: "Verzorgenden hebben niet veel tijd om

    zich uitgebreid in het verleden van hun patinten

    te verdiepen, terwijl dat voor de groeiende groep

    dementerenden veel houvast kan bieden. 'En Toen'

    geeft op een efficinte manier toegang tot het

    persoonlijke leven en de gewoontes van iemand, zodat

    je daar als verzorgende op in kan spelen." De app is

    nog niet verkrijgbaar, maar wordt op dit moment door

    Alzheimer Nederland verder ontwikkeld. Pompei werkt

    inmiddels als Service Designer bij FocusCura.

    WWW.FOCUSCURA.NL

    EN TOEN, DE APP VOOR OUDEREN VAN STRAKS

    GAMEN IN DE ZORG

    Meer bewegen en op een leuke manier. Dat is

    wat Maaike Dekkers-Duijts en compagnon Joris

    Wiersinga voor ogen hebben met hun bedrijf

    SilverFit. Dekkers-Duijts: Het is bewezen dat

    veel bewegen goed is voor de mentale en fy-

    sieke conditie van bijvoorbeeld dementerenden

    en revalidanten. Twee uurtjes fysiotherapie per

    week is daarvoor ontoereikend. Wij stimuleren

    mensen actieve oefeningen te doen met de

    technologie van computerspellen. Dat maakt

    bewegen leuk en daardoor is het veel langer

    vol te houden. Meer dan 1.500 zorginstellingen

    over de hele wereld gebruiken de producten

    van SilverFit. Dekkers-Duijts: Ik ben echt trots

    op alles wat we ontwikkelen!

    WWW.SILVERFIT.NL

    Blikvangers gezond

  • 18

    Slim

    Volop werk in de ICT

    De ICT-sector is n van de belangrijkste sectoren binnen de

    Utrechtse regionale economie. Deze economie bestaat namelijk

    voor 40% uit een diensteneconomie waar financin en ICT een

    hoofdrol in spelen. De problemen die ICT-bedrijven hebben met

    het vinden van goede invulling op vacatures, is dus van wezenlijk

    belang. Op dit moment hebben vooral de bedrijven tot 250 mede-

    werkers hier last van, maar ik verwacht dat dit probleem in de toe-

    komst ook grotere bedrijven zal raken, licht Heerd Jan Hoogeveen

    (domeinmanager Slim bij de EBU) toe. En onderzoek bevestigt dat:

    in 2011 waren er nog 7.500 moeilijk vervulbare ICT-vacatures. De

    verwachting is dat dit aantal de komende twee jaar oploopt naar

    15.000.

    BEHOEFTE AAN SPECIALISMESven Maltha (Dialogic) bevestigt de problematiek: Met 25 mede-

    werkers zijn wij een kleiner bedrijf maar ook wij hebben moeite met

    het vinden van geschikte programmeurs. Het aantal beschikbare

    mensen is al beperkt, maar als je dan ook nog een schifting toe-

    past op basis van je wensen, blijft er helemaal weinig over. Je wordt

    gedwongen je eisen bij te stellen. Er is steeds meer behoefte aan

    specialisten. Daarom werken wij tegenwoordig met cases tijdens

    een sollicitatieprocedure. Kan de kandidaat het benodigde werk

    uitvoeren in de toekomst? We moeten in de huidige situatie verder

    kijken dan ervaring en goede cijfers. En soms investeren we zelf in

    bijscholing.

    De EBU wil zich inzetten om de structurele mismatch tussen vraag

    en aanbod aan te pakken samen met overheid en bedrijfsleven. Het

    ICT-Deltaplan kan dit probleem aankaarten en uiteindelijk ook de

    oplossing bieden. Het plan is gericht op drie pijlers. Zo kan op korte

    en lange termijn actie ondernomen worden.

    HET ICT-DELTAPLANEr moet een centrum komen voor her- en omscholing. Daar-

    mee worden werkzoekenden, maar ook werkenden (beter)

    inzetbaar op ICT-vacatures. Daarnaast kunnen bijeenkomsten

    worden georganiseerd om vacatures en werkzoekenden met

    elkaar in contact te brengen. De andere pijlers richten zich op

    de medewerkers van de toekomst. Zo kan het ICT-Deltaplan

    handvaten bieden om opleidingen op MBO-, HBO- en univer-

    sitair niveau beter te laten aansluiten op de behoeften van het

    bedrijfsleven. Starters op de arbeidsmarkt kunnen dan sneller

    en beter van waarde zijn voor bedrijven. Maar ook aan leerlin-

    gen van het primaire en voortgezette onderwijs wordt gedacht

    in het plan. Aan de hand van een speciaal programma kunnen

    kinderen structureel kennismaken met ICT en ICT-vaardighe-

    den opdoen.

