Executive | 141112 | Innovatie | Succesvol Financieren van Groei | Presentatie | PNO Consultants

Click here to load reader

  • date post

    23-Jun-2015
  • Category

    Documents

  • view

    207
  • download

    0

Embed Size (px)

Transcript of Executive | 141112 | Innovatie | Succesvol Financieren van Groei | Presentatie | PNO Consultants

  • 1. FLEVUM BIJEENKOMSTSUCCESVOL FINANCIEREN VAN GROEIEINDHOVEN 12 NOVEMBER 2014LOES KOSTER & ARJAN SANDERS

2. CONNECTING AMBITIONS2Introductie deelnemers 16.00u 16.25uI.Dienstverlening PNO Consultants 16.25u 16.30uII.Financieringsinstrumenten 16.50u 17.10uIV.Discussieronde 17.45u 18.00uVI.Praktijk groeifinanciering 17.10u 17.45uV.Ontwikkelingen financile markten en fiscaliteit 16.30u 16.50uIII.AGENDA 3. CONNECTING AMBITIONSSUCCESVOL FINANCIEREN VAN GROEI3Dienstverlening PNO ConsultantsLoes KosterSenior Consultant06-1259 [email protected] juristMeer dan 25 jaar ervaring als belastingadviseurRuime ervaring als adviseur voor (middel)grote ondernemingen en hun aandeelhoudersVoorzitter VNO-NCW regio RijnGouwe 4. CONNECTING AMBITIONS4PNO adviseert en realiseert financierings- en projectoplossingen voor organisaties die investeren en innoverenIn 1984 opgericht als subsidieadvies bureau, anno 2014 gericht op het hele pallet aan publieke en private financieringsoplossingen voor organisaties en de ondersteuning van innovatieprojectenOp het gebied van subsidies marktleider in Nederland met ca. 200 consultants verspreid over 6 kantorenPNO ondersteunt haar klanten internationaal met kantoren in Duitsland (3), Itali (2), Belgi, Frankrijk, en Engeland en samenwerkingsverbanden in andere Europese landenOndersteuning van klanten via expert teams vanuit verschillende sectoren, waaronder Chemie, Energie, Logistiek, Life Science & Health, en vakgebieden, zoals Fiscaal recht, Compliance en Financial AdvisoryINTRODUCTIE PNO CONSULTANTS 5. CONNECTING AMBITIONS5PNO DIENSTVERLENINGPNO helpt organisaties haar ambities te ontwikkelen en uit te voerenDienstverlening PNO gericht op-Financieringsoplossingen-ProjectoplossingenPNO ondersteunt organisaties gedurende het hele traject, van begin tot eind. Dit kan inhouden:-financieringsoplossingenIdentificeren financieringsmogelijkhedenFinancieren van de organisatie of het projectRealiseren verkrijgen toegekende financiering-projectoplossingenPositioneren project door bepalen ambities en marsroutesVerbinden van partijen in een netwerkRealiseren van innovaties en projectenHet succesvol realiseren van ambities leidt vaak tot nieuwe, grotere projecten 6. CONNECTING AMBITIONSSUCCESVOL FINANCIEREN VAN GROEI6Ontwikkelingen financile marktenArjan SandersPNO Financial Advisory06-2013 [email protected] met specialisatie in financieringMeer dan 10 jaar ervaring in private equity en F&O trajectenBetrokkenheid bij diverse bijzonder beheer situaties en investeringsfondsenErvaring met publieke financieringsinstumenten 7. CONNECTING AMBITIONS7De financiering van het Nederlandse MKB verloopt voor meer dan 80% via banken (VS 25%). Impact afnemende kredietverlening banken daarom grootBanken zijn terughoudend met het verstrekken van financiering als gevolg van strengere regelgeving en inspanningen om de bankbalans op orde te krijgen (o.a. Basel III)-Financieringslandschap ingrijpend en blijvend gewijzigd-Traditionele financieringsbronnen zijn minder toegankelijk-Op basis van Asset