Achtergrondstudie bij de subsidies voor de biologische ... bijvoorbeeld transactiekosten 2. Voor de

download Achtergrondstudie bij de subsidies voor de biologische ... bijvoorbeeld transactiekosten 2. Voor de

of 133

  • date post

    02-Feb-2020
  • Category

    Documents

  • view

    1
  • download

    0

Embed Size (px)

Transcript of Achtergrondstudie bij de subsidies voor de biologische ... bijvoorbeeld transactiekosten 2. Voor de

  • i i

    Lieve DE COCK

    Pieter DE MEYER

    Jan DE WIT

    Ludwig LAUWERS

    Bart WOLPUT

    Samenwerking tussen ILVO, Instituut voor Landbouw en Visserijonderzoek

    Vlaanderen en LBI, Louis Bolk Instituut, Nederland

    Maart 2009

    Achtergrondstudie bij de subsidies voor de biologische land- en

    tuinbouw in Vlaanderen

  • ii

  • iii

    Samenwerking tussen ILVO, Instituut voor Landbouw en Visserijonderzoek

    Vlaanderen en LBI, Louis Bolk Instituut, Nederland

    Maart 2009

    Lieve DE COCK

    Pieter DE MEYER

    Jan DE WIT

    Ludwig LAUWERS

    Bart WOLPUT

    Achtergrondstudie bij de subsidies voor de biologische land- en

    tuinbouw in Vlaanderen

  • iv

    Coördinator studie:

    Instituut voor Landbouw en Visserijonderzoek

    Eenheid Landbouw en Maatschappij

    Burgemeester Van Gansberghelaan 115, bus 2

    B-9820 Merelbeke

    tel. 09 272 23 40 – fax. 09 272 23 41

    e-mail: L&M@ilvo.vlaanderen.be

    http://www.ilvo.vlaanderen.be/LenM/

    Contact:

    Ir. Lieve De Cock, Wetenschappelijk onderzoeker

    Instituut voor Landbouw en Visserijonderzoek ILVO

    Eenheid Landbouw en Maatschappij

    Burgemeester Van Gansberghelaan 115, bus 2

    B-9820 Merelbeke

    Tel +32 9 272 23 52

    Email: lieve.decock@ilvo.vlaanderen.be

    Ir. Jan de Wit, Senior medewerker

    Louis Bolk Instituut LBI

    Eenheid Veehouderij, markt en economie

    Hoofdstraat 24

    NL-3972 LA Driebergen

    Tel + 31 343 52 38 60 of + 31 6 10 91 94 00

    Email: j.dewit@louisbolk.nl

    Dr.Ir. Ludwig LAUWERS, Wetenschappelijk directeur

    Instituut voor Landbouw en Visserijonderzoek ILVO

    Eenheid Landbouw en Maatschappij

    Burgemeester Van Gansberghelaan 115, bus 2

    B-9820 Merelbeke

    Tel +32 272 23 56

    Email: ludwig.lauwers@ilvo.vlaanderen.be

  • v

    IINNHHOOUUDD

    Afkortingen .............................................................................................................................................. 1

    Voorwoord .............................................................................................................................................. 3

    1. Inleiding ........................................................................................................................................... 5

    1.1. Context van de studie .............................................................................................................. 5

    1.2. Doelstelling .............................................................................................................................. 6

    1.3. Uitwerking ............................................................................................................................... 6

    2. Algemene aanpak ............................................................................................................................ 8

    2.1. Subsidies voor de biologische land- en tuinbouw: conceptueel kader ................................... 8

    2.2. Dynamiek van de omschakeling ............................................................................................ 11

    2.3. Coherent evaluatiekader ....................................................................................................... 12

    3. Extra kosten en gederfde opbrengsten ......................................................................................... 14

    3.1. Wetgevend kader .................................................................................................................. 14

    3.2. Wat zijn kosten-batensaldi .................................................................................................... 14

    3.3. Werkwijze .............................................................................................................................. 15

    3.4 Resultaten ............................................................................................................................. 21

    3.5 Saldi in subsidies .................................................................................................................... 40

    3.6 Conclusies .............................................................................................................................. 42

    4. Transactiekosten ........................................................................................................................... 43

    4.1. Wetgevend kader .................................................................................................................. 44

    4.2. Wat zijn transactiekosten? .................................................................................................... 46

    4.3. Meten van transactiekosten ................................................................................................. 49

    4.4. Werkwijze .............................................................................................................................. 49

    4.5. Resultaten ............................................................................................................................. 51

    4.6. Transactiekostenelement in subsidie .................................................................................... 61

    4.7. Conclusies .............................................................................................................................. 65

    5. Opportuniteitskosten .................................................................................................................... 66

    6. Risico.............................................................................................................................................. 68

    6.1. Inleiding ................................................................................................................................. 68

    6.2. Wetgevend kader .................................................................................................................. 68

    6.3. Wat is risico? ......................................................................................................................... 69

    6.4. Meten van risico .................................................................................................................... 70

  • vi

    6.5. Bepalen van risicopremies .................................................................................................... 72

    6.6. Werkwijze .............................................................................................................................. 74

    6.7. Resultaten ............................................................................................................................. 84

    6.8. Conclusies .............................................................................................................................. 92

    7. Investeringen en desinvesteringen bij omschakeling naar biologische landbouw ....................... 94

    7.1. Investeringen ......................................................................................................................... 94

    7.2. Desinvesteringen ................................................................................................................... 95

    7.3. Desinvesteringen in subsidiebepaling? ................................................................................. 95

    8. Maatschappelijke baten ................................................................................................................ 96

    9. Directe ondersteuning aan biologische landbouwers in andere Europese landen en regio’s ...... 99

    9.1. Wallonië ................................................................................................................................ 99

    9.2. Schotland ............................................................................................................................. 101

    9.3. Noord-Ierland ...................................................................................................................... 104

    9.4. Denemarken ........................................................................................................................ 106

    9.5. Nederland ............................................................................................................................ 106

    10. Beslissingsondersteunend model ............................................................................................ 108

    10.1. Het stappenplan .............................................................................................................. 108

    10.2. Stap 1: transactiekosten premie ..................................................................................... 108

    10.3. Stap 2: risicopremie ......................................................................................................... 108

    10.4. Stap 3: kosten-batenpremie ............................................................................................ 109

    10.5. Stap 4: eindsubsidie ..........................................