Aansprakelijkheid van de bouwpartners in Belgische context ... · PDF file Astrid Annaert...

Click here to load reader

  • date post

    26-Jan-2021
  • Category

    Documents

  • view

    3
  • download

    0

Embed Size (px)

Transcript of Aansprakelijkheid van de bouwpartners in Belgische context ... · PDF file Astrid Annaert...

  • Astrid Annaert

    context: positie en verzekeringsplicht van de architect Aansprakelijkheid van de bouwpartners in Belgische

    Academiejaar 2015-2016 Faculteit Ingenieurswetenschappen en Architectuur Voorzitter: prof. dr. ir. Arnold Janssens Vakgroep Architectuur en Stedenbouw

    Master of Science in de ingenieurswetenschappen: architectuur Masterproef ingediend tot het behalen van de academische graad van

    Promotoren: prof. Jelle Laverge, ir.-arch. Elisa Van Kenhove

  • Astrid Annaert

    context: positie en verzekeringsplicht van de architect Aansprakelijkheid van de bouwpartners in Belgische

    Academiejaar 2015-2016 Faculteit Ingenieurswetenschappen en Architectuur Voorzitter: prof. dr. ir. Arnold Janssens Vakgroep Architectuur en Stedenbouw

    Master of Science in de ingenieurswetenschappen: architectuur Masterproef ingediend tot het behalen van de academische graad van

    Promotoren: prof. Jelle Laverge, ir.-arch. Elisa Van Kenhove

  • WOORD VOORAF

    Deze masterproef werd geschreven ter afsluiting van mijn opleiding burgerlijk ingenieur

    architect aan de Universiteit Gent. Graag wil ik enkele mensen bedanken die mij gedurende dit

    laatste academiejaar geholpen hebben bij de totstandkoming van dit werkstuk.

    Vooreerst wil ik mijn promotor bedanken voor de inspiratie en feedback, maar ook voor het

    geven van de nodige vrijheid in het bepalen van de grenzen van dit te onderzoeken onderwerp.

    Het gaf mij de mogelijkheid om bij te sturen in een onderzoek wat voor mezelf een grote

    verrijking werd binnen mijn studies.

    Bijzondere dank gaat ook uit naar al de verschillende gesprekspartners vanuit Denemarken tot

    in de driehoek Antwerpen, Brussel en Roeselare die mij hartelijk hebben ontvangen voor een

    interview en openlijk en eerlijk hun mening hebben gedeeld tijdens het gesprek.

    Daarnaast ook nog een dankwoord aan iedereen uit mijn naaste omgeving, in het bijzonder

    mijn ‘archie’-studiegenoten en mijn ouders voor het geduld, de hulp en de morele steun

    gedurende mijn volledige opleiding.

    Voor mijzelf was dit in elk een geval een boeiende ontdekkingstocht langs voor mij onbekende

    paden waaruit ik heel veel heb geleerd uit vakliteratuur en het persoonlijk contact met

    verschillende actoren binnen de bouwwereld. Uit de kennis die ik gedurende afgelopen

    maanden heb opgebouwd, zal ik ongetwijfeld in mijn komende beroepscarrière veel kunnen uit

    toepassen. Ondanks het meermaals aanhoren van: “…en je ziet het nog steeds zitten om

    architect te worden na dit onderzoek?”, ben ik trots om met dit werk af te studeren als burgerlijk

    ingenieur architect en met volle goesting in dit uitdagende beroep te kunnen stappen.

    Astrid Annaert, 1 juni 2016.

    TOELATING TOT BRUIKLEEN

    De auteur geeft de toelating deze masterproef voor consultatie beschikbaar te stellen en delen

    van de masterproef te kopiëren voor persoonlijk gebruik. Elk ander gebruik valt onder de

    bepalingen van het auteursrecht, in het bijzonder met betrekking tot de verplichting de bron

    uitdrukkelijk te vermelden bij het aanhalen van resultaten uit deze masterproef.

  • Aansprakelijkheid van de bouwpartners in Belgische context:

    positie en verzekeringsplicht van de architect

    Astrid Annaert

    Promotoren: prof. Jelle Laverge, ir.-arch. Elisa Van Kenhove

    Masterproef tot het behalen van de academische graad van

    Master of Science in de ingenieurswetenschappen: architectuur

    Vakgroep Architectuur en Stedenbouw

    Voorzitter: prof. Dr. Ir. Arnold Janssens

    Faculteit Ingenieurswetenschappen en Architectuur

    Academiejaar 2015-2016

    SAMENVATTING

    Dit eindwerk bestaat uit een onderzoek naar hoe de relaties, aansprakelijkheden en

    verzekeringen tussen verschillende bouwpartners in België zijn ontstaan, hoe ze momenteel

    worden ervaren en toegepast en hoe deze, in functie van wijzigende inzichten en

    reglementeringen in de toekomst zouden kunnen evolueren. Vaste feiten en regelgeving

    worden aangevuld met ervaringen uit de praktijk aan de hand van standpunten uit interviews bij

    verschillende betrokken partijen.

