De Colorieten Hof Een Antwerpse samentuin

Click here to load reader

  • date post

    31-Dec-2016
  • Category

    Documents

  • view

    218
  • download

    0

Embed Size (px)

Transcript of De Colorieten Hof Een Antwerpse samentuin

  • 14

    De Colorieten HofEen Antwerpse samentuin

    Tekst en fotos Natascha Boudewijn

    Breedbeeld

    Anno 2010 is de droom van Elisabeth De Coninck een gemeenschappelijke moes-tuin, waar mensen van allerlei leeftijden, rangen, standen en culturen elkaar ont-moeten en samen plezier beleven aan het zaaien, verzorgen en oogsten van groen-ten en kruiden. Die moestuin mag niet zomaar ergens liggen. Nee, Elisabeth wil de moestuin midden in de volgebouwde

    stad Antwerpen, het liefst in de buurt van het Zuid, waar Elisabeth een aantal jaren geleden zelf is komen wonen.

    Digitaal lapje grondAls bedreven en gepassioneerd moes-tuinierster, had zij zelf tuinen in onder andere de Ardennen. Van zodra ze in Antwerpen komt wonen, kweekt Elisa-

    beth in potten op haar terras. Toch mist ze het moestuinieren. Ze schrijft daarom een moestuinblog waar ook anderen een digitaal lapje grond kunnen krijgen om te bloggen over belevenissen in het groen. Het concept is een doorslaand succes. Elisabeth wint er zelfs een prijs van De week van de smaak mee: een jaar lang een lesgever van Velt, in te zetten in een tuin naar keuze.

    Hof ter BekeElisabeth: Ik was natuurlijk heel blij met de erkenning en de prijs, maar ik had destijds alleen mijn digitale tuin, de blog, en geen tuin waarin een lesgever van Velt aan de slag zou kunnen. De prijs was op die manier een extra stimulans om mijn droom te realiseren. Ik moest snel op zoek naar een geschikte locatie! De tuin kreeg als naam De Colorieten Hof , een verwijzing naar het palet aan kleuren van enerzijds de bloemen, groenten en kruiden en anderzijds de deelnemers. Elisabeth: Omdat ik het interculturele aspect zo belangrijk vind, vroeg ik het In-tercultureel Vrouwencentrum Antwerpen (IVCA), waar ik al actief was, of zij mee wilden doen. De volgende stap was de gemeente Antwerpen om hulp vragen bij het vinden van een geschikt stuk grond. We zijn in de loop van maanden naar een paar stukken grond gaan kijken, maar helaas lukte het steeds niet. Tot die dag in maart vorig jaar dus. Het grappige is dat Elisabeth de plek waar De Colorieten Hof nu is gevestigd, de tuin van Dienstencentrum* Hof ter Beke, al wel kende. Ze had er daarvoor echter nooit mogelijkheden in gezien. Ook de cen-trumleider, Guy Plas, kende zij al en toen Elisabeth een paar dagen later bij hem langs ging om hem over haar droom te

    Op een koude dag in maart 2011 fietst Elisabeth De Coninck toevallig een iets andere route naar haar huis op het Zuid in Antwerpen. Tussen de nog kale bomen en hoge flatgebou-wen ziet zij plots een groene oase: een grote binnentuin. Ze weet het meteen, dit is de plek waar haar droom werkelijk-heid zal worden, de plek waar ze al een poosje naar op zoek is. Een jaar later leidt Elisabeth mij trots rond door de zon-overgoten Colorieten Hof.

  • 154 | 2012

    vertellen, bleek hij net op zoek te zijn naar een dergelijke invulling van de tuin.

    De vier wormenGuy Plas: Elisabeth kwam precies op het juiste moment bij me. Onze binnentuin stond vol bodembedekkers en het was er eigenlijk maar een saaie boel. We waren al wel begonnen met een gemeenschap-pelijke composthoop, de 4 wormen (vernoemd naar de vier bedenkers, onder wie Guy Plas, red.). Buurtbewoners en de bewoners van de serviceflats hier in Hof ter Beke, kregen een emmertje om hun afval naar de composthoop te brengen. Dat liep heel goed, de mensen waren en-thousiast. Het idee van Elisabeth vonden we geweldig. Niet alleen zouden we zo de tuin een prachtige nieuwe invulling kunnen geven, ook onze bewoners en de buurtbewoners mensen van verschil-lende leeftijden en afkomsten zouden we op deze wijze met elkaar in contact kunnen brengen. Op Hof ter Beke hechten wij daar waarde aan. Wij hebben hier bijvoorbeeld vaak kinderen van de wereld-school over de vloer. Op deze school is 45 procent van de kinderen van Belgische

    komaf en 55 procent komt uit landen als Marokko, Turkije, Polen, Azerbeidzjan, Oezbekistan, Mexico en Bosni. De eigen grootouders van deze kinderen wonen ver weg en zij vinden het heerlijk om hier met onze oudere bewoners en bezoekers van het dienstencentrum samen te kunnen zijn. En zo slaan we twee vliegen in een klap: de bewoners genieten er ook met volle teugen van.