Quality Review geen reden voor banken om langer terughoudend te zijn Noodzaak voor meer aanvullende financieringsoplossingen blijftBelangrijke trends in het Nederlandse financieringslandschap-Balansverkorting banken (ca. 200 mrd; leegpompen bankbalansen)-Golf van herfinancieringen (ca. 700 mrd)Ook institutionele marktpartijen verlagen het risicoprofiel van hun beleggingsbeleid-Doorlopend veel liquiditeit, mogen alleen beleggen met een bepaald maximaal risico-Niet ingericht op risicobeoordeling van individuele MKB-bedrijven-Bundeling vraag noodzakelijk voor voldoende kritische massaNu de conjunctuur aantrekt, neemt de behoefte aan groeifinanciering verder toeONTWIKKELINGEN FINANCILE MARKTENDE CRISIS HEEFT HET FINANCIERINGSLANDSCHAP INGRIJPEND EN BLIJVEND VERANDERD 8. CONNECTING AMBITIONS8Ca. 25% van de Nederlandse MKB bedrijven zat in bijzonder beheer bij zijn huisbank. Trend: afnemendHet MKB is zeer belangrijk voor de groei van de Nederlandse economie, zij zorgt voor de meeste groei, innovatie en werkgelegenheidMeest acute categorien MKB bedrijven met financieringsproblemen-Starters-Ondernemingen met vermogensbehoefte 250k (Qredits; micro- en MKB-krediet)-Ondernemingen die onder druk staan-Ondernemingen in krimpsectoren (bv bouw, vastgoed, automotive)Maar ook gezonde bedrijven ondervinden dat banken minder (risicovol) financieren dan voorheen.-op onderpand wordt minder krediet verstrekt (toekennen lagere dekkingsgraad)-Bedrijven kunnen minder financiering aantrekken ten opzichte van hun bruto bedrijfsresultaatnu: 2 3 x EBITDA; < 2008: 5 7 x EBITDA (of meer..)-looptijd van kredieten korter wordt (van 5-7 jr naar 3-5 jr)-Aan (onbenut) kredietruimte hangt nadrukkelijk prijskaartjeNederlandse bankenlandschap beperkt in omvang. Een goed voorbereide en gerichte insteek van een financieringsvraagstuk daardoor extra belangrijk. Dienstverlening huisbank dient aan te sluiten bij de activiteiten van de onderneming. Belang cross-selling voor bank toegenomen (side business)ONTWIKKELINGEN FINANCILE MARKTENCONCRETE GEVOLGEN 9. CONNECTING AMBITIONS9Als gevolg van de lagere financieringsbereidheid bij banken neemt de vraag naar investeringskapitaal toe. Private equity partijen vereisen hierdoor een hoger rendement of lager risicoprofiel voor zij overgaan tot investering (cherry picking). Echter:-financieringsvoorwaarden aandeelhouder zijn ingrijpender, juiste keuze des te belangrijkerOndernemers moeten zich breder gaan orinteren op aanvullende financieringsbronnenI.t.t. de VS (veel angel investors) zijn er in Europa beperkte mogelijkheden voor bedrijven die een vervanging of aanvulling zoeken voor de traditionele bank financiering Er is nog geen goed werkend alternatief circuit, gefinancierd zijn en blijven is een uitdaging. Trend: lichtpuntjes Voorbereiding en creativiteit bepalen in belangrijke mate slagingskans financieringsvraagONTWIKKELINGEN FINANCILE MARKTENCONCRETE GEVOLGEN 10. CONNECTING AMBITIONS10Een lening is fiscaal niet altijd een leningJuist nu belangrijk:-Volgens fiscus is in "interne verhoudingen" niet altijd sprake van lening-Financiering door groepsvennootschap(pen) en/of aandeelhouder(s) komt vaker voor-Mogelijkheden tot afwaarderen?-Gevolgen voor renteaftrek?