De heer Willem Veldsink was directeur van de landbouwschool in Ommen. Hij was geboren in Hardenberg...

42
De heer Willem Veldsink was directeur van de landbouwschool in Ommen. Hij was geboren in Hardenberg en wist heel veel van de geschiedenis er van. Hij had ook heel veel belangstelling voor de archeologie. Hij was een echte leraar, zo’n ouderwetse schoolmeester die heel boeiend kon vertellen. Mijn liefde voor de oudheid is door hem sterk gestimuleerd. In de Marslanden is een straat naar hem vernoemd. 1

Transcript of De heer Willem Veldsink was directeur van de landbouwschool in Ommen. Hij was geboren in Hardenberg...

Page 1: De heer Willem Veldsink was directeur van de landbouwschool in Ommen. Hij was geboren in Hardenberg en wist heel veel van de geschiedenis er van. Hij had.

De heer Willem Veldsink was directeur van de landbouwschool in Ommen. Hij was geboren in Hardenberg en wist heel veel van de geschiedenis er van. Hij had ook heel veel belangstelling voor de archeologie. Hij was een echte leraar, zo’n ouderwetse schoolmeester die heel boeiend kon vertellen. Mijn liefde voor de oudheid is door hem sterk gestimuleerd. In de Marslanden is een straat naar hem vernoemd.

1

Page 2: De heer Willem Veldsink was directeur van de landbouwschool in Ommen. Hij was geboren in Hardenberg en wist heel veel van de geschiedenis er van. Hij had.

Dit is de schaapskooi. Door mijn vader gebouwd op de plaats van het huis van onze vroegere overburen. Hij had toestemming gevraagd aan de burgemeester en die kreeg hij, mits hij beneden een bepaald bedrag bleef. Dat deden we en we hebben hem zelf gebouwd.

Hij staat op een stuifduin en tevens een historische plek. Wij staan op het punt om met de opgraving te beginnen; de tekening ligt al klaar. Eerst hebben we met een kraantje zo’n 40/50 cm van de grond afgegraven.

2

Page 3: De heer Willem Veldsink was directeur van de landbouwschool in Ommen. Hij was geboren in Hardenberg en wist heel veel van de geschiedenis er van. Hij had.

Hier staat de deskundige man van het ROB Verlinde met enkele amateurs. Hij was ook zo’n enthousiaste man die leefde voor zijn vak en er bijna al zijn tijd in stak.

3

Page 4: De heer Willem Veldsink was directeur van de landbouwschool in Ommen. Hij was geboren in Hardenberg en wist heel veel van de geschiedenis er van. Hij had.

Rechts en links zien we de silhouetten van de zogenaamde brandkuilen. Het zijn de voormalige haardplekken van de bewoners. Het is zeer waarschijnlijk dat ze het vuur aanstaken, zodra ze aankwamen en het dan niet meer lieten uitgaan, zolang ze er woonden. Het was namelijk een moeilijk werkje om een vuur aan te maken. Daardoor ontstond er natuurlijk wel een hele dikke laag houtskool en as. Hier wordt een proefgaatje gegraven.

4

Page 5: De heer Willem Veldsink was directeur van de landbouwschool in Ommen. Hij was geboren in Hardenberg en wist heel veel van de geschiedenis er van. Hij had.

De sporen van een langbedgraf (zie elders)

5

Page 6: De heer Willem Veldsink was directeur van de landbouwschool in Ommen. Hij was geboren in Hardenberg en wist heel veel van de geschiedenis er van. Hij had.

De diameter van het langbedgraf is ongeveer 4 meter. Dit is de bovenkant. Het is het eerste jaar niet in zijn geheel afgegraven. Het volgende jaar kwam de rest te voorschijn. De totale opgraving heeft drie jaar geduurd. Alles werd zeer nauwkeurig opgemeten en ingetekend en na afloop werden de drie tekeningen zorgvuldig “aan elkaar geplakt”.

6

Page 7: De heer Willem Veldsink was directeur van de landbouwschool in Ommen. Hij was geboren in Hardenberg en wist heel veel van de geschiedenis er van. Hij had.

Dit is mogelijk de rand van de grafkuil

7

Page 8: De heer Willem Veldsink was directeur van de landbouwschool in Ommen. Hij was geboren in Hardenberg en wist heel veel van de geschiedenis er van. Hij had.