    HOE NU VERDER? Het initiatief moet vanuit het bedrijfsleven komen. Pas dan kan

    er daadwerkelijk succes geboekt worden, aldus Hoogeveen.

    Maltha bevestigt het belang van deelname uit het bedrijfsle-

    ven: om opleidingen cht op het bedrijfsleven te kunnen la-

    ten aansluiten, is het belangrijk dat er partijen uit de praktijk

    meewerken aan het programma. Zij kennen de behoefte van

    het bedrijfsleven het best. En die behoefte verandert snel onder

    druk van technologische ontwikkelingen. Sneller dan het on-

    derwijs verandert.

    Gebeurt er nu dan nog niets? Er is al een aantal initiatieven ge-

    nomen, maar allemaal op kleine schaal. De spreiding van deze

    initiatieven maakt de kans op succes een stuk kleiner. We moe-

    ten het nu samen gaan doen! Het is tijd voor serieuze actie,

    aldus Hoogeveen. De EBU is alvast aan de slag gegaan met het

    opstellen van de business case. Wij zetten nu de eerste stap

    omdat we merken dat bedrijven nog veel behoefte hebben aan

    input. Een concreter plan. Maar de tijd begint volgens hem te

    dringen... Het aantal vacatures blijft groeien, dus het probleem

    wordt steeds groter. Het is nu de hoogste tijd om samen de

    strijd aan te gaan om dit tijdig een halt toe te kunnen roepen.

    Hoewel de banen in de meeste branches nog steeds niet voor het oprapen liggen, kampt de ICT-sector met een ander probleem: vraag en aanbod matchen niet. Steeds meer vacatures blijken moeilijk vervulbaar. Het ICT-Deltaplan kan uitkomst bieden!

    Heerd Jan Hoogeveen

    06-51850478

    [email protected]

    Blog: www.economicboardutrecht.nl/nieuws/

    blog-van-verkering-naar-trouwplannen

  • 19

    slim

    De toekomst is 3D

    Was het vroeger nog science fiction om te denken dat je met n

    druk op de knop een echt product uit een printer kon laten komen,

    vandaag kan het! Maar hoever zijn we eigenlijk al? Bedrijven weten

    dat 3D printing een belangrijke rol gaat spelen in het productiepro-

    ces. Maar hoe? Dat is nog de vraag, legt Heerd Jan Hoogeveen uit.

    Als domeinmanager Slim bij de Economic Board Utrecht (EBU) kijkt

    hij met veel interesse naar de ontwikkelingen op het gebied van 3D

    printing.

    HOE STAAN WE ER VOOR?De EBU en de gemeenten Amersfoort en Utrecht hebben Beren-

    schot een onderzoek laten uitvoeren naar de stand van zaken. Van

    het ecosysteem van 3D printing in de provincie Utrecht. De be-

    langrijkste conclusies? Utrecht heeft alles in huis om koploper te

    worden! Om dat te bereiken moeten we krachten bundelen. Als we

    meer kennis, ideen en vaardigheden uitwisselen, kan de ontwikke-

    ling van 3D printing in onze regio pas echt een vlucht nemen. Daar

    ligt dus de uitdaging!

    Elke organisatie maakt gebruik van printers. Het idee dat er vandaag de dag nog een bedrijf bestaat dat geen printer in huis heeft, is raar. Geldt dat ook voor de toekomst van 3D printing?

  • 20

    slim

    Meer dan 150 bedrijven, organisaties en instellingen in

    de regio zijn al actief bezig met 3D printing. Industrile

    bedrijven als Translift en Heijmans printen in 3D, maar

    ook de medische wereld is actief. Bijvoorbeeld het UMC

    Utrecht en Meander. En onderwijsinstellingen als de

    Universiteit Utrecht en de Hogeschool Utrecht hebben

    de eerste stappen in het gebruik van 3D printing ook al

    gezet.

    En dat is niet zo gek, want de economische kansen lig-

    gen voor het oprapen. Het laag voor laag opbouwen,

    biedt de kans om producten te ontwerpen, personali-

    seren en fabriceren die via traditionele methoden onbe-

    reikbaar zijn. 3D printing is ook efficint en duurzaam.

    Producten kunnen on demand en on location gepro-

    duceerd worden. Dat betekent dat er een minimale

    voorraad nodig is en ook het aantal transportkilometers

    wordt hiermee drastisch verminderd.

    SAMENWERKING BETEKENT EEN VOORSPRONG Centraal in de verdere ontwikkeling staan de zogeheten

    maaklabs. Daar zit de kennis. Daar staat de apparatuur.

