Burgers' Ocean

download Burgers' Ocean

of 10

  • date post

    11-Jan-2017
  • Category

    Documents

  • view

    222
  • download

    0

Embed Size (px)

Transcript of Burgers' Ocean

  • Burgers Ocean

    groep 6-8 van de basisschool

    Geachte leerkracht,

    Dit voorbereidende lespakket bevat zes losse opdrachten die de kinderen in de klas zelfstandig kunnen uitvoeren. Bij veel opdrachten kunt u er als leerkracht voor kiezen om de leerlingen alleen of in teams te laten werken. Ook kunt u opdrachten schrappen of toevoegen. Tenslotte is de keuze aan u, of u elke leerling alle opdrachten laat doen. U zou er ook voor kunnen kiezen om elk groepje leerlingen slechts n of twee opdrachten te laten uitvoeren en dan te kinderen hun bevindingen klassikaal te laten delen met de andere subgroepjes.

    Dit lespakket is geschikt voor leerlingen die een themaweek over de zee doen. Uiteraard is het bijzonder geschikt in combinatie met een bezoek aan Koninklijke Burgers Zoo, waar de kinderen aan de hand van opdrachten in Burgers Ocean een droog duikbrevet kunnen verdienen. Voor meer informatie zie www.burgerszoo.nl/duiken

  • adelaarsrog

    Opdracht 1: Wat zeedieren eten en hoe ze hun voedsel verterenAan de mond en de tanden en kiezen van dieren kun je vaak al herkennen wat ze eten. Het lichaam van elk dier is namelijk aangepast aan zijn voedsel. Dat geldt voor de mond, de tanden en kiezen maar ook voor de maag en de darmen die het voedsel verwerken.

    De vissen die in tropische zeen leven, zijn ook aangepast aan hun voedsel. De meeste vissen eten andere dieren, ze zijn vleeseters. Ze jagen op andere vissen, of ze eten slakken, mosselen, wormen of koraaldiertjes.

    Lees de tekstjes en bedenk, welk verhaal bij welk vissenplaatje past. Plaats de letter van het verhaal naast de letter van het plaatje. Zo ontstaat een oplossingswoord!

    murene

    haai

    pincetvis

    kogelvis

    N Deze vis jaagt op vissen. Die zijn vaak glibberig. Maar de tanden in zijn bek zijn sikkelvormig en naar achteren gebogen. Deze vis heeft zelfs nog een tweede kaak met nog meer tanden! Zo kan een gevangen prooi niet makkelijk ontsnappen!

    O Deze vis zoekt zijn voedsel het liefst op de grond. Met de voorkant van zijn kop, zeg maar zijn neus, wroet hij in de bovenste laag van het zand. Zijn tanden zien eruit als platte platen met richels. Daarmee kan de vis mosselen en schalen vermalen.

    A Deze vis zwemt in het open water en jaagt op vissen. Dat kunnen ook best grote vissen zijn. Meestal jaagt hij op vissen die gewond of ziek zijn. Met de meer dan 100 tanden in zijn bek pakt hij de prooi goed vast.

    E Deze vis zoekt zijn voedsel tussen de kora-len in het rif. Met zijn dunne, lange snuit kan hij wormen, anemonen en andere kleine beestjes uit de kleinste kiertjes trekken.

    C Deze vis blaast water over het zand. Zo vindt hij slakken, mosselen en zeesterren onder het zand. Die kraakt hij dan open en eet ze op. Om de harde schelpen te kunnen kraken, heeft de vis handige tanden vr in zijn kaak; deze tanden groeien heel zijn leven lang. Zo slijten ze niet!

  • Haaientanden en mensentandenHaaien hebben heel veel tanden in hun bek. Al hun tanden zien er hetzelfde uit. Mensen hebben minder tanden en kiezen, maar wel vier verschillende types. Ga maar eens met jouw tong langs jouw tanden en kiezen. Kun je de verschillende tanden en kiezen voelen, en kun je ze noemen? Wat doe je met deze tanden of kiezen?

    Vooraan in de mond heb je . Die gebruik je om: ..

    Dan komen de . . Die gebruik je om: ..

    Daarna komen de . Die gebruik je om: ..

    Helemaal achterin heb je . Die gebruik je om: ..

    Haaien kauwen hun voedsel niet. Ze slik-ken hun prooi in n keer door. Grote prooien scheuren ze eerst in stukken en slikken die dan door.

    Spijsvertering van zeedierenAls jij eten doorslikt, komt het via de slokdarm in de maag terecht. Daarna komt het in de dunne darm, waar de voedingstoffen uit het eten worden opgenomen in jouw lichaam. In de dikke darm worden daarna water, zouten en andere waardevolle stoffen teruggewonnen. De resten van de voedselbrij die je niet kunt gebruiken, poep je weer uit.

    Bij sommige zeedieren is het niet gemakkelijk om te zien/weten waar hun de mond en het poep-gat zitten! Kun je bij deze drie zeedieren het verteringskanaal intekenen? Teken ook een pijl richting de mond, zodat duidelijk is, waar het eten naar binnen gaat. Teken een tweede pijl vanaf het poepgat naar buiten.

    Vis: Vissen eten met de mond, voor in het lichaam. Ze hebben een maag en een darm die een beetje op die van ons lijken. De darm maakt een paar slingers in de buik. Het poepgat is bij vissen aan de onderkant, vlak voor de staartvin.Zeeanemoon: De zeeanemoon brengt methaar tentakels voedsel naar haar mond toe. De mond is in het midden, aan de bovenkant. De darm is een zak in het midden van de anemoon. Anemonen hebben geen speciale lichaamsopening waar de darm eindigt. Hetpoepgat en de mond zijn dezelfde opening!