Hier is het al voor een deel afgegraven en glad afgeschaafd. Zodra dat gebeurd is, worden de contouren “omkrast”. Bij dat schaven, moet je goed luisteren. Kleine harde stukjes (steen) geven namelijk een apart geluidje. Zodra je dat hoort, kijk je wat het is en stop je het in een zakje. Alles gaat daar gewoon in en later wordt in het laboratorium? Gekeken wat het kan zijn. De vondst wordt ook aangetekend op de kaart.

8

Page 9: De heer Willem Veldsink was directeur van de landbouwschool in Ommen. Hij was geboren in Hardenberg en wist heel veel van de geschiedenis er van. Hij had.

Hier is alles aangekrast en is de bovenkant van het graf zichtbaar. We dachten aanvankelijk dat dit alles was. Later ben ik met de graafmachine nog wat verder gaan graven (schavend) en zo ontdekte ik de contouren van nog 4 graven.

9

Page 10: De heer Willem Veldsink was directeur van de landbouwschool in Ommen. Hij was geboren in Hardenberg en wist heel veel van de geschiedenis er van. Hij had.

Eén van de graven met de brandplekken. De mensen moeten haast geweten hebben waar de graven lagen, want er is nergens een brandplek boven een graf aangelegd. We denken dat dit een soort basiskamp is geweest, van waaruit de mensen in de omgeving op zoek gingen naar voedsel. Hier zie je het schaven met de schep.

10

Page 11: De heer Willem Veldsink was directeur van de landbouwschool in Ommen. Hij was geboren in Hardenberg en wist heel veel van de geschiedenis er van. Hij had.

Hier is Willem Timmerman aan het schaven. Ook hij had veel belangstelling voor de archeologie en heeft zelf veel initiatieven genomen om tot de opgravingen te komen. Hier zijn 3 graven zichtbaar.

11

Page 12: De heer Willem Veldsink was directeur van de landbouwschool in Ommen. Hij was geboren in Hardenberg en wist heel veel van de geschiedenis er van. Hij had.

Hier is het graf voor de helft afgegraven. Zo kun je in één blik, zowel (een deel van) de oppervlakte als de doorsnede overzien. Zo krijg je ook in de gaten dat het om een kuil gaat.

12

Page 13: De heer Willem Veldsink was directeur van de landbouwschool in Ommen. Hij was geboren in Hardenberg en wist heel veel van de geschiedenis er van. Hij had.

Hier is het graf voor de helft afgegraven. Zo kun je in één blik, zowel (een deel van) de oppervlakte als de doorsnede overzien. Zo krijg je ook in de gaten dat het om een kuil gaat.

13

Page 14: De heer Willem Veldsink was directeur van de landbouwschool in Ommen. Hij was geboren in Hardenberg en wist heel veel van de geschiedenis er van. Hij had.

De rode grond is over de dode heen gestort. De herkomst van de rode kleurstof (hematiet) is een raadsel, net zo goed als de betekenis er van. Zeker is wel dat ze de stof van elders hebben meegenomen en deze mogelijk ter plekke met zand hebben vermengd. Opmerkelijk is ook dat de rode stof totaal niet is uitgespoeld. Dat bleek overigens ook het geval met de overblijfselen van de doden. Je ziet er niets van terug, zelfs geen verkleuring in het zand, maar er wordt ter plekke wel een verhoogde concentratie fosfaat aangetroffen en dat wijst onmiskenbaar op de dode die daar ooit begraven is.

14

Page 15: De heer Willem Veldsink was directeur van de landbouwschool in Ommen. Hij was geboren in Hardenberg en wist heel veel van de geschiedenis er van. Hij had.

Dit is graf 93. Hier kwamen grafgiften tevoorschijn en dan wordt er nog voorzichtiger geschaafd, nu met een troffeltje. Er komen hier drie klopsteentjes te voorschijn. Ze zijn beschadigd en dat bewijst dat het gebruiksvoorwerpen zijn geweest. Bovendien zijn ze met opzet zo neergelegd. Ze worden ook wel gerölkeule of klopsteenhamer genoemd

15

Page 16: De heer Willem Veldsink was directeur van de landbouwschool in Ommen. Hij was geboren in Hardenberg en wist heel veel van de geschiedenis er van. Hij had.