    Daar vind je de ruimte om te experimenteren. Want de

    mogelijkheden van 3D printing zijn nog volop in ontwik-

    keling. En hoewel bedrijven hun weg naar een maaklab

    prima weten te vinden, is er nog geen sprake van struc-

    turele samenwerking. Hoogeveen weet het pakkend te

    omschrijven: bedrijven en maaklabs weten elkaar goed

    te vinden, maar het is nog niet verder gekomen dan ver-

    kering. Het is nu hoog tijd om trouwplannen te maken.

    Zijn pleidooi is duidelijk. Bedrijven hebben behoefte aan

    een gezamenlijke, gedeelde experimenteerfaciliteit. Dit

    kunnen maaklabs bieden. Inclusief alle benodigde ken-

    nis. Het maaklab als een shared service center. Dat is

    het idee. Bedrijven die deze stap zetten, zullen uitein-

    delijk het verschil maken. Een voorsprong nemen op

    hun concurrenten in een toekomst waar 3D printing

    een vast bedrijfsonderdeel zal zijn. Hoogeveen: ik heb

    vertrouwen in de toekomst, maar af en toe kunnen par-

    tijen een zetje in de rug gebruiken om elkaar te vinden.

    Binnen de regio zijn er al een aantal maaklabs actief op zoek

    naar samenwerking. Rotslab en Stadslab033 organiseren bij-

    eenkomsten voor verdere kennisontwikkeling en deling. En

    het maaklab Protospace wil een netwerkborrel organiseren

    om meer partners te betrekken bij hun behoefte aan kennis-

    uitwisseling.

    Deze initiatieven worden met open armen ontvangen door

    de EBU. Zo kan er namelijk een regionale kennisinfrastructuur

    ontstaan op het gebied van 3D printing. Een infrastructuur

    waar bedrijven, kennisinstellingen, brancheorganisaties en in-

    termediaire organisaties structureel samenwerken. Om kennis

    te ontwikkelen, delen en kapitaliseren. Om van Utrecht een

    echte koploper te maken.

    Bedrijven met innovatieve ambities kunnen niet langer achter-

    over leunen in afwachting van de volgende ontwikkeling op

    3D gebied. Wil je vooraan staan, dan moet je meedoen!

    Op zoek naar het juiste maaklab? Of juist op zoek naar een

    geschikt bedrijf om mee samen te werken? De EBU helpt

    graag om innovatieve partijen aan elkaar te verbinden. Neem

    contact op!

    Heerd Jan Hoogeveen

    06-51850478

    [email protected]

    Blog: www.economicboardutrecht.nl/nieuws/

    blog-van-verkering-naar-trouwplannen

  • 21

    titelslim

    21

    BLIKVANGERS SLIM

    Nu consumenten massaal via internet kopen, neemt de loyaliteit naar lokale winkeliers af. Jammer, vond Ecreation uit Woerden,

    want hierdoor gaat veel verloren. Zij ontwikkelden daarom onli-

    newinkelplatform.nl, een platform dat de consument weer bij een

    stadshart betrekt. Algemeen directeur Sjoerd van Dijk: "Met voor

    elke winkelier een eigen webshop en de mogelijkheid om klanten

    persoonlijke aanbiedingen te doen. Via het platform maken we niet

    alleen winkels, maar ook horeca, toerisme, evenementen, cultuur

    en de historie van een stad toegankelijk voor de online bezoeker.

    En omdat alleen een online platform niet voldoende is, zetten we

    ook offline acties in. Door on- en offline samen te brengen houden

    we het stadshart levendig." En dat kan weleens een schot in de roos

    zijn. Op lege winkelstraten zit tenslotte niemand te wachten.

    WWW.ECREATION.NL

    Hoe zorg je ervoor dat grote groepen mensen rustig een stadion in- en uitgaan en daarbinnen een prettig beleving hebben?

    Voor het EK voetbal en andere grote evenementen maakt

    INCONTROL Simulation Solutions uit Utrecht, op basis

    van nieuw ontwikkelde software, computersimulaties van

    massabijeenkomsten. Om vervolgens een op maat gesneden

    crowdcontrol oplossing aan te bieden. Jeroen Steenbakkers,

    divisiemanager Crowd Simulation van INCONTROL, is trots op

    de resultaten: "We hebben veel werk aan de verbouwing van

    Utrecht CS en werkten in 2013 zelfs voor de troonswisseling.

    Met groot succes, want er komen steeds meer nieuwe,

    internationale opdrachtgevers bij." Deze kunnen niet alleen in

    Utrecht terecht, maar ook bij de vestigingen van INCONTROL

    in Duitsland, de VS, China en Japan.