-Gevolgen voor aftrekbaarheid eventuele borgstellingen?ONTWIKKELINGEN FISCALE ASPECTENOOK HET FISCALE LANDSCHAP IS CONTINU IN BEWEGING 11. CONNECTING AMBITIONS11Zakelijkheid lening beoordelen:-Ten tijde van aangaan lening-Ten tijde van wijziging leningsvoorwaarden-Zakelijkheid rente-Zou derde bereid zijn geweest om lening te verstrekken tegen hogere vaste rente? In combinatie met borgstelling concernvennootschap?-Zakelijk debiteurenrisico-Lening is geheel zakelijk of geheel onzakelijkONTWIKKELINGEN FISCALE ASPECTENOOK HET FISCALE LANDSCHAP IS CONTINU IN BEWEGING 12. CONNECTING AMBITIONS12Indicatoren onzakelijke lening:-Geen of pas later opmaken leningsovereenkomst-Lage(re) rente-Geen of onduidelijk aflossingsschema-Geen zekerheden bedingen of uitwinnen-Financiering bank onmogelijkONTWIKKELINGEN FISCALE ASPECTENOOK HET FISCALE LANDSCHAP IS CONTINU IN BEWEGING 13. CONNECTING AMBITIONS13Gevolgen onzakelijke geldlening:-Lening is fiscaal kapitaal-Rentebetaling is niet aftrekbaar-Renteontvangst belast?-Geen aftrekbare afwaardering Geldt ook voor beoordeling borgstellingen!ONTWIKKELINGEN FISCALE ASPECTENOOK HET FISCALE LANDSCHAP IS CONTINU IN BEWEGING 14. CONNECTING AMBITIONS14Nederland heeft steeds meer renteaftrekbeperkingen. Voor bijvoorbeeld:-Leningen i.v.m. dividenduitkeringen (tegenbewijs)-Leningen ivm kapitaalstortingen in een verbonden lichaam (tegenbewijs)-Leningen ivm verwerving/uitbreiding van aandelenbelang in verbonden lichaam (tegenbewijs)-Lening met looptijd langer dan 10 jaar en laagrentend van gelieerde partijen-Overnameleningen (indien bovenmatige rente 750.000 te boven gaat)LET DUS OP!!ONTWIKKELINGEN FISCALE ASPECTENOOK HET FISCALE LANDSCHAP IS CONTINU IN BEWEGING 15. CONNECTING AMBITIONS15Overige fiscale aandachtpunten:-Let op voeging van vennootschap in de fiscale eenheid na afwaardering geldlening-Let op verbreking van de fiscale eenheid bij verstrekking pandrecht op aandelen. Zekerheden zijn voor financiers belangrijk. Als de zeggenschap voor meer dan 5% overgaat is er sprake van verbreking van de fiscale eenheid.ONTWIKKELINGEN FISCALE ASPECTENOOK HET FISCALE LANDSCHAP IS CONTINU IN BEWEGINGHolding B.V.Werk B.V. 16. CONNECTING AMBITIONSSUCCESVOL FINANCIEREN VAN GROEI16Financieringsinstrumenten 17. CONNECTING AMBITIONS17Welke financieringsbron ook wordt benaderd, een gedegen voorbereiding is een mustKernvragen-Hoeveel financiering is er nodig?-Wanneer is de financiering nodig?Voorbereiden financieringsaanvraag-Start tijdig-Overzichtelijke presentatie onderneming-Gedegen onderbouwing financieringsbehoefte-Onderbouw met realistische prognoses-Zorg voor onderling aansluitende financile overzichten (Balans, V&W-rekening, Cashflow en Liquiditeitsprognose)-Overzicht beschikbare zekerheden en trackrecord onderneming/managementParallel schakelen met potentile financiers gericht op robuuste financieringsoplossing (scherpschuttersbenadering)DE FINANCIERINGSAANVRAAGGERICHTE MARKTBENADERING OP BASIS VAN GEDEGEN ONDERBOUWDE FINANCIERINGSBEHOEFTEhuidige financieringsstructuurgewenste financieringsstructuurmaatwerk financieringsoplossingn of meerdere financieringsinstrumentenliquiditeitsplanning 18. CONNECTING AMBITIONS18GEEIST RENDEMENTEEN INDICATIE VAN DE KOSTEN VERBONDEN AAN FINANCIERINGBancaire financiering vrijwel altijd de goedkoopste financiering maximaliserenFinancieringskosten in termen van een gemiddelde kostenvoet neemt toeDe optimale financieringsstructuur verschilt van bedrijf tot bedrijf, vooral afhankelijk van-aard van de activiteiten (o.a. volatiliteit inkomsten, vaste/variabele kos