Idem in dit graf hebben we een complete inventaris gevonden.

16

Page 17: De heer Willem Veldsink was directeur van de landbouwschool in Ommen. Hij was geboren in Hardenberg en wist heel veel van de geschiedenis er van. Hij had.

Hier vonden we sporen van een enorme bosbrand die er in die tijd in Noord – Europa moet hebben gewoed. De verkleuring wordt veroorzaakt door hele kleine stukjes houtskool. Met deze “pleister” wordt er een bodemmonster gemaakt.

17

Page 18: De heer Willem Veldsink was directeur van de landbouwschool in Ommen. Hij was geboren in Hardenberg en wist heel veel van de geschiedenis er van. Hij had.

Dit zijn bodemvondsten die naar de oudheidkamer zijn gegaan. Ze hebben duidelijk in het rode zand gelegen. Bovenin is het mes van Tar te zien. Hij lag begraven in graf 12.

18

Page 19: De heer Willem Veldsink was directeur van de landbouwschool in Ommen. Hij was geboren in Hardenberg en wist heel veel van de geschiedenis er van. Hij had.

De grafgiften uit graf 93. het is heel merkwaardig dat er 3 van deze pijlschachtpolijsters in liggen. Een man had er namelijk maar twee nodig. In de platte kant zit namelijk een sleuf. Door nu twee stenen tegen elkaar aan te drukken, ontstond een ronde sleuf, waardoor de pijlschacht hen en weer werd getrokken waardoor hij mooi glad werd. Waarom dus een derde steen? Het antwoord zullen we nooit weten.

19

Page 20: De heer Willem Veldsink was directeur van de landbouwschool in Ommen. Hij was geboren in Hardenberg en wist heel veel van de geschiedenis er van. Hij had.

Graf met veel brandkuilen

20

Page 21: De heer Willem Veldsink was directeur van de landbouwschool in Ommen. Hij was geboren in Hardenberg en wist heel veel van de geschiedenis er van. Hij had.

Een veldtekening

21

Page 22: De heer Willem Veldsink was directeur van de landbouwschool in Ommen. Hij was geboren in Hardenberg en wist heel veel van de geschiedenis er van. Hij had.

Het begin

22

Page 23: De heer Willem Veldsink was directeur van de landbouwschool in Ommen. Hij was geboren in Hardenberg en wist heel veel van de geschiedenis er van. Hij had.

Een langbedgraf met 1 urn er in. De dode werd verbrand en de resten werden in een urn gestopt. Daarna wierp men er een ronde heuvel bovenop. Het kan zijn dat er meerdere urnen in het graf hebben gestaan, maar wij hebben ze niet gevonden. In de middeleeuwen is waarschijnlijk het bovenste deel van de heuvel al afgegraven en misschien zijn er toen wel urnen verloren gegaan.

23

Page 24: De heer Willem Veldsink was directeur van de landbouwschool in Ommen. Hij was geboren in Hardenberg en wist heel veel van de geschiedenis er van. Hij had.

Het voorbewerken van de grond met de graafmachine.

24

Page 25: De heer Willem Veldsink was directeur van de landbouwschool in Ommen. Hij was geboren in Hardenberg en wist heel veel van de geschiedenis er van. Hij had.

25Dit zijn sporen van vroegmiddeleeuwse ontginningsgreppels. Dit waren greppels die werden opgevuld met vruchtbare grond, zodat men daarin allerlei gewassen kon verbouwen.

Page 26: De heer Willem Veldsink was directeur van de landbouwschool in Ommen. Hij was geboren in Hardenberg en wist heel veel van de geschiedenis er van. Hij had.

idem

26

Page 27: De heer Willem Veldsink was directeur van de landbouwschool in Ommen. Hij was geboren in Hardenberg en wist heel veel van de geschiedenis er van. Hij had.

De cirkels zijn zogenaamde kringgreppels. Het zijn de resten van grafheuvels uit de Bronstijd. Ze zijn door de middeleeuwers verstoord met ontginningsgreppels. In het midden van het graf staat een urn. We hebben er in dit terrein tamelijk veel gevonden.

27

Page 28: De heer Willem Veldsink was directeur van de landbouwschool in Ommen. Hij was geboren in Hardenberg en wist heel veel van de geschiedenis er van. Hij had.