    WWW.INCONTROLSIM.NL

    HART VOOR DE STAD

    TROTS OP UTRECHT

  • Vind de juiste hulp op weg naar succes!

    Bij hem aan tafel zitten Gabino Dorigo (Ra-

    bobank/Garantiefonds), Roy Ellenbroek

    (Energiefonds Utrecht), Martijn Spaan

    (DWA) en Theo van Oijen (Industrievereni-

    ging Lage Weide).

    Rell: Nu de Uitvoeringsverordening van

    de provincie Utrecht is aangepast, zijn er

    middelen beschikbaar gekomen om collec-

    tieven en individuele MKB-bedrijven te on-

    dersteunen bij het ontwikkelen en uitvoeren

    van nieuwe initiatieven. Bijvoorbeeld met

    het Groen, gezond en slim fonds, maar ook

    in de vorm van financiering voor R&D sa-

    menwerkingsprojecten. Voor het energie-

    collectief van Lage Weide zijn bijvoorbeeld

    het Energiefonds Utrecht en het Garantie-

    fonds interessante instrumenten.

    OVER HET ENERGIE COLLECTIEF LAGE WEIDE (ECLW)Van Oijen: Dat klinkt goed. Wij zijn met

    ons energieproject inmiddels aanbeland bij

    de volgende fase en daar kunnen we extra

    hulp goed bij gebruiken. De ondernemers

    op het industrieterrein Lage Weide zijn al-

    tijd genteresseerd geweest in duurzame

    energie. Met het collectief hebben we de

    eerste stappen gezet. Het laaghangend fruit

    is geplukt, maar nu moeten we doorzetten

    om grotere resultaten te boeken. We heb-

    ben DWA ingeschakeld om ons daarbij op

    uitvoerend vlak te helpen. Het is onze am-

    bitie om de doelstelling van de gemeente te

    behalen. Ellenbroek: Je gaat dus voor 30% CO

    2-reductie voor 2020? Van Oijen: Ja

    dat is ons eerste doel, maar we verwach-

    ten echt klappers te kunnen maken en uit-

    eindelijk meer dan dat te bereiken. Dorigo:

    Hoeveel bedrijven doen er al actief mee?

    Van Oijen: We hebben energiescans laten

    maken bij zeventien bedrijven. Vier daar-

    van hebben inmiddels ook echt wijzigingen

    doorgevoerd. Spaan: En dat aantal loopt

    hard op. Ik heb straks nog een paar afspra-

    360o interview

    22

    De EBU helpt de Utrechtse economie door (financile) steun aan groene, gezonde en slimme initiatieven te geven. Naast dat de EBU allianties helpt, biedt zij ook steun aan individuele bedrijven. Stef Rell (EBU, domeinmanager Financile instrumenten) bespreekt de mogelijkheden van de toekomst met vier betrokken partijen.

    Van links naar rechts: Martijn Spaan, Theo van Oijen, Gabino Dorigo, Roy Ellenbroek.

  • 23

    ken staan bij bedrijven om verder te praten.

    Inmiddels staat de teller al op tien bedrijven

    die er actief mee aan de slag gaan. Op het

    moment dat ik binnenstap, heeft een bedrijf

    al geld verdiend. Daarom willen ze graag

    meewerken. Maar om meer voor elkaar te

    krijgen dan een zonnepaneel of een LED-

    lamp is bredere steun nodig.

    Van Oijen: Precies. Nu gaan we over we-

    zenlijke aanpassingen praten. En daarvoor

    is een stukje ontzorging van buitenaf zeer

    welkom.

    OVER DE STREEPDorigo: Wat is de missing link? Wat heb je

    nodig om bedrijven daarin mee te krijgen?

    Ondernemers zijn toch altijd genteresseerd

    in kostenverlaging?

    Rell: Dat klopt. Maar op het gebied van

    energie zijn er nog veel blinde vlekken.

    Ellenbroek: Inderdaad. De meeste bedrij-

    ven weten niet wat er mogelijk is. Wij krijgen

    voornamelijk aanvragen van duurzame be-

    drijven. Die weten het Energiefonds wel te

    vinden, maar bedrijven die minder kennis en

    ervaring hebben met duurzaamheid weten

    dat niet.

    Van Oijen: Die hebben iemand nodig die ze

    over de streep trekt.

    Ellenbroek: Het is wat energie betreft ook

    een fabeltje dat de markt dingen vanzelf op-

    pikt. Dat gebeurt echt niet altijd.

    Rell: Dus het laten uitvoeren van ener-

    giescans levert interessante informatie op,

    maar daarmee ben je er nog niet.

