Auschwitz Bulletin, 1981, nr. 01 Januari

download Auschwitz Bulletin, 1981, nr. 01 Januari

If you can't read please download the document

  • date post

    12-Mar-2016
  • Category

    Documents

  • view

    230
  • download

    4

Embed Size (px)

description

6 15 vestigingen. Hoofdkantoor: 's-Hertogenbosch, Hoge Steenweg 29, tel. SPECIAAL SCHOENEN Tak v. Woustraat 53 AMSTERDAM Bilderdijkstraat 69 1053 KM Amsterdam-W. / tel. 124193-129465 ' SINDS 1737 Kom eens praten met Uw Piedro-dealer: cgSógótfè »o* 153461. •O* *o* *o« •O* Weerklank Om een vredestijdperk seur geworden. Kennelijk is het ook na vijf- tig jaar ook hiermee nog niet uit. Een halve eeuw later Vervolg op pag. 29 3

Transcript of Auschwitz Bulletin, 1981, nr. 01 Januari

  • A F van Lan schot

    Bankiers S I N D S 1737

    Voor al uw bank- en assurantiezaken. 15 vestigingen.

    Hoofdkantoor: 's-Hertogenbosch, Hoge Steenweg 29, tel. 153461.

    ROB V.D. GOEN

    O* *o * *o

    Chocolade en Suikerwerken

    cgSgtf O* o*

    v. Woustraat 53 AMSTERDAM

    6 knikvoetjes... dan p iedro

    kor rek t ie schoenen

    Kom eens praten met Uw Piedro-dealer:

    Tak SPECIAAL SCHOENEN Bilderdijkstraat 69 1053 KM Amsterdam-W. / tel. 124193-129465 '

  • nederlands auschwitz c o m i t

    HERDENKINGSNUMMER Oplaag: 25.000 exemplaren

    27e jaargang nr. 1, januari 1983

    Secr E Fur th , Diemerkade 43, 1111 AC Diemen, te l . 020-905310 Bankrek A M R O B A N K , bijk van Baerlestr 58, 1071 BA Amster -dam, spaarrek 40 01 75 088 Gem giro 4875500, postg i ro 293087 t .n .v NAC Redaktie E Tas, Amsteld i jk 23, tel 020-795716, 1074 HS Amster-dam Admin is t ra t ie krant D v Geens, Renkumhof 50, 1106 J B Amster -dam, tel 020-972869

    De aarde aan de kinderen 'Nazi-Duitsland tegenover de Joden... er be-staat geen parallel voor. Er is verschil tussen pogroms de kerk heeft een grote rol ge-speeld en de georganiseerde vergassing met die perfectie en de hoogst moderne methode...' Aldus de 60-jarige Duitse schrij-ver Heinrich Bll voor de t.v. Uniek, maar geen afgesloten verleden. Het jaar 1983, het eenenvijftigste na Hitiers aantreden, begon met een waarschuwing van de Haagse hoofdcommissaris tegen racisme en fascis-me. Het jaar 1982 is geindigd met hernieuwd aandringen van Bonn in Den Haag op vrijla-ting van de overgebleven twee van Breda. Tegelijk bleek weer eens hoe in de Bondsre-publiek over de grootschaligste misdaad wordt gedacht: in Dortmund werden Wes-terheide en Zelle (die eigenhandig baby's vermoordde) vrijgesproken. Honderd getui-gen hadden de rechter niet overtuigd van beider verantwoordelijkheid voor de dood van 9000 Joden in Wolhyni. Verbaas u niet: slechts tegen n op tien van Hitiers overlevende bloedrechters is ooit een on-derzoek ingesteld, niet n stond ooit zelf te-recht. Wel namen 25 nazi's plaats in het Bundesgerichtshof, het hoogste rechtscol-lege. Het is dus, na meer dan een generatie, nog steeds niet over. In meer dan n opzicht. Enerzijds krijgt de club van oudgedienden van de Leibstandarte Adolf Hitler belasting-aftrek als zijnde een culturele instelling. An-derzijds kunnen ook wij uit Keulen en Mn-chen zeer goede tv-programma's over de nazitijd, zoals de bovengeciteerde zien. Een serie als Holocaust, hoe onvolkomen ook, heeft over de Rijn heilzaam gewerkt en werd herhaald, al moest er toen zo nodig een Hitlervriend bij de nabespreking mee-doen. Sterker nog: Goerings stervlieger-oorlogs-kampioen Rudel daalde vlak voor Kerstmis ten grave tussen veel ere- en hakenkruisen, geheven armen, alte Kameraden en huidi-gie Bundeswehrgroten. Niet zij, wel protes-terende antifascisten zijn gepakt. Als klap op de vuurpijl: Hermann Abs, Hitiers vaste hof-financier, is, pas 81 jaar oud, pauselijk advi-

    seur geworden. Kennelijk is het ook na vijf-tig jaar ook hiermee nog niet uit.