In 1975 was men bezig met de ruilverkaveling. Terwijl men bezig was met graven, zag mijn vader een urn uit de grond te voorschijn komen en werd het graven stil gelegd. Burgemeester Van Splunder kwam kijken en we konden hem overtuigen van het belang van nader onderzoek. Hij sprak de volgende woorden: “In naam van de koningin gelast ik u te stoppen”. Dit vormde de aanleiding voor de eerste opgraving. Toen kregen we ook de eerste brandplekken gezien.

28

Page 29: De heer Willem Veldsink was directeur van de landbouwschool in Ommen. Hij was geboren in Hardenberg en wist heel veel van de geschiedenis er van. Hij had.

Gered van de graafmachine: urn met crematieresten. Er zijn er in totaal 23 gevonden. 29

Page 30: De heer Willem Veldsink was directeur van de landbouwschool in Ommen. Hij was geboren in Hardenberg en wist heel veel van de geschiedenis er van. Hij had.

De kleine urn was als een dekseltje bovenop de andere gelegd. Let op de versiering. 30

Page 31: De heer Willem Veldsink was directeur van de landbouwschool in Ommen. Hij was geboren in Hardenberg en wist heel veel van de geschiedenis er van. Hij had.

Idem

31

Page 32: De heer Willem Veldsink was directeur van de landbouwschool in Ommen. Hij was geboren in Hardenberg en wist heel veel van de geschiedenis er van. Hij had.

Een bronzen scheermes, het handvat is er af, ook een grafgift.

32

Page 33: De heer Willem Veldsink was directeur van de landbouwschool in Ommen. Hij was geboren in Hardenberg en wist heel veel van de geschiedenis er van. Hij had.

Urn

33

Page 34: De heer Willem Veldsink was directeur van de landbouwschool in Ommen. Hij was geboren in Hardenberg en wist heel veel van de geschiedenis er van. Hij had.

De verzameling urnen. Eén urn was stuk en is met gips hersteld. Je kunt dan duidelijk zien welke delen ontbraken.

34

Page 35: De heer Willem Veldsink was directeur van de landbouwschool in Ommen. Hij was geboren in Hardenberg en wist heel veel van de geschiedenis er van. Hij had.

Vuursteenvondsten, door mij gevonden tijdens het werk op het land. Wij vonden bij ons op de es wel opvallend veel vuursteen. We vermoeden dat dit komt, doordat er eeuwenlang heideplaggen als mest op de es zijn gegooid. De vuurstenen gebruiksvoorwerpen hebben daarin gezeten. De mensen waren vermoedelijk heel zuinig met deze voorwerpen, maar met name pijlpunten en voorwerpen die tijdens jacht of visvangst werden gebruikt, werden vaak verloren.

35

Page 36: De heer Willem Veldsink was directeur van de landbouwschool in Ommen. Hij was geboren in Hardenberg en wist heel veel van de geschiedenis er van. Hij had.

Ontginningsgreppels

36

Page 37: De heer Willem Veldsink was directeur van de landbouwschool in Ommen. Hij was geboren in Hardenberg en wist heel veel van de geschiedenis er van. Hij had.

De vondsten van de Hesselinkkamp

37

Page 38: De heer Willem Veldsink was directeur van de landbouwschool in Ommen. Hij was geboren in Hardenberg en wist heel veel van de geschiedenis er van. Hij had.

Schaapschopjes: Daarmee werden kluitjes naar afdwalende schapen gegooid. 38

Page 39: De heer Willem Veldsink was directeur van de landbouwschool in Ommen. Hij was geboren in Hardenberg en wist heel veel van de geschiedenis er van. Hij had.

Een grote zware middeleeuwse schep.

39

Page 40: De heer Willem Veldsink was directeur van de landbouwschool in Ommen. Hij was geboren in Hardenberg en wist heel veel van de geschiedenis er van. Hij had.

Het einde van de opgraving

40

Page 41: De heer Willem Veldsink was directeur van de landbouwschool in Ommen. Hij was geboren in Hardenberg en wist heel veel van de geschiedenis er van. Hij had.

Nog eens, een laatste graf met de tekeningen

41

Page 42: De heer Willem Veldsink was directeur van de landbouwschool in Ommen. Hij was geboren in Hardenberg en wist heel veel van de geschiedenis er van. Hij had.

En nu groeien er weer aardappels boven.

42