    Ellenbroek: Zon scan ligt dan op tafel en

    dan klinkt de vraag wat nu?.

    Spaan: Daarom is het belangrijk de bedrij-

    ven te bezoeken en opties te bieden. Ze

    triggeren om mee te doen.

    VOOR EN DOOR ONDERNEMERSDorigo: Positionering is ook belangrijk. In

    het geval van Lage Weide wil je niet alleen

    met losse ondernemingen aan de slag, maar

    ook als collectief. Je kunt bedrijven verlei-

    den om onderdeel te willen worden van het

    grotere geheel. Dat maakt investeren ook

    makkelijker.

    Van Oijen: Dat is ook wat we doen. We wil-

    len als coperatie verder. En je ziet dat het

    werkt als mensen uit het veld deelnemen.

    Zij zijn inspirerende ambassadeurs voor de

    rest.

    Ellenbroek: Je hebt altijd een groep voor-

    vechters nodig. Tot je het kantelmoment

    bereikt dat het not done is om niet mee

    te doen. Eigen initiatief is daarbij belangrijk.

    Het werkt om zoiets via een ondernemers-

    vereniging te laten lopen. Die is onafhanke-

    lijk en belangenbehartigend en dat verlaagt

    de drempel om mee te doen.

    Spaan: Klopt. Ondernemers hebben er

    meer vertrouwen in om zaken te doen met

    de buurman.

    Van Oijen: En daarnaast blijft het een kwes-

    tie van geduld. Het kost tijd om grote resul-

    taten neer te kunnen zetten.

    Dorigo: Het doet me goed te horen dat

    het vooral een kwestie van tijd is en niet van

    geld.

    Van Oijen: Ja de start kost tijd. Maar nu

    moeten we het nog waarmaken. En we heb-

    ben nog wel een zetje in de rug nodig hoor.

    Dorigo: Daar moeten we dan maar eens

    een afspraak voor inplannen.

    DE FINANCILE INSTRUMENTENRell: ECLW heeft een spannende, grote

    ambitie die we gezamenlijk verder kunnen

    helpen. Er zijn veel instrumenten beschik-

    baar voor alle ondernemers met een groen,

    gezond of slim idee. Voorwaarde is wel dat

    het initiatief past binnen onze Strategische

    Agenda. Het moet economisch interessant

    en schaalbaar of herhaalbaar zijn. Op onze

    website vind je een duidelijk overzicht. In

    twee klikken weet je welk instrument voor

    jou geschikt is.

    Dorigo: En als een idee niet direct geschikt

    is voor 1 instrument?

    Rell: Dat kan ook een uitkomst zijn; dat er

    maatwerk nodig is. Dan krijg je direct te zien

    bij wie je moet aankloppen voor advies. Bij

    ons, bij jou of bij Roy bijvoorbeeld.

    InvesteringsfondsenEconomic Board Utrecht

    MIT-R&D-samenwerkingsproject

    EBU Uitvoeringsverordening

    EFRO: Kansen voor West II

    Aantrekken externe financiering

    Aanjaagfonds energieprojecten

    Garantiefonds energieAantrekken externefinanciering

    Optimaliseren BusinessCase

    Industrieel onderzoeken/of experimenteleontwikkeling

    EFRO: Kansen voor West II

    Kredietunie Midden Nederland

    Groen, Gezond, Slim Fonds

    Lokaal Economisch Fonds voor Werkgelegenheid

    Collectief

    Blijvende werk-gelegenheid creren

    Aantrekken externe financiering

    Overig

    Van MKBers

    Energieproject

    Individueel MKBer

    InvesteringsfondsenEconomic Board Utrecht

    MIT-R&D-samenwerkingsproject

    EBU Uitvoeringsverordening

    EFRO: Kansen voor West II

    Aantrekken externe financiering

    Aanjaagfonds energieprojecten

    Garantiefonds energieAantrekken externefinanciering

    Optimaliseren BusinessCase

    Industrieel onderzoeken/of experimenteleontwikkeling

    EFRO: Kansen voor West II

    Kredietunie Midden Nederland

    Groen, Gezond, Slim Fonds

    Lokaal Economisch Fonds voor Werkgelegenheid

    Collectief

    Blijvende werk-gelegenheid creren

    Aantrekken externe financiering

    Overig

    Van MKBers

    Energieproject

    Individueel MKBer

    InvesteringsfondsenEconomic Board Utrecht

    Stef Rell

    06-11866643

    [email protected]

    economicboardutrecht.nl

    Bent u ook op zoek naar (financi-

    le) hulp? Of zoekt u juist een mooi

    initiatief om in te investeren? Neem

    contact op!