    Werkverhoudingen tussen bouwheren, architecten, aannemers en ingenieurs worden geschetst

    op vlak van organisatie, reglementering en evolutie. Relatievormen en samenwerkings-

    verbanden binnen de bouwsector kennen door de jaren heen een evolutie met de daaraan

    gekoppelde bjikomende gevolgen binnen het aansprakelijkheidskader. Het beroep van

    architect wordt gestuurd door belangrijke tendensen waaronder enkele recente rechtszaken en

    wetsvoorstellen die aantonen dat de huidige situatie in België op een aantal vlakken mank

    loopt. Het huidige verzekeringssysteem wordt in vraag gesteld omwille van het gebrek aan

    voldoende sluitende oplossingen voor alle partijen.

    De verwachtingen en pijnpunten binnen de drie geschetste kaders, relaties, aansprakelijkheden

    en verzekeringen, sturen aan op een toekomstvisie met een aantal mogelijke voorstellen zoals

    het loslaten van het monopolie van de architect en het invoeren van een algemene

    bouwvergadering. Aansprakelijkheidsbeginselen en een projectgestuurd verzekeringssysteem

    worden op die manier in overleg vastgelegd met het oog op een gebalanceerde en

    gelijkwaardige behandeling van elke partner.

    KERNWOORDEN

    Architect, Bouwpartners, Monopolie, Aansprakelijkheid, Verzekeringsplicht

  • Liability of construction partners in Belgium:

    position and compulsory insurance of the

    architect

    Astrid Annaert

    Supervisor(s): prof. Jelle Laverge, ir.-arch. Elisa Van Kenhove

    Abstract: This master’s dissertation is a study of how the relationships, liabilities and insurances

    between the various building partners in Belgium

    have emerged, how they are being perceived and

    applied, and how they could evolve according to

    changing insights and regulations in the future.

    Facts and rules within the construction sector are

    compared and checked by opinions from interviews

    with various stakeholders based on their practical

    experience.

    Keywords: Architect, Building partners, Monopoly,

    Liability, Compulsory insurance

    I. INTRODUCTION

    Working relationships between building owners,

    architects, contractors and engineers are outlined in

    its organization, regulation and evolution. Specific

    forms of relations and collaboration systems within

    the construction sector seem to evolve which causes

    consequences to the existing liability framework. The

    profession of architect is driven by major trends

    including several recent lawsuits and legislative

    proposals which demonstrate that the current

    situation in Belgium is becoming a tempting

    challenge in keeping strong positions. The current

    building insurance system is questioned to provide

    sufficient conclusive solutions for all parties.

    [email protected]

    II. RELATIONS

    The practice of an architect has gone through an

    evolution within liability and insurance schemes. The

    law of the 20th of February 1939 still has the biggest

    influence on the way this profession is guided. The

    law of the 15th of February 2006 was a first step to a

    more protective way of practicing the architects’

    profession. However, because of new norms, rules

    and responsibilities the law of 1939 and the

    architects’ monopoly are under pressure forcing the

    architect into an inevitable trend of collaborative

    processes. Facing the increasing importance in

    position and knowledge of the contractor and the

    engineer an architect has to deal – sometimes

    against reality – with its irrevocable leading position

    and responsibility.

    By postponing the consultation of partners’

    knowledge a building process can be disturbed or

    may not lead to a desired result according to the

    building requirements. Construction files must

    contain accurate information on which all parties

    agree. For that reason a compulsory general

    construction meeting with all partners to approve the

    files before starting the work would be absolutely

    useful. It is a simplified form of integrated

    collaboration that can bring great benefits in the

    future.

    Figure 1 | Relations within building process

  • A redefinition of the profession of architect and its

    law will provide him a more acceptable competitive

    role within the building industry where his expertise

    will be appreciated and deliberately chosen for a

    project because of its specific contribution.

    III. LIABILITY

    In a recent judgment, the Court of Cassation in

    Belgium declared the practice, whereby - in an

    architectural contract - a clause was inserted in

    which architect's decennial liability is limited to its

    share of the damages, to be illegal. This "escape

    route" to deal with the imbalance between the

    compulsory insurance of the architect and the lack

    thereof by the contractor related to the decennial