    Vervuilde grondDe beslissing wordt snel genomen: de tuin van Hof ter Beke biedt ruimte aan het project De Colorieten Hof, een moestuin waar Velt-lesgever Marijke Vandieren-donck, mensen van diverse pluimage les zal geven over ecologisch tuinieren. Er breken drukke tijden aan: sponsors wor-den gezocht, materialen en bessenstrui-ken besteld, de oude begroeiing in de tuin geruimd. Enthousiaste sponsors leveren biologische en historische zaden, tuin-materiaal en ecologisch behandeld hout waarmee grote perken worden gemaakt. Elisabeth: Omdat er een vermoeden bestond dat de grond van de tuin vervuild was, eiste de stad dat er verhoogde perken

    kwamen. Die zijn vervolgens gevuld met twee derde tuingrond en een derde com-post. Intussen moest er ook bekendheid aan het initiatief worden gegeven, om deelnemers te vinden die dit tuinseizoen al van start konden gaan.Dat lukte uitstekend: in totaal zijn er al 22 mensen die van Marijke en Elisabeth les krijgen en helpen. Op 15 maart 2012 vond de officile opening van het tuinseizoen plaats. Het project krijgt meer en meer bekendheid, ook op radio en TV. HofdamesSpeciaal voor deze reportage heeft Elisa-beth een aantal van de Hofdames, zoals zij de deelneemsters liefkozend noemt, weten op te trommelen. Het is een mooie afspiegeling van de diversiteit van de hele groep. Er zijn twee bewoonsters van Hof ter Beke, beiden actieve tachtigers. Er zijn drie Hofdames via IVCA, uit Nigeria en Marokko. Marijke en Elisabeth maken het af. De deelneemsters stralen enthousi-asme uit. Hun ogen glinsteren als ze over het project vertellen. Rita uit Nigeria: Dit project biedt mij de gelegenheid om nieuwe mensen te leren

  • 16 Breedbeeld

    kennen en te leren hoe ik zelf groenten en kruiden kan verbouwen. In Nigeria woonde ik in de stad, daar was geen ruimte voor een moestuin. Ik verheug me elke week om op donderdagochtend weer samen aan de slag te gaan. De oudere Belgische Hofdames helpen de IVCA-Hofdames met de taal en cultuur en andersom brengen de IVCA-deelneem-sters een hoop levendigheid voor de twee oudere bewoonsters. De overige bewo-ners van het dienstencentrum zijn ook enthousiast, al moeten sommigen nog wat wennen aan de regels van het spel. Zo komt tijdens de fotosessie een bejaarde mevrouw met een plastic tasje om ook wat van die heerlijke knapperige radijzen te oogsten. Elisabeth legt haar geduldig uit dat dit helaas niet de bedoeling is: De oogst is bestemd voor de deelnemers aan het project en niet voor de 272 bewoners. Er zou niets overblijven! Je kunt met ons meedoen en dan mag je natuurlijk mee oogsten. De mevrouw druipt teleurgesteld weer af, hoewel ze begrip heeft voor deze regel. De prachtige groene botersla viel ook al bijna ten prooi aan het oogstenthousias-me van de bewoners. Binnenkort kunnen ze wellicht even allemaal delen in het oogstplezier.Marijke: Guy Plas had het briljante idee om aan het einde van het seizoen van de resterende oogst samen met de bewoners een grote pot soep te koken. Zo kunnen alle bewoners straks toch meegenieten.De Hofdames zaaien, verzorgen en oogsten dat het een lieve lust is. Zij zijn echt een team, hebben zichtbaar plezier samen en een mooie oogst op de koop toe. Daarmee is niet alleen de droom van Elisabeth De Coninck uitgekomen, maar ook die van alle anderen die bij dit unieke project betrokken zijn.

    Doe mee!Woon je in de buurt en heb je groene vingers of wil je die krijgen? Wil je in contact komen met de Hofdames en kijk je uit naar een rijke oogst om lekkers van te bereiden? Meld je dan aan via IVCA/Isabel, Paleis-straat 39, 2018 Antwerpen (03 238 16 93), of breng een bezoekje aan De Colorieten Hof op donderdagochtend tussen 9.30 en 12 u: Dienstencentrum Hof ter Beke, Balansstraat 23A, 2018 Antwerpen.

    *Voor de lezers in Nederland: een dienstencen-trum in Vlaanderen geeft ouderen de kans om zo lang mogelijk in hun vertrouwde omgeving te blijven wonen. Het is een ontmoetingsplaats waar mensen terechtkunnen voor advies en informatie, in een gemoedelijke sfeer en waar men de gelegenheid krijgt om zich creatief te ontplooien en zich zinvol bezig te houden met ontspannings- en vormingsactiviteiten.

  • 17Breedbeeld

    Van Labbelaer tot LeilekkerlandSamentuinen in opmars

    Tekstbijdragen door Luc Vanhoegaerden, Lieven David, Reej Masschelein e.a. Redactie Bart Coenen Fotos Filip Claessens, Stefan Jacobs en Lander Depypere

    Wat is een samentuin? Op de website www.samentuinen.org omschrijft Velt een samentuin als een tuin waarin mensen samen ecologisch tuinieren. Samentuinen zijn er zowel voor gezinnen als voor individuele tuiniers, voor jong en oud, autochtoon en allochtoon. Mensen met een fysieke be-perking, zoals senioren met een beperkte mobiliteit, kunnen ook deelnemen, via de teelt in verhoogde bakken bijvoorbeeld. In sommige samentuinen tuinieren mensen individueel op hun eigen perceel n zetten ze zich in voor de gezamenlijke inrichting en het onderhoud van paden, bergingen en compostbakken, terwijl in andere samentuinen de volledige opper-vlakte als een gemeenschappelijke tuin wordt beschouwd. Een belangrijk aspect van een samentuin is dat mensen samen leren door ervaringen uit te wisselen, samen cursussen te volgen, etc.

    Persoonlijke mission impossibleVoor Fabienne De Jonge ( foto) uit Tre-melo was meedoen met een samentuin geen grote stap. Fabienne De Jonge: Ik tuinier in mijn vrije tijd en kom graag onder de men-sen, zoals ze zeggen. Maar ecologisch groenten kweken is toch wel wat anders dan de Lonicera scheren. Ineens moet ik leren timen. Geduld hebben of net een tandje bijsteken in functie van de weersomstandigheden, omgaan met te veel water of met te w