    MEER INFORMATIE: www.economicboardutrecht.nl/investeringsfondsen

  • 24

    internationalisering

    Wat gebeurt er allemaal op internationaal gebied?

    Een expat center. Een nieuwe locatie voor de International School Utrecht. Een International Talent Community. Dit is een kleine greep uit de activiteiten die momenteel plaatsvinden om de internationale positie van Utrecht te versterken. Whats happening in Utrecht?

    In ons vorige nummer hebben we de interna-

    tionale agenda van de EBU gentroduceerd.

    Utrecht is de meest competitieve regio van

    Europa volgens de EU. De internationale

    agenda moet deze positie versterken. Kort

    samengevat richt deze agenda zich op vier

    belangrijke pijlers: branding, talent, EU-trecht

    en Foreign Direct Investment. De internatio-

    nale agenda benoemt, ondersteunt en ont-

    wikkelt tal van activiteiten binnen deze pij-

    lers. En met de juiste afstemming levert dat

    innovatie, werkgelegenheid en economische

    ontwikkeling op voor deze regio.

    DE INTERNATIONALE KRACHT VAN DE EBUWouter Feldberg is namens de EBU in char-

    ge als het gaat om de internationale agen-

    da. Hij sprak in het vorige nummer de nood-

    zaak al uit om ons internationaal te kunnen

    blijven verhouden tot andere regios: de

    economische ontwikkelingen gaan snel en

    de wereld is het podium. Feldberg bevestigt

    de positieve invloed van de internationale

    agenda: er zit nu echt regiobrede energie

    en slagkracht op alle themas. Het thema

    branding heeft invloed op elke pijler. Het

    doel: via een slimme merkstrategie de voor-

    keur krijgen onder de doelgroepen binnen

    de agenda. Utrecht belooft inspiratie. En

    er zijn al veel goede groene, gezonde en

    slimmevoorbeelden in de regio om te laten

    zien dat die belofte waargemaakt wordt. De

    vervolgstap is de merkstrategie die ontwik-

    keld is toe te passen voor de pijlers talent,

    EU-trecht en Foreign direct investment.

    Hiervoor is een verhaal en een methode

    ontwikkeld. Hierbij gaat het niet alleen om

    het merk uit te dragen maar vooral om er-

    naar te handelen. Actions speak louder than

    words.Want met de belofte dat we inspire-

    ren ligt de lat hoog.

    Om nog meer internationaal resultaat te

    kunnen boeken, haalt de EBU graag meer

    vakmanschap aan boord. Els Kamphof is

    Global Head Financial Institutions Group bij

    Rabobank. En sinds kort ook als clusterlid

    betrokken bij de EBU: de ontwikkeling en

    innovatie op de terreinen die Utrecht on-

    derscheiden, groen, gezond en slim, zijn

    groot. Ik wil me inzetten om het potentieel

    van Utrecht internationaal beter onder de

    aandacht te brengen. Mijn kennis, contac-

    ten en ervaringen vanuit Rabobank gaan me

    hier vast en zeker bij helpen. Ik verwacht lef

    en de bijbehorende gretigheid van de regio

    zelf!

    INTERNATIONAL TALENT COMMUNITYLef en gretigheid. Onmisbaar voor interna-

    tionaal succes. Een andere essentile voor-

    waarde voor de innovatiekracht en een aan-

    trekkelijk vestigingsklimaat van de regio is het

    aantrekken en behouden van internationaal

    talent volgens Ron Stoop, expert op het

    gebied van organisatieontwikkeling. De In-

    ternational Talent Community Utrecht biedt

    een fysiek en digitaal warm welkom aan ta-

    lent. Er wordt een businessplan ontwikkeld

    dat aansluit op de internationale agenda van

    de EBU en zich richt op drie doelgroepen:

    (familie van) talent, werkgevers van talent

    en dienstverleners aan talent. Het expat

    center dat in januari haar deuren opende,

    In februari bracht Plaatsvervan-

    gend Permanent Vertegenwoor-

    diger in Brussel, Wepke Kingma,

    op uitnodiging van de universiteit

    een bezoek aan de regio. Kingma

    benoemde als meest onderschei-

    dende elementen van de regio

    de sterke kenniscomponent in

    Utrecht en de triple helix samen-

    werking.De directe focus op het

    uitlokken van investeringen bin-

    nen de clusters Groen, Gezond

    en Slimnoemde hij uniek. Zijn

    adviezen voor een betere posi-

    tionering in Brussel: breng meer

    focus. Weet wat je komt halen

    qua beleidsbenvloedingen fi-

    nanciering, maar ook wat je komt

    brengen, namelijk expertise en

    oplossingen voor maatschappe-

    lijke uitdagingen. Daarnaast moet

    Utrecht als samenwerkende regio

    haar brandingen positionering

    versterken. In Brussel staat de

    deur naar de regio Utrecht in elk

    geval open, aldus Kingma.