    Weerklank

    'Als zoon van een aan de gruwelen ontsnap-te vader', lezen wij in een brief, 'zelf de oor-log tussen mijn vierde en negende jaar re-delijk bewust meegemaakt hebbende, voel ik mij door het simpele feit alleen al in leven geweest zijnde in die tijd verplicht om waar dat ook maar kan, getuigenis af te leggen van mijn angsten voor herhaling van deze grootste wond in de menselijke geschiede-nis. Het zout dat dagelijks gestrooid wordt in die wond vervolgt mij en ik wil met wat ik aan mogelijkheden bezit, meehelpen f anderen te troosten f strijdvaardig tegen-kracht te bieden.' Een heldere en heel eigen stem en gelukkig niet van een roepende in de woestijn. Let maar op de enorme weerklank van Mulisch' boek De Aanslag. Het motief schuld en on-schuld, hier gekoppeld aan de uitwerking van een verzetsdaad in 1945 laat te velen van ons (anders dan bij het Herenvolk) nooit meer los. Blijkbaar slaat de problematiek aan als die van vandaag. De aanslag zelf staat in de herinneringen van een van de be-trokkenen, in dit blad besproken.

    Een halve eeuw later

    In deze jaren tachtig leeft men bewuster dan in de jaren dertig. Crisissymptomen, con-flicten en wrokgevoelens dienen zich aan, racisme dringt door tot in het parlement. Een Engelse rechter stuurde een racist-rel-lenmaker naar een Auschwitz-tentoonstel-ling. Misschien werd hij voorgelicht als door onze vriend Leon Greenman, kind van Brit-se ouders met n Nederlandse (Joodse) grootvader en in 1942 toevallig in Rotter-dam. Slofheid van een ambtenaar die zijn papieren te laat inzag bezorgde Greenman een verblijf in Auschwitz met alles wat dat inhoudt. Een willekeurig voorbeeld van wil-lekeur jegens miljoenen; slechts een enke-

    ling kan het navertellen. Hier te lande kon een jongeman antisemi-tisch wangedrag boeten met 100, of 500 te storten bij de Stichting 1940-1945. Daar zou men liefst die jongen eens laten horen wat er vandaag nog als nasleep van oorlog en vervolging wordt geleden. Wat op 1933 volgde wordt in Frankfurt zo goed als in Londen, in Parijs, net als in vele Amsterdamse buurten en elders in ons land getoond. Ook wat voorafging werd in beeld gebracht en ergens anders zichtbaar gemaakt. Het Museum van de Diaspora te Tel Aviv her-bergt de expositie Portegiezen en Tedescos oftewel Portugese (Sefardische) en Hoog-duitse oftewel Asjkenasische Joden, zoals zij in de 16de, 17de en 18de eeuw in Neder-land leefden. Tevens werd er een zeer uitge-breid, levendig en drukbezocht symposium over de geschiedenis van de Joden in Ne-derland gehouden te Tel Aviv en Jeruzalem, waar naast oude tijden de tragedie en hoop-voller zaken uit onze periode aan de orde kwamen.

    Om een vredestijdperk

    Als wij op 30 januari stil bijeenkomen om Wolkers' spiegelmonument is dat op de dag af een halve eeuw nadat met het nazitijd-perk de oorlogsvoorbereiding en de Joden-vervolging begonnen, die tot onze rampen zouden leiden. En wat zien en horen wij nu? In alle kringen, generaties, werelddelen, klassen, milieus leeft een angstdroom: oorlog. Ontelbare oorlogen zijn er sinds 1945 gevoerd. Geen dag zonder wapengeweld, soms in enige continenten tegelijk. In het bijzonder de oor-logen in het Midden-Oosten houden ons bezig, niet omdat oorlog daar erger of min-der erg zou zijn dan ergens anders, maar omdat Isral zoveel lotgenoten telt, ver-volgd, overlevend, getroffen, zoals wij. Bij deze jaarwisseling scheen daar voor het eerst enig licht: er is uitzicht op besprekin-

    Vervolg op pag. 29

    3

  • FIRET bv, Postbus45,3900AA Veenendaal, Holland

    STARHOUSE B.V.