    Zee-egel: Zee-egels hebben de mond aan de onderkant van hun lichaam. Met tandjes raspen ze algen af. De darm leidt het voedsel naar de bovenkant van de zee-egel. Daar is ook het poepgat.

  • Opdracht 2: Samenleven in de zeeIn de oceaan zijn er soorten dieren en planten die samen met elkaar leven en elkaar helpen. Dit noemt men een symbiose. Dat is Grieks; sym betekent samen en bios betekent leven. Sommige dieren en planten kunnen kiezen of ze met een ander samen willen leven. Of dat ze liever in hun eentje blijven. Bij andere soorten zit het zelfs zo, dat de n niet meer zonder de andere kan!Bij een symbiose hebben beide partners een voordeel van het samenleven. Zon voordeel kan bijvoorbeeld bescherming of voedsel zijn.

    Bekijk de plaatjes en lees de tekst. Kun je bedenken, welk voordeel bij elke partner klopt!

    De poetslipvis eet dode schubben en parasieten van het lichaam van grote vissen.Poetslipvis Grote vism voedsel m voedselm warmte m wordt schoon gemaakt De anemoonvis leeft tussen de giftige tentakels van een zeeanemoon.Anemoonvis Zeeanemoonm leert van de zeeanemoon m eet resten van de prooi van de vism veilige woonplek m de vis verplaatst haar naar schoner water

    Veel koralen hebben algjes in hun weefsel zitten. De algen geven de koraal haar mooie kleur. Maar nog belangrijker is dat de algen uit zonlicht, gas en water voedsel voor de koraal aanmaken. De algjes hebben veel licht nodig, daarom groeien deze koralen alleen in ondiep water.Koraal Algjem voedsel m veilige woonplekm veiligheid m wordt schoon gemaakt

    Heremietkreeften gebruiken lege slakkenhuisjes om hun week achterlijf te beschermen. Op zon slakkenhuis zet de kreeft soms een zeeanemoon. Hij draagt dan het slakkenhuisje en de zeeanemoon met zich mee.Heremietkreeft Zeeanemoonm veiligheid m warmtem voedsel m kan sneller van plaats veranderen

  • Opdracht 3: Teken een zeedierWelk zeedier zou je het liefst willen zijn? Waarom zou je juist dit zeedier willen zijn? Teken het zeedier! Maak als klas een mooie grote poster of een reuzen-kijkdoos met al jullie zeedieren.Plaats jouw zeedier op de juiste plek; op de grond, tussen de koralen, diep in het water of juist vlak bij het oppervlak. Bespreek samen, wie waarom voor welk zeedier heeft gekozen.

  • Opdracht 4: Natuurkunde: testen met waterBenodigdheden: 4maatbekersvan1liter Koudenwarmwater Theelepelsofkleinescheplepels Thermometer Kooklepelsomteroeren Keukenweegschaal Keukenzout 1mandarijn

    Werk in teams! Beantwoord samen de volgende vragen door testen uit te voeren:

    Hoeveel zout kun je in koud water oplossen, hoeveel in heet water?Vul n maatbeker met exact liter koud water en een tweede maatbeker met exact liter heet water. Meet de temperatuur met de thermometer, en schrijf de temperatuur op.

    Koud water: graden Celsius Heet water: graden Celsius

    Weeg met de keukenweegschaal, hoeveel gram zout op je theelepel/scheplepel past.

    Voeg dan afwisselend n theelepel/scheplepel zout toe aan het koude en aan het warme water. Schrijf op, hoeveel zout je al hebt toegevoegd. Roer altijd goed om en bekijk of al het zout is opgelost. Op een gegeven moment lost het zout niet meer op. Hoeveel theelepels/scheplepels waren nodig voor koud water? ............................Hoeveel theelepels/scheplepels waren nodig voor heet water? ............................

    In welk water kun je meer zout oplossen? ........................................................................

    Hoe zout is de zee?De oceaan bestaat ook uit zout water. Maar daar zit veel minder zout in dan in je eerste twee maatbekers. We maken nu een derde maatbeker met dezelfde concentratie zout als zeewater.

    Vulweerexactliterlauwwarmwaterindederdemaatbeker.Weegnu17,5gramzoutaf.Voegdit toe aan de derde maatbeker en roer goed om. Dan is dit water net zo zout als de tropische zee waar de vissen van Burgers Ocean in zwemmen.

    Wasnueerstjouwhandengoedmetkraanwater.Doopdaarnajevingertelkensinbeker1,beker2 en beker 3. Het proeft allemaal zout; maar proef je het verschil? Je kunt je vast voorstellen, dat mensen geen zout water kunnen drinken als ze dorst hebben. Toch kunnen vissen heel hun leven in zout water zwemmen en ook zout water drinken!

    In Burgers Ocean maken we ook zout water voor onze vissen! We maken per jaar honderd-duizenden liter zeewater uit bronwater en zout.

  • Drijven in zout en zoet waterVul de vierde beker met warm kraanwater. Kraanwater bevat nauwelijks zouten, daarom noemen we het zoetwater. We gaan testen, in welk water voorwerpen beter kunnen drijven: in zout water of in zoetwater.

    Leg de mandarijn eerst in zoetwater, dan in de beker met ocean water en daarna in de bekers met zeer zout water.

    Waarin drijft de mandarijn het best? ......................................................

    Kun je misschien be