    EU-TRECHT: BEZOEK WEPKE KINGMA

  • internationalisering

    25

    kan bijvoorbeeld een waardevolle bijdrage

    leveren aan de Talent Community. En ook

    kennisevenementen dragen in grote mate

    bij aan het aantrekken en behouden van

    talent. Naast de economische waarde van

    deze kennisevenementen door bijvoorbeeld

    matchmaking op de arbeidsmarkt en kenni-

    suitwisseling zorgen deze evenementen ook

    voor socialisatie en integratie van talent en

    hun familieleden.

    MEER KENNISEVENEMENTEN VOOR DE REGIOKennisevenementen zijn ook een belangrijk

    onderdeel van de internationale agenda. Op

    het Get Connected evenement op 5 maart

    werd de EBU-aanvraag Kennisevenementen

    gelanceerd. Hiermee stelt de EBU een stimu-

    leringsfonds beschikbaar voor organisatoren

    van kennisevenementen die aansluiten op de

    EBU-speerpunten Groen, Gezond en Slim.

    Ook de gemeenten Amersfoort en Utrecht

    zien het belang van kennisevenementen.

    Samen met uitvoerende partners werken

    zij aan een investeringspakket ter waarde

    van 1,3 miljoen euro en zon 25 banen in de

    hotel- en congresbranche binnen de regio,

    voor de komende drie jaar. Een gemiddelde

    bezoeker van een dergelijk evenement blijft

    drie dagen in de regio en besteedt zon 344

    euro per dag. Met die rekensom levert de in-

    vestering naar verwachting een extra omzet

    op van 7,5 miljoen euro.

    THE CHERRY ON THE EXPAT CAKEWe stipten het hierboven al even aan: Utrecht

    beschikt sinds januari over een expat center,

    te vinden in het Stadskantoor in Utrecht. Je-

    roen Kreijkamp opende als wethouder van

    de gemeente Utrecht en boardlid van de

    EBU het expat center, samen met staatsse-

    cretaris Dijkhoff. The cherry on the cake van

    de internationalisering die Utrecht de laatste

    jaren doormaakt. Zo omschreef Kreijkamp

    het belang van een expat centrum. Nu kan

    Utrecht internationaal talent op een gastvrije

    manier verwelkomen. Het expat center is

    een one-stop-shop waar expats (kenniswer-

    kers) met al hun vragen over wonen, wer-

    ken, studeren en recreren terecht kunnen.

    Je kunt er terecht om BSN-nummers en

    verblijfsdocumenten te regelen, maar ook

    om uit te vinden wat de regio nog meer te

    bieden heeft, bijvoorbeeld aan woningen of

    vrijetijdsbesteding.

    Desire van de Ven (gemeente Utrecht, co-

    ordinator internationale zaken) bevestigt

    de meerwaarde van het expat center. Het

    expat center, maar ook de Internationale

    School Utrecht, is een belangrijke voorzie-

    ning voor kenniswerkers om zich in Utrecht

    te vestigen. In 2013 waren er 6390 internati-

    onale kenniswerkers in de Provincie Utrecht,

    waarvan 3234 in de stad Utrecht. Jaarlijks

    schrijven zich 400 a 500 kenniswerkers in.

    Het is mooi dat dit nu op een centrale plek

    kan bij het expat center in het Stadskantoor

    in Utrecht. Zo bieden we meer service en

    wordt het eenvoudiger kenniswerkers aan

    te trekken en te ondersteunen bij hun ves-

    tiging in Utrecht. Daarmee faciliteren we de

    internationalisering van onze economie en

    ondersteunen we bedrijven bij het creren

    van werkgelegenheid in de regio.

    De internationale agenda is nog maar net

    gentroduceerd, maar levert nu al een waar-

    devolle bijdrage aan het regionale econo-

    mische klimaat. Een mooi resultaat. En de

    internationalisering gaat door; de Utrechtse

    ambitie is nog lang niet verzadigd!

    ISUtrecht heeft een tijdelijk,

    nieuw onderkomen. Aan de

    Bijnkershoeklaan kan de school

    de komende vier jaar haar snelle

    groei doorzetten. Daarna moet

    een permanent onderkomen zijn

    gerealiseerd voor 600 leerlingen.

    Head of School Rynette de Villiers:

    International School Utrecht is

    een belangrijk onderdeel van het

    internationale ecosysteem van de

    gemeente en provincie Utrecht.