    CONFECTIECENTRUM 3.05.10 R. Lobatto

    Kon. Wilhelminaplein 29 Tel. 020-17 98 58

    HERGO Slagerijen Beethovenstraat 49

    Buitenveldertselaan 40 Buitenveldertselaan 166

    Maasstraat 53

    Rally Wachtel Gespecialiseerd in Antiek Engels zilver - Old

    Sheffield Plate - Reproductions - Juwelen Goud - Occasions - Schilderijen enz.

    Ook bent u van harte welkom op onze Diamanttentoonstelling en -slijperij

    Verkoop van losse en gezette diamanten.

    Fabrieksprijzen.

    Damstraat 6 - Telefoon 262701

    HOUSE OF DIAMONDS

    Er is maar een Scbweizer en dat is Scbweizer Damstraat 2 hoek Nes en Dam

    Tel. 241572 Amsterdam

    Boetiek Tric mode voor jonge mensen

    Kinkerstraat 111 Amsterdam

    Telefoon 18 62 03

    Aangeboden door

    G. A. K. O. Mister Groep

    HET ADRES VOOR VLEES EN VLEESWAREN

    PROBEER OOK EENS DE DOOR ONZE KOKS BEREIDE KANT EN KLARE VOOR- EN HOOFDGERECHTEN.

  • 30 januari 1983 Auschwitz-herdenking en -renie

    Zondag 30 januari is gewijd aan de Auschwitz-herdenking. Het programma ziet er als volgt uit: 12.00 uur: Verzamelen bij de Nieuwe Oosterbegraafplaats, ingang Kruislaan, te Amsterdam voor

    de herdenking en het leggen van bloemen bij het monument 'Nooit meer Auschwitz'. Een kort herdenkingswoord spreekt Eva Furth, de secretaresse van ons comit. Er wordt gezorgd voor vervoer naar het Europaplein.

    13.30 uur: Het RAI-restaurant gaat open voor de renie. Een broodmaaltijd wordt aangeboden door het gemeentebestuur van Amsterdam.

    Op het programma: Hans Croiset, voordracht Heddy Lester en Frank Afforter in hun repertoire het koor van de Liberaal Joodse Gemeente o.l.v. Joppe Poolman van Beusekom De toespraak wordt gehouden door ing. A. Caransa.

    Er is alle gelegenheid om in een gezellig samenzijn oude en minder oude bekenden terug te vinden.

    Toegang alleen op vertoon van kaart. Inlichtingen bij het secretariaat, mevr. E. Furth, Diemerkade 43,1111 AC Diemen, tel. 020-905310.

    Tot ziens bij de herdenking! NAC

    Toen Jan Wolkers is de ontwerper van dit gedenkteken. Hij heeft het laten vervaardigen zoals het nu met zijn drie gebroken spiegels voor u ligt, omdat hij zich afvroeg:

    'hoe de hemel zo blauw heeft kunnen blijven tijdens de oorlogsmisdaden van de nazi's'. Rechtvaardiger had hij het gevonden als de hemel destijds

    'vol barsten was getrokken, alsof de verschrikking die daar op de aarde onder haar heeft plaatsgehad, voorgoed de eeuwigheid geschonden heeft'.

    De spiegels op deze bewaarplaats van de urn met as van de Auschwitz-slachtoffers, spiegelen nu voorgoed de gebarsten hemel.

    Technische gegevens Oppervlakte 18m 2 gebroken spiegels in drie segmenten van 3x2 meter. De spiegels liggen beveiligd tegen weersinvloeden opgesloten tussen platen hardglas. Totaal 1200 kilo glas. Wolkers stelde zich voor dat bij herdenking bloemen en kransen gewoon op het glas neergelegd zouden worden.

    Nu 'Bovenstaande gedachten schreef hij in februari 7977. Vijf jaar later, op zondag 22 augustus 1982 zegt Vera Ebels (Comit Vrouwen tegen Fascisme) bij de Dokwerker tegen haar toehoorders:

    "Wi j staan hier, omdat er in Europa weer Jo