    Dat werd onderstreept door wet-

    houder Jeroen Kreijkamp en EBU

    boardlid Richard Kraan tijdens de

    officile opening van de nieuwe

    locatie van ISUtrecht op 16 april.

    De steun van zowel de gemeente

    als de EBU is bemoedigend en

    zeker de komende jaren ook hard

    nodig. De realisatie van een per-

    manent schoolgebouw vraagt nu

    de volle aandacht. In opdracht van

    de EBU wordt op dit moment naar

    een geschikte locatie gezocht.

    Woensdag 23 september staat in het teken van de UtrechtsDuitse economische

    betrekkingen. Die dag organiseert de EBU een aantal bijeenkomsten in het teken

    van de aantrekkelijkheid van de regio Utrecht als vestigingsplaats voor Duitse

    ondernemingen. Daarnaast wordt geparticipeerd in de door de Duits-Nederlandse

    Handelskamer (DNHK) georganiseerde Duitslanddag (www.duitslanddag.nl): d

    dag voor Nederlandse ondernemers die zaken (willen) doen in Duitsland om

    informatie in te winnen en contacten te leggen.

    MEER INFORMATIE: [email protected]

    WWWW.ECONOMICBOARDUTRECHT.NL

    INTERNATIONAL SCHOOL UTRECHT

    BREIDT UIT

    FDI: STANDORT UTRECHT DAG

  • research

    26

    Op de onlangs vernieuwde website van EBU

    Research staan nu ng meer feiten en cijfers

    over de Utrechtse economie. Deze worden

    voortdurend geactualiseerd op basis van

    bronnen zoals het Centraal Bureau voor

    de Statistiek (CBS) en het UWV en hebben

    betrekking op nationale n regionale trends

    en ontwikkelingen.

    EBU COLLEGE

    Ook nieuw is dat op de site

    research.economicboardutrecht.nl

    alle informatie over EBU College te vinden is.

    Wilt u weten wanneer het volgende college

    is en wat daarin aan de orde komt? U vindt

    de aankondiging onder de button EBU

    College. Voorgaande colleges, inclusief

    samenvattingen en presentaties, staan

    online in het archief.

    ECONOMISCHE ONDERZOEKEN

    De online bibliotheek wordt het vaakst

    geraadpleegd, vertelt Monique Goddijn-Roso,

    onderzoekscordinator van EBU. Hier is de

    meest complete collectie van economische

    onderzoeken over Utrecht beschikbaar. De

    bibliotheek wordt permanent aangevuld met

    interessante en relevante publicaties van

    bijvoorbeeld Centraal Planbureau, Planbureau

    voor de Leefomgeving, Europese Commissie,

    CBS, UWV, Rabobank, ING, en universiteiten.

    Wie continu op de hoogte wil blijven van

    nieuwe onderwerpen, feiten en data, kan zich

    via de site aanmelden voor de maandelijkse

    research nieuwsbrief.

    Wist u dat Vianen koploper is in het aanbieden van duurzame producten en diensten? Dat Amersfoort niet onderdoet voor Utrecht als het gaat om innovatie bij bedrijven en organisaties? En dat de huizenprijzen in de provincie Utrecht 25% boven het landelijke gemiddelde liggen?

    EBU Research is vernieuwd Nu altijd actuele cijfers over de regionale economie

    Monique Goddijn-Roso

    06 33 67 92 42

    [email protected]

    economicboardutrecht.nl

    HANDIG: FACTSHEETS PER GEMEENTE

    Over elke gemeente in de provincie Utrecht zijn op

    research.economicboardutrecht.nl factsheets beschikbaar.

    Wie wil weten hoe het zit met de vergrijzing of de

    ontwikkeling van banen, heeft snel actuele cijfers en

    informatie voorhanden. Deze zijn afkomstig uit het

    Provinciaal Arbeidsplaatsen Register, de jaarlijkse enqute

    hiervoor en de regionale bevolkingsprognoses van het

    CBS/Planbureau voor de Leefomgeving. Beleidsadviseurs,

    ondernemers en consultants kunnen zich zo snel een beeld

    vormen van de temperatuur van de Utrechtse economie en

    in het bijzonder die van een bepaalde gemeente.

    RESEARCH.ECONOMICBOARDUTRECHT.NL

  • 27

    agenda

    27

    Tour de France Business event

    Get Connected bijeenkomst

    3 juli 15

    9 okt 15

    SURE week

    5 t/m 9 okt 15

    AGENDA

    Standort Utrecht Tag

    Games for Health Europe

    23 sept 15

    2 & 3 nov 15

    De SUREweek